Wyłonienie jelita - rodzaje zabiegów
Wyłonienie jelita to inaczej stomia (zwana jest także przetoką jelitową, przetoką moczową, sztucznym odbytem lub brzusznym odbytem). Jest to zabieg operacyjny polegający na wytworzeniu sztucznego odbytu. Efekt ten uzyskuje się poprzez wyłonienie jelita na powłoki brzuszne. Stomia jelita grubego umożliwia odciążenie przewodu pokarmowego i przejście treści pokarmowej. W zależności od umiejscowienia stomii wyróżniamy ileostomię, kolostomię lub bardzo rzadko spotykaną urostomię i cekostomię.
Co to jest stomia?
Stomia to połączenie światła jelita z powierzchnią skóry, dzięki którym może być odprowadzany na zewnątrz kał. Stomia dzieli się na pojedynczą lub podwójną. Stomia pojedyncza, inaczej jednolufowa, polega na wyprowadzeniu na powłokę przekrój jednego odcinka jelita. Stomia podwójna, dwulufowa, to wyprowadzenie całej pętli jelit, zabieg traktowany jest jako tymczasowy.
Do otworów stomijnych przyczepiane są zbiorniczki na kał. Ponadto wyróżniamy stomię czasową - wykonywaną na pewien czas, lub stomię nieodwracalną. Przed wykonaniem stomii planowej należy wyrazić na to pisemną zgodę, a lekarz powinien poinformować chorego o skutkach założenia worka stomijnego, powinien wprowadzić do odpowiedniej higieny i pielęgnacji - co warunkuje prawidłowe utrzymanie worka stomijnego i przeciwdziała powikłaniom.
Rodzaje zabiegów wyłonienia jelita
Kolostomia
Kolostomia to zabieg wyłonienia odcinka okrężnicy. Przewód pokarmowy zostaje minimalnie skrócony, a kał, który się przez niego wydostaje, przypomina naturalny.
Kolostomia nie powoduje zaburzeń gospodarki elektrolitowej i wodnej organizmu. Również substancje odżywcze są wchłaniane bezproblemowo. Kolostomia to zabieg tymczasowy, wykonywany wówczas, gdy potrzebne jest odciążenie dystalnego odcinka jelita grubego. Dzięki niej odbywa się pasaż treści pokarmowych.
Kolostomię wykonuje się na stałe w przypadku całkowitego usunięcia odbytu (np. na skutek nowotworu).
Co to jest ileostomia?
Ileostomia jest zabiegiem wykonywanym rzadziej niż kolostomia. Ileostomia znacząco skróca przewód pokarmowy. Prowadzi to do zaburzeń w gospodarce elektrolitowej. Ileostomia zmienia konsystencję wydalanych treści. Są one płynne i zawierają enzymy trawienne, które niszczą skórę w okolicy przetoki.
Tego typu wyłonienie jelita wykonuje się po operacjach usunięcia jelita grubego razem z odbytnicą.
Co to jest kolostomia?
Kolostomia polega na operacyjnym wyłonieniu jelita grubego na zewnętrzną powierzchnię skóry. Inaczej mówiąc, jest to stomia na jelicie grubym, czyli operacyjne wyprowadzenie światła jelita grubego na powierzchnię brzucha w celu umożliwienia wydalania treści jelitowej, gdy jest to niemożliwe drogą naturalną. Kolostomia zazwyczaj znajduje się po lewej stronie brzucha. Wykonuje się ją, gdy zachodzi konieczność wycięcia części jelita grubego lub odbytnicy.
Zabieg założenia stomii wykonywany jest zazwyczaj w znieczuleniu ogólnym po wcześniejszym wyznaczeniu miejsca - odpowiednie umiejscowienie na powłokach brzusznych umożliwia lepsze przytwierdzenie worka stomijnego oraz bardziej skuteczną higienę. Najtrudniejszą do pokonania barierą posiadania worka stomijnego jest bariera psychologiczna, jednak z pomocą wyszkolonego personelu w niedługim czasie można zaakceptować posiadanie stomii, która w wielu przypadkach ratuje życie. Samoobsługa i pielęgnacja stomii jest bardzo łatwa do nauczenia i nie sprawia wielu trudności.
Źródła
- Noszczyk W., Chirurgia tom 1-2, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2005, ISBN 83-200-3121-4
- Fibak J. CHIRURGIA. Podręcznik dla studentów medycyny., Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2002, ISBN 83-200-2708-X
- Popiela T. (red.), Davidson Chirurgia. Podręcznik dla studentów, Urban & Partner, Wrocław 2009, ISBN 978-83-7609-128-0
- Noszczyk W., Chirurgia: repetytorium, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2009, ISBN 978-83-200-3843-9
Treści w naszych serwisach służą celom informacyjno-edukacyjnym i nie zastępują konsultacji lekarskiej. Przed podjęciem decyzji zdrowotnych skonsultuj się ze specjalistą.
