Tętniak aorty przez długi czas może nie dawać objawów. Chorują coraz młodsi

Aorta to największa tętnica człowieka, odpowiedzialna za rozprowadzanie krwi z serca do wszystkich narządów. Tętniak aorty oznacza trwałe poszerzenie naczynia – średnica przekracza prawidłową o co najmniej 50 proc. Jak podkreśla Ministerstwo Zdrowia: "Tętniak aorty może być niebezpieczny dla zdrowia i życia, jeśli nie zostanie wcześnie wykryty".

Problem wynika z osłabienia ściany naczynia, które z czasem może pęknąć i doprowadzić do śmiertelnego krwotoku. Leczenie zachowawcze nie istnieje – jedyną skuteczną metodą jest operacja.

Zobacz także: Coraz więcej tętniaków aorty u 20-latków. Kardiochirurg: Dramatyczna sytuacja

Przez długi czas tętniaki nie dają dolegliwości i są wykrywane przypadkowo w badaniach (USG, echo serca, tomografia).

Gdy pojawiają się objawy, bywa, że choroba jest już zaawansowana. Dla tętniaka aorty brzusznej typowe są:

• uporczywe bóle brzucha,

• pulsowanie w jamie brzusznej "jak bicie serca",

• przewlekły ból lędźwi.

Groźnym powikłaniem jest pęknięcie tętniaka. Wówczas pojawiają się następujące symptomy:

• nagły, bardzo silny ból brzucha albo dolnej części pleców,

• bladość,

• zimny pot,

• zawroty głowy,

• duszność,

• kołatanie serca,

• omdlenie.

W takiej sytuacji trzeba działać natychmiast. "Zadzwoń pod numer 112 lub 999, aby wezwać karetkę, jeśli u ciebie lub kogoś innego wystąpią takie objawy" – apeluje resort zdrowia.

Jeszcze groźniejsze jest rozwarstwienie aorty, czyli sytuacja, gdy krew dostaje się między warstwy naczynia. – To jedna z najbardziej śmiertelnych chorób w całej medycynie… Niestety, coraz częściej dotyka to młodych ludzi, operujemy nawet 20-latków – ostrzegał prof. Piotr Suwalski, kardiochirurg, w wypowiedzi dla WP abcZdrowie.

Zobacz także: Lekarz zaleca test kciuka. Pozwala wykryć ryzyko tętniaka aorty w kilka sekund

Najczęściej tętniaki rozwijają się u osób po 65. roku życia, a u mężczyzn występują ponad trzykrotnie częściej niż u kobiet. Zagrożeni są również:

• palacze, także byli,

• osoby z chorobami serca, miażdżycą, nadciśnieniem, wysokim cholesterolem,

• pacjenci po udarze, z POChP,

• osoby z obciążeniem rodzinnym – dzieci chorego mają 11 razy wyższe ryzyko,

• chorzy na zapalenia aorty lub choroby układowe, np. RZS.

Ministerstwo Zdrowia radzi: rzuć palenie, jedz zdrowo, ćwicz co najmniej 150 minut tygodniowo, kontroluj wagę i ciśnienie. U mężczyzn po 65. roku życia z kilkoma czynnikami ryzyka zalecane jest USG aorty.

Choć problem kojarzony jest ze starszymi, kardiochirurdzy coraz częściej operują młodych pacjentów. – W ostatnim czasie faktycznie widzimy niepokojący wzrost takich przypadków – przyznaje prof. Suwalski.

Przyczyn jest kilka:

• styl życia sprzyjający nadciśnieniu i miażdżycy,

• nadużywanie napojów energetycznych, które gwałtownie podnoszą ciśnienie,

• ekstremalne treningi siłowe z dużym obciążeniem,

• ostre infekcje wirusowe, które mogą wywołać zapalenie ściany aorty,

• predyspozycje genetyczne, np. zespół Marfana.

Specjalista zwracał uwagę na szkodliwy nawyk. – Młodzi ludzie piją [energetyki] powszechnie, często w dużych ilościach i nie mają świadomości, jak to wpływa na zdrowie. Wysokie ciśnienie nie daje objawów, więc się nie badają – ostrzegał lekarz.

Specjaliści przypominają, że tętniak aorty może być długo bezobjawowy. Dlatego szczególnie osoby w grupie ryzyka powinny regularnie kontrolować ciśnienie i wykonywać badania obrazowe. – Leczenie operacyjne przeprowadzone po przygotowaniu chorego niesie ze sobą ryzyko powikłań, ale ich częstość jest znacznie mniejsza niż w przypadku operacji wykonywanych z powodu pękniętego tętniaka aorty – podkreśla MZ.

Magdalena Pietras, dziennikarka Wirtualnej Polski

Źródła

1. Ministerstwo Zdrowia
2. Po dyplomie