Związek wytwarzany przez mikrobiom. "Potrafi leczyć stany zapalne płuc"

Badacze zwrócili uwagę na fakt, że bakterie jelitowe nie tylko uczestniczą w trawieniu, ale też produkują liczne substancje wpływające na funkcjonowanie organizmu. W ramach projektu analizowano pochodne kwasów żółciowych. Kwasy żółciowe powstają w wątrobie i ułatwiają trawienie tłuszczów, jednak dla drobnoustrojów w jelitach są potencjalnie szkodliwe. - W jelitach drobnoustroje unieszkodliwiają kwasy żółciowe, przekształcając je w tysiące różnych, niegroźnych dla siebie postaci – stwierdził w rozmowie z PAP prof. Tomasz Wypych z Instytutu Nenckiego PAN, kierownik badań opublikowanych w "Signal Transduction and Targeted Therapy".

Zespół prof. Tomasza Wypycha opracował bibliotekę takich przekształconych cząsteczek i sprawdził, jak oddziałują one na układ odpornościowy. Najsilniejszy efekt w obrębie płuc wykazał kwas izolitocholowy (isoLCA). Dalsze analizy – w tym sekwencjonowanie RNA na poziomie pojedynczych komórek – pozwoliły wskazać jego główny cel: makrofagi płucne. To komórki układu odpornościowego, które biorą udział w reakcjach zapalnych i mogą wpływać na zakres uszkodzeń tkanki. W obecności isoLCA makrofagi stawały się mniej podatne na silne bodźce zapalne, co w modelach zwierzęcych ograniczało nadmierną odpowiedź zapalną.

– Znaleźliśmy naturalny, unikalny związek wytwarzany przez mikrobiom, który potrafi leczyć stany zapalne płuc. To dowód na to, jak potężnym sojusznikiem może być nasz mikrobiom, jeśli tylko nauczymy się z nim współpracować – komentował prof. Tomasz Wypych.

Autorzy zwracają uwagę, że takie działanie może mieć znaczenie w chorobach takich jak astma i alergie, a także w ciężkich stanach zapalnych związanych z infekcjami, np. w sepsie czy zespole ostrej niewydolności oddechowej. W badaniach zauważono również, że u ludzi prekursor isoLCA był rzadziej wykrywany u pacjentów z astmą, szczególnie u osób z otyłością, u których przebieg choroby bywa cięższy.

W eksperymentach na myszach testowano m.in. podanie związku w formie sprayu do nosa, a jako możliwy kierunek rozważa się też odpowiednio dobrane probiotyki. Naukowcy podkreślają jednak, że zanim podobne rozwiązania będzie można zastosować u ludzi, konieczne są badania kliniczne. Zespół złożył wniosek patentowy dotyczący odkryć.

Źródło: PAP