Co kolor oczu mówi o twoim zdrowiu?

Piwne, niebieskie, zielone, a nawet miodowe czy szare – kolory oczu mogą różnić się odcieniami i intensywnością w zależności od genów czy przynależności etnicznej. Barwa i napigmentowanie tęczówki to nie tylko kwestia urody - może być także wskaźnikiem w sprawach zdrowia.

1. Ciemnoocy są narażeni na zaćmę

Zamglenie pojawiające się na źrenicy oka jest częstym objawem zaćmy – choroby powszechnej wśród osób w zaawansowanym wieku, która powoduje zmętnienie obrazu. Okazuje się, że osoby o piwnych i czarnych oczach są najbardziej narażone na ryzyko jej powstania. Z badań opublikowanych w „American Journal of Ophthalmology” wynika, że prawdopodobieństwo zaćmy jest u nich większe o 1,5-2,5 raza niż u osób o jasnych oczach.

Najlepszą metodą na uniknięcie zaćmy przez ciemnookich jest odpowiednia ochrona oczu przed promieniami UV. Jeśli nosimy okulary, zadbajmy, aby szkła miały wysoki filtr UV. To samo dotyczy osób noszących soczewki kontaktowe. Latem nie kupujmy tanich okularów na straganie, a raczej u optyka – będziemy mieć pewność, że skutecznie ochronią przed promieniami słonecznymi.

Zobacz film: "Choroby serca najczęstszą przyczyną zgonów Polaków"

2. Bielactwo rzadziej występuje u niebieskookich

Badania przeprowadzone w 2012 roku i opublikowane w czasopiśmie „Nature” udowadniają, że choroba autoimmunologiczna powodująca utratę koloru skóry, jaką jest bielactwo, najrzadziej występuje u osób o niebieskich oczach. Badanie było przeprowadzone na trzech tysiącach osób rasy białej chorych na bielactwo. Spośród nich 27 proc. miało niebieski kolor oczu, 30 proc. zielony lub piwny, a 43 proc. brązowy. W dodatku naukowcy odkryli, że zmiany w dwóch konkretnych genach odpowiadających za niebieski kolor oczu, czyli Tyr i OCA2, zmniejszają ryzyko wystąpienia bielactwa.

3. Czerniak powszechniejszy u osób z niebieskimi oczami

Z punktu widzenia genetycznego bielactwo i czerniak są całkowitymi przeciwieństwami. Nie dziwi więc, że naturalna obrona przed bielactwem u osób niebieskookich powoduje zwiększone ryzyko zachorowania na czerniaka skóry. Wyjaśnieniem takiej reguły może być teoria mówiąca o tym, że bielactwo jest chorobą autoimmunologiczną. Oznacza to, że układ odpornościowy mylnie interpretuje sygnały docierające do niego z organizmu. Zbyt intensywna odpowiedź na dany sygnał prowadzi do tego, że osoby o brązowych oczach są bardziej podatne na bielactwo, ale powoduje również budowanie ochrony przeciwko czerniakowi. Konkretne wyjaśnienie tej zależności nie jest jeszcze do końca znane. Wiadomo natomiast, że ilość i rodzaj pigmentu to wspólne czynniki tych dwóch chorób.

4. Ciemnoocy są bardziej podatni na działanie alkoholu

Jeśli twoje oczy są piwne lub brązowe, możesz mieć „słabszą głowę” niż twoi zielono- lub niebieskoocy znajomi. Naukowcy z Uniwersytetu w Vermont stwierdzili, że osoby o ciemniejszych tęczówkach mają częstszą potrzebę sięgania po alkohol, przez co łatwiej popadają w uzależnienia od napojów wyskokowych. Potwierdzeniem może być fakt, że ciemnoocy są wrażliwsi na działanie alkoholu i substancji psychoaktywnych, dlatego do osiągnięcia pożądanego efektu jest im potrzebna mniejsza dawka.

5. Kobiety o jasnych oczach mają wyższy próg bólu

Badania nad wpływem koloru oczu na próg odczuwania bólu mogą być przełomem dla badaczy zajmujących się przyczynami jego powstawania
Badania nad wpływem koloru oczu na próg odczuwania bólu mogą być przełomem dla badaczy zajmujących się przyczynami jego powstawania (Grafika / Shutterstock)

Amerykańska profesor anestezjologii, Inna Belfer, przedstawiła wyniki badań wskazujące, że kobiety o jasnych oczach mają wyższą odporność na ból i w jego obliczu odczuwają mniejszy dyskomfort niż kobiety ciemnookie. Wykonany przez nią eksperyment skupił się na kobietach przed i po porodzie. Okazało się, że te z ciemniejszymi tęczówkami odczuwały dużo większy dyskomfort niż pozostałe. Podane im środki przeciwbólowe miały też znacznie silniejsze działanie. Według specjalisty wyniki te są tylko początkiem badań dążących do odkrycia genetycznych uwarunkowań odczuwania bólu.

6. Osoby o jasnych oczach są bardziej narażone na zwyrodnienie plamki żółtej

Zwyrodnienie plamki żółtej to poważna choroba, która początkowo objawia się zamglonym obrazem widzenia i może doprowadzić do całkowitej ślepoty
Zwyrodnienie plamki żółtej to poważna choroba, która początkowo objawia się zamglonym obrazem widzenia i może doprowadzić do całkowitej ślepoty (Ilustracja / Shutterstock)

Jedną z najczęstszych przyczyn utraty wzroku po 50. roku życia jest rozwój zwyrodnienia plamki żółtej, znanej także jako AMD. Choroba ta polega na uszkodzeniu małej części oka w pobliżu siatkówki. Rozpoczyna się zazwyczaj od rozmazania obrazu, a kończy całkowitą utratą wzroku. Specjaliści zgodnie twierdzą, że oprócz predyspozycji genetycznych i palenia tytoniu za przyczynę zwyrodnienia plamki żółtej można uważać jasne oczy, które nawet dwukrotnie zwiększają ryzyko zachorowania.

O ile na kolor oczu i związane z nim możliwe dolegliwości nie mamy zbyt dużego wpływu, o tyle możemy zadbać o to, aby narząd wzroku służył nam jak najdłużej. Jeśli więc widzimy, że nasze oczy wyglądają inaczej niż zazwyczaj, na białkach pojawiły się zaczerwienienia lub zażółcenia, powinniśmy udać się do lekarza. Zaczerwienienia mogą wynikać z alergii, a żółta gałka oczna może być wynikiem nieprawidłowo funkcjonującej wątroby. Zmiana koloru może też wynikać z choroby dziedzicznej, nowotworu lub innej poważnej przypadłości, która wymaga konsultacji medycznej.

Polecane dla Ciebie

Pomocni lekarze

Szukaj innego lekarza

Podoba Ci się ten artykuł? Chcesz więcej? Polub
i bądź na bieżąco!