Badacze powiązali cukrzycę z rozwojem nowotworów. Ryzyko rośnie o 22 proc.

Badacze wykorzystali rejestry medyczne obejmujące niemal całą dorosłą populację Danii. Porównali przypadki nowotworów diagnozowanych w latach 1996–2022 u osób z cukrzycą typu 2 oraz bez choroby. W ciągu 27 lat wśród osób z cukrzycą odnotowano 75 540 przypadków nowotworów, natomiast w grupie bez cukrzycy – 635 323.

Po przeanalizowaniu danych okazało się, że różnice zależały od płci oraz rodzaju nowotworu. U kobiet z cukrzycą typu 2 ryzyko zachorowania na raka było o 22 proc. wyższe niż u kobiet bez cukrzycy. W przypadku mężczyzn wzrost wynosił 12 proc.

Największe różnice dotyczyły nowotworów związanych z otyłością, w tym raka nerki, trzustki i wątroby. Mężczyźni z cukrzycą typu 2 mieli o 45 proc. wyższe ryzyko zachorowania na nowotwory z tej grupy, a kobiety o 30 proc. Rak jelita grubego występował wśród osób z cukrzycą około 17 proc. częściej. U kobiet z cukrzycą ryzyko raka piersi było o 8 proc. wyższe.

W przypadku raka płuca wyniki zmieniały się w zależności od analizowanego okresu. W latach 2010–2022 ryzyko wśród kobiet z cukrzycą było około 25 proc. wyższe. W latach 1996–2009 było natomiast o 12 proc. niższe. Odmienną zależność stwierdzono w przypadku raka prostaty. U mężczyzn z cukrzycą typu 2 ryzyko jego rozpoznania było o 19 proc. niższe niż u mężczyzn bez tej choroby.

Dr Tinne Laurberg ze Steno Diabetes Center w Danii, współautorka badania, zwróciła uwagę na potrzebę uwzględniania profilaktyki nowotworowej w opiece nad osobami z cukrzycą typu 2. Szczególnie wskazała na częste nowotwory związane z otyłością, w tym raka jelita grubego i raka piersi po menopauzie.

Uzyskane wyniki pokazują jednak jedynie zależność statystyczną. Nie pozwalają stwierdzić, że cukrzyca typu 2 bezpośrednio prowadzi do rozwoju raka.

Badacze nie mogli uwzględnić kilku ważnych czynników wpływających na ryzyko nowotworów. W analizowanych danych brakowało informacji pozwalających odpowiednio uwzględnić masę ciała, palenie tytoniu, spożywanie alkoholu oraz aktywność fizyczną. Czynniki te mogły częściowo odpowiadać za zaobserwowane różnice.

Naukowcy biorą pod uwagę kilka możliwych mechanizmów, które mogą łączyć cukrzycę typu 2 z nowotworami. Wśród nich wymieniane są podwyższony poziom insuliny i glukozy we krwi oraz przewlekły stan zapalny. Dokładny charakter tej zależności pozostaje jednak niewyjaśniony.

Dr Laurberg zaznacza, że zapobieganie chorobom układu krążenia i nerek nadal pozostaje ważnym elementem opieki nad osobami z cukrzycą. Jej zdaniem wraz z poprawą wyników leczenia tych powikłań więcej uwagi może wymagać również profilaktyka nowotworów.

Źródło: European Association for the Study of Diabetes