Zatrucia metalami ciężkimi

Dochodzi do nich najczęściej u pracowników przemysłu chemicznego, celulozowo-papierniczego i nawozów sztucznych. W grupie ryzyka znajdują się również pracownicy fabryk, rafinerii naftowych i hutnicy. Do zatrucia może również dojść na skutek wypicia zanieczyszczonej metalami ciężkimi wody.

Zmęczenie może być pierwszym objawem zatrucia metalami ciężkimi Zmęczenie może być pierwszym objawem zatrucia metalami ciężkimi
Źródło zdjęć: © 123RF
Agnieszka Gotówka

Metale ciężkie, m.in. kadm, ołów, rtęć czy arsen, mogą dostać się do naszego organizmu przez układ oddechowy, pokarmowy lub przez skórę. Wiele zanieczyszczeń wnika do naszego organizmu wraz z żywnością (zwłaszcza rośliny gromadzą sporą ilość szkodliwych dla zdrowia pierwiastków). Czy to oznacza, że każdego dnia spożywamy zatrute produkty spożywcze?

Wysoki poziom metali ciężkich znajduje się w glebach przy drogach o dużym natężeniu ruchu, stąd stosunkowo rzadko uprawia się warzywa w pobliżu ruchliwych tras komunikacyjnych.

Regularne spożywanie zanieczyszczonej żywności sprawia, że metale ciężkie, zwłaszcza ołów i kadm, kumulują się w organizmie i stopniowo uszkadzają jego narządy.

Czym jest żywność ekologiczna?

Najczęściej jednak zatrucia metalami ciężkimi diagnozowane są u osób zawodowo narażonych na kontakt z nimi.

Przeczytaj koniecznie

Zatrucia ołowiem (ołowica)

Do zatrucia ołowiem dochodzi najczęściej u pracowników hut miedzi i cynku, jak również u osób zawodowo zajmujących się wytwarzanie akumulatorów i baterii lub szkła kryształowego.

Pierwszym objawem zatrucia ołowiem może być niedokrwistość. Pacjenci skarżą się ponadto na ból mięśni, zmęczenie, drażliwość, bezsenność i trudności w koncentracji.

W przypadku zatrucia ciężkiego chory odczuwa ból brzucha (tzw. kolkę ołowiczą), zaparcia. Mogą również uwidocznić się niebieskie przebarwienia dziąseł przy zębach.

Zatrucie ołowiem wymaga leczenia objawowego, rzadko konieczne jest stosowanie odtrutki.

Zatrucia rtęcią

Przewlekłe zatrucie rtęcią objawia się bólem głowy i kończyn oraz ogólnym osłabieniem. Pacjent może ponadto cierpieć na zaburzenia snu, upośledzenie koncentracji.

Uszkodzenia przewlekłe powodują związki organiczne rtęci, np. związki alkilowe, alloksyalkilowe i arylowe rtęci. Gromadzą się one w tkankach, zwłaszcza w ośrodkowym układzie nerwowym.

Zmęczenie może być pierwszym objawem zatrucia metalami ciężkimi
Zmęczenie może być pierwszym objawem zatrucia metalami ciężkimi © 123RF

Zatrucia arsenem

Arsen to pierwiastek, którego niewielkie ilości są niezbędne, by organizm mógł prawidłowo funkcjonować. Gdy jednak dojdzie do jego kumulacji, może uszkodzić serce, skórę i płuca. Ma ponadto działanie rakotwórcze.

Metale ciężkie a zdrowie

Zarówno woda pitna, jak i żywność są badane pod względem zawartości metali ciężkich. Jest jednak grupa produktów, gdzie ich stężenie jest wysokie. Należą do nich: ryby (np. tuńczyk, łosoś), warzywa korzeniowe, brązowy ryż, kakao. A przecież są one uznawane za zdrowe i pełne wartościowych substancji odżywczych!

Rozwiązaniem mogą tu być świadome zakupy. Konieczne jest kupowanie żywności ze znanych źródeł, najlepiej upraw ekologicznych (wbrew pozorom nie są one dużo droższe). Zawartość metali ciężkich może też ograniczyć dokładne mycie warzyw, jak również ich gotowanie lub blanszowanie.

Należy dbać również o urozmaiconą dietę. Żywność  powinna dostarczać organizmowi składniki takie jak białko, błonnik, witaminy C, E i D, bo w pewnym stopniu utrudniają one przyswajalność groźnych dla zdrowia pierwiastków.

Treści w naszych serwisach służą celom informacyjno-edukacyjnym i nie zastępują konsultacji lekarskiej. Przed podjęciem decyzji zdrowotnych skonsultuj się ze specjalistą.

Wybrane dla Ciebie
#DobroPączkuje. Rusza akcja "Zamień pączka na ciepły posiłek dla Dziecka"
#DobroPączkuje. Rusza akcja "Zamień pączka na ciepły posiłek dla Dziecka"
Eksperci zalecają te produkty. Obniżają cholesterol i wspierają serce
Eksperci zalecają te produkty. Obniżają cholesterol i wspierają serce
Bankowanie snu coraz popularniejsze. Eksperci komentują osobliwy trend
Bankowanie snu coraz popularniejsze. Eksperci komentują osobliwy trend
33 proc. większe ryzyko hospitalizacji z powodu infekcji. Dotyczy pacjentów z tym niedoborem
33 proc. większe ryzyko hospitalizacji z powodu infekcji. Dotyczy pacjentów z tym niedoborem
40-latka zmarła po porodzie. "Może dochodzić do zakrzepicy i masywnych krwotoków jednocześnie"
40-latka zmarła po porodzie. "Może dochodzić do zakrzepicy i masywnych krwotoków jednocześnie"
Objawy mogą przypominać zgagę. "To zapomniany nowotwór"
Objawy mogą przypominać zgagę. "To zapomniany nowotwór"
Przez tydzień piła herbatę z melisą. Zmiany zauważyła niemal natychmiast
Przez tydzień piła herbatę z melisą. Zmiany zauważyła niemal natychmiast
Ile zapłacisz za leczenie zębów w 2026 roku? Aktualne ceny z gabinetów dentystycznych
Ile zapłacisz za leczenie zębów w 2026 roku? Aktualne ceny z gabinetów dentystycznych
MZ wydało komunikat. Tych zabiegów nie mogą robić kosmetyczki
MZ wydało komunikat. Tych zabiegów nie mogą robić kosmetyczki
Nowy standard żywienia pacjentów w szpitalach. MZ zapowiada zmiany
Nowy standard żywienia pacjentów w szpitalach. MZ zapowiada zmiany
"Dieta aspirynowa". Ratunek na coraz częstszy problem Polaków
"Dieta aspirynowa". Ratunek na coraz częstszy problem Polaków
Odwołanie prof. Ewy Helwich. "To MZ nie poinformowało nadzoru neonatologicznego"
Odwołanie prof. Ewy Helwich. "To MZ nie poinformowało nadzoru neonatologicznego"