Brokuł, który nie jest brokułem? Poznaj rapini
Rapini, znane również jako broccoli rabe, mimo swojej nazwy nie jest odmianą klasycznego brokułu - jest bliżej spokrewnione z rzepą. To zielone warzywo liściaste należy do rodzaju Brassica, podobnie jak kapusta, kalafior czy jarmuż. Ma charakterystyczny, lekko gorzki i orzechowy smak, a wyglądem może przypominać połączenie brokułu z jarmużem - posiada bowiem drobne różyczki i duże zielone liście. Jadalne są zarówno jego liście, jak i łodygi oraz różyczki.
Rapini nie tylko urozmaica codzienny jadłospis, ale dostarcza wielu cennych składników odżywczych. Co dokładnie w sobie kryje i dlaczego warto po nie sięgać?
WIDEOZielone warzywa przeciwko starzeniu się mózgu
Jakie wartości odżywcze ma rapini?
Rapini to warzywo o wysokiej wartości odżywczej, a przy tym niskiej kaloryczności. Dostarcza błonnika i białka roślinnego, wielu cennych witamin i składników mineralnych. Na szczególną uwagę zasługuje zawartość witaminy A (pomaga utrzymać prawidłowe widzenie), C (wspiera prawidłowe funkcjonowanie układu odpornościowego) i K oraz folianów (uczestniczą m.in. w procesie podziału komórek). Wśród składników mineralnych m.in. wapń, żelazo, potas i magnez.
Rapini zawiera również glukozynolany - charakterystyczne dla warzyw krzyżowych związki zawierające siarkę, które odpowiadają m.in. za jego lekko gorzki smak i są przedmiotem badań nad prozdrowotnym działaniem tej grupy warzyw. Dzięki bogactwu składników odżywczych rapini może być wartościowym urozmaiceniem codziennej diety.
Jakie właściwości ma rapini?
1. Zawiera związki badane pod kątem działania przeciwnowotworowego
Rapini, podobnie jak inne warzywa krzyżowe, jest źródłem glukozynolanów, które podczas przygotowania, żucia i trawienia mogą przekształcać się w biologicznie aktywne substancje, m.in. indole i izotiocyjaniany.
Związki te od lat budzą zainteresowanie naukowców ze względu na ich potencjalne działanie przeciwnowotworowe m.in. w raku prostaty czy płuc. Badania laboratoryjne wskazują, że mogą wpływać na procesy związane z rozwojem komórek nowotworowych. Wyniki badań prowadzonych z udziałem ludzi nie są jednak jednoznaczne, dlatego nie można stwierdzić, że samo spożywanie rapini chroni przed nowotworami. Warto natomiast traktować je jako jeden z elementów urozmaiconej diety bogatej w warzywa.
2. Pomaga w kontroli masy ciała
Rapini ma niewiele kalorii, a jednocześnie dostarcza błonnika, dlatego dobrze wpisuje się w zbilansowaną dietę osób dbających o prawidłową masę ciała. Błonnik pomaga zwiększyć uczucie sytości po posiłku, co może ułatwiać kontrolowanie apetytu i ilości spożywanego jedzenia.
Błonnik odgrywa również ważną rolę w prawidłowym funkcjonowaniu przewodu pokarmowego i wpływa na środowisko jelitowe. Samo włączenie rapini do jadłospisu nie spowoduje oczywiście utraty kilogramów, ale jako niskokaloryczne, bogate w składniki odżywcze warzywo może być wartościowym elementem zdrowego sposobu odżywiania.
3. Wspiera prawidłowe funkcjonowanie układu odpornościowego
Rapini dostarcza witaminę C, która odgrywa ważną rolę w prawidłowym funkcjonowaniu układu odpornościowego. Jest ona również przeciwutleniaczem, dzięki czemu pomaga chronić komórki przed stresem oksydacyjnym, wywołanym przez nadmiar wolnych rodników.
Witamina C uczestniczy ponadto w produkcji kolagenu, niezbędnego m.in. dla prawidłowego funkcjonowania skóry, naczyń krwionośnych, kości i chrząstki. Pomaga także zwiększać przyswajanie żelaza niehemowego, czyli formy tego pierwiastka występującej w produktach roślinnych.
4. Dostarcza folianów - ważnych przed ciążą i w jej trakcie
Rapini jest źródłem folianów - naturalnie występujących form witaminy B9. Są one potrzebne m.in. do prawidłowego podziału komórek i tworzenia materiału genetycznego, dlatego odpowiednia ich podaż ma szczególne znaczenie przed ciążą i w jej pierwszych tygodniach.
Niedostateczna podaż folianów wiąże się ze zwiększonym ryzykiem wad cewy nerwowej u rozwijającego się płodu, takich jak rozszczep kręgosłupa czy bezmózgowie. Ponieważ wady te mogą powstawać na bardzo wczesnym etapie ciąży, o odpowiednią podaż witaminy B9 warto zadbać jeszcze przed poczęciem.
Warto pamiętać, że naturalne źródła folianów, takie jak rapini, nie zastępują zalecanej suplementacji kwasem foliowym. CDC zaleca kobietom, które mogą zajść w ciążę, przyjmowanie 400 mikrogramów kwasu foliowego dziennie, oprócz stosowania diety bogatej w foliany.
Jak przygotować rapini?
Rapini można jeść na surowo, jak i po obróbce termicznej. W surowej postaci ma jednak dość wyrazisty, lekko gorzki smak, który staje się łagodniejszy po ugotowaniu lub podsmażeniu. Warzywo to jest szczególnie popularne w kuchni włoskiej, gdzie często przyrządza się je w prosty sposób - z oliwą, czosnkiem i aromatycznymi przyprawami. Można je również krótko zblanszować lub ugotować, a następnie podawać jako dodatek do dań głównych, makaronów czy sałatek.
Dzięki charakterystycznemu smakowi rapini pozwala urozmaicić dobrze znane potrawy, a przy okazji wzbogacić codzienny jadłospis o porcję wartościowych składników odżywczych.
Źródła:
- WebMD, https://www.webmd.com/diet/what-are-the-health-benefits-of-broccoli-rabe
- NIH, https://www.cancer.gov/about-cancer/causes-prevention/risk/diet/cruciferous-vegetables-fact-sheet
- CDC, https://www.cdc.gov/folic-acid/about/index.html
Treści w naszych serwisach służą celom informacyjno-edukacyjnym i nie zastępują konsultacji lekarskiej. Przed podjęciem decyzji zdrowotnych skonsultuj się ze specjalistą.