Amnioskopia

Badanie trwa kilkadziesiąt sekund, lecz poprzedzone jest wcześniejszymi badaniami położniczymi i wykonaniem rozmazu mikrobiologicznego z pochwy. Dokonuje się go w sytuacjach, kiedy zachodzą obawy o bezpieczeństwo płodu. Istotne jest, by podczas wykonywania tego badania płód był dojrzały, tj. w okresie ciąży donoszonej – po 37. tygodniu. Wykonanie badania może być okresowo wstrzymane z powodu stanu zapalnego pochwy do czasu, aż objawy choroby ustąpią.

Kobieta ciężarna usadzana jest na fotelu ginekologicznym lub łóżku porodowym. Lekarz zakłada pacjentce wzierniki pochwowe, uwidacznia ujście zewnętrzne szyjki macicy, po czym wprowadza rurkę amnioskopową z obturatorem do kanału szyjki. Następnie po ustaleniu pozycji amnioskopu wyjmuje obturator i wprowadza źródło światła do amnioskopu. Od stopnia rozwarcia kanału szyjki zależy wielkość stosowanego amnioskopu, a to z kolei wpływa na pole widzenia. Wynik badania przekazywany jest pacjentce w formie pisemnej lub ustnej.

Na prawidłowy obraz amnioskopowy składają się czyste, a po 38. tygodniu ciąży lekko mętne, bezbarwne wody płodowe. Jeżeli w wyniku przeprowadzonego badania następuje stwierdzenie występowania:

• zielonych wód płodowych - wskazuje to na prawdopodobieństwo zagrożenia płodu zespołem aspiracji smółki (powikłanie niedotlenienia wewnątrzmacicznego, polegające na aspiracji wód płodowych przez płód wraz z oddaną przedwcześnie smółką), zarówno oddanie smółki, jak i głębokie ruchy oddechowe płodu spowodowane są niedotlenieniem i odruchem z nerwu błędnego;
• żółtopomarańczowego (złotego) płynu owodniowego - sugeruje to chorobę hemolityczną płodu, np. w razie konfliktu w zakresie grup krwi (konflikt serologiczny);
• ciemnobrunatnego płynu owodniowego - wskazuje to na wewnątrzmaciczne obumarcie płodu.

Amnioskopia wykonywana jest u kobiet ciężarnych, u których istnieje możliwość niebezpieczeństwa dla płodu. Istnieją szczegółowe wskazania do wcześniejszego przeprowadzenia amnioskopii. Należą do nich:

• ciąża po terminie,
• nadciśnienie u kobiety ciężarnej,
• obciążony wywiad położniczy,
• choroby nerek u kobiety ciężarnej,
• cukrzyca,
• hipotrofia wewnątrzmaciczna płodu,
• nieudane próby farmakologicznego wzniecenia czynności porodowej,
• niektóre sytuacje położnicze w pierwszym okresie porodu.

Przeciwwskazaniem do amnioskopii jest przodujące łożysko oraz odpłynięcie płynu owodniowego.

Konieczne jest poinformowanie przed badaniem o wystąpieniu krwawienia z dróg rodnych, odpłynięciu płynu owodniowego, a także o skazie krwotocznej. Brak specjalnych zaleceń dla kobiety ciężarnej po badaniu. Istnieją jednak rzadkie powikłania po amnioskopii, tj. odpłynięcie płynu owodniowego i możliwość wystąpienia krwawienia.

Źródła

1. Wskazania do badań prenatalnych - zalecenia Polskiego Towarzystwa Ginekologicznego
2. Bręborowicz G. (red.), Położnictwo i ginekologia, t. 1., Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2005, ISBN 83-200-3082-X, s. 345.
3. Tyliński W., Amnioskopia, Encyklopedia Badań Medycznych, Wydawnictwo Medyczne MAKmed, Gdańsk 1996.
4. Wielgoś M. Diagnostyka prenatalna z elementami perinatologii, Via Medica, Gdańsk 2009, ISBN 978-83-7555-179-2