Embriopatia – charakterystyka, rodzaje. Bezpieczeństwo w pierwszych tygodniach ciąży

Embriopatia to zaburzenie rozwoju zarodka, które może prowadzić do jego obumarcia lub do poważnych zaburzeń rozwojowych płodu. Istnieje wiele czynników ryzyka, które mogą prowadzić do embriopatii. Jak ich unikać? Jak zadbać o bezpieczeństwo w pierwszych tygodniach ciąży? Jakie są rodzaje embriopatii?

Embriopatia może prowadzić do obumarcia zarodkaEmbriopatia może prowadzić do obumarcia zarodka
Źródło zdjęć: © Adobe Stock
Katarzyna Kurek

Czym jest embriopatia? Przyczyny zaburzeń rozwoju zarodka

Embriopatia jest zaburzeniem rozwoju zarodka, które zachodzi od 3. do 8. tygodnia po zapłodnieniu. Okres zarodkowy (embrionalny) jest bowiem najbardziej intensywnym czasem rozwoju płodu. To właśnie wtedy m.in. zaczyna pracować serce czy tworzą się podstawowe narządy. Okres zarodkowy jest więc kluczowy dla dalszego zdrowego rozwoju płodu.

Do zaburzenia rozwoju zarodka może dojść w wyniku zróżnicowanych czynników zewnętrznych. Mogą to być chociażby zakażenia wirusowe, pasożytnicze czy też bakteryjne. Patogenne działanie na zarodek mogą mieć także wszelkie nieprawidłowości hormonalne, choroby przewlekłe matki czy też zażywanie przez matkę substancji psychoaktywnych.

W zależności od etapu, na którym dochodzi do uszkodzeń i wad, wyróżnia się:

Gdy lęk przed ciążą nie mija...

  • gametopatie (okres gametogenezy),
  • blastopatie (okres powstawania blastocysty),
  • embriopatie (formowanie się zarodka),
  • fetopatie (okres płodowy).

Najcięższe wady powstają właśnie w okresie zarodkowym. Należą do nich między innymi wady układu nerwowego, głuchota, ślepota, ale też wady serca, kończyn, czy wady podniebienne i zębów.

Rodzaje embriopatii

Embriopatie mogą mieć bardzo różne podłoża. Najbardziej powszechne embriopatie to:

  • embriopatia wirusowa – powodują ją rozmaite wirusy, np. różyczki, grypy, świnki, ospy wietrznej, żółtaczki zakaźnej, odry czy malarii,
  • embriopatia weneryczna, która spowodowana jest kiłą,
  • embriopatia uwarunkowana toksoplazmozą,
  • embriopatia hemolityczna – do zaburzeń dochodzi w wyniku konfliktu serologicznego między matką a płodem,
  • embriopatia spowodowana niedoczynnością tarczycy u matki,
  • embriopatia spowodowana używkami,
  • embriopatia cukrzycowa,
  • embriopatia spowodowana przyjmowaniem niektórych leków (np. embriopatia warfarynowa, talidomidowa, retinoidowa),
  • embriopatia spowodowana promieniami ultrafioletowymi czy promieniami RTG.

Jak dbać o bezpieczeństwo w pierwszych tygodniach ciąży?

Ciąża to szczególny czas dla rodziców. Jednak okres ten nakłada także wiele ograniczeń, które mają właśnie na celu zapobieganie embriopatii. Dobrze, by kobieta już od pierwszych tygodni ciąży konsultowała swój stan z ginekologiem, zwłaszcza w przypadku chorób takich jak cukrzyca, czy niedoczynność tarczycy.

Bardzo ważne jest także całkowite zaprzestanie przyjmowania jakichkolwiek używek – alkoholu, papierosów, narkotyków. Warto podkreślić także, że ciężarna nie powinna przyjmować leków bez konsultacji z lekarzem. Należy także zadbać o odpowiednią dietę, zrezygnować z niektórych potraw (surowe mięsa, ryby, jaja).

W pierwszych tygodniach ciąży istnieje ryzyko zarażenia się toksoplazmozą, dlatego też zaleca się, żeby w tym czasie ciężarne nie sprzątały kocich kuwet. W przypadku braku przeciwciał, ciężarne powinny także unikać kontaktu z osobami chorymi na różyczkę, świnkę czy ospę wietrzną.

Treści w naszych serwisach służą celom informacyjno-edukacyjnym i nie zastępują konsultacji lekarskiej. Przed podjęciem decyzji zdrowotnych skonsultuj się ze specjalistą.

Wybrane dla Ciebie
Badali ludzi ponad 9 lat. Sprawdzili, jak spanie przy świetle wpływa na serce
Badali ludzi ponad 9 lat. Sprawdzili, jak spanie przy świetle wpływa na serce
Zbadali sen seniorów. Liczy się nie tylko liczba godzin
Zbadali sen seniorów. Liczy się nie tylko liczba godzin
Powiatowe centra zdrowia zamiast szpitali. Pomysł ministerstwa budzi skrajne emocje
Powiatowe centra zdrowia zamiast szpitali. Pomysł ministerstwa budzi skrajne emocje
Wpływ statyn na mięśnie. Naukowcy w końcu rozwiązali zagadkę
Wpływ statyn na mięśnie. Naukowcy w końcu rozwiązali zagadkę
Miesiąc abstynencji? Eksperci mówią o korzyściach dla zdrowia
Miesiąc abstynencji? Eksperci mówią o korzyściach dla zdrowia
Redukuje ryzyko cukrzycy i nadciśnienia. Efekt porównywalny z lekami
Redukuje ryzyko cukrzycy i nadciśnienia. Efekt porównywalny z lekami
GIF wycofuje antybiotyk z aptek i szpitali. Decyzja dotyczy konkretnej serii
GIF wycofuje antybiotyk z aptek i szpitali. Decyzja dotyczy konkretnej serii
To nie brak higieny. Specyficzny odór ostrzega o chorej wątrobie
To nie brak higieny. Specyficzny odór ostrzega o chorej wątrobie
Poród to nie rutyna. Ekspert ostrzega przed zamykaniem porodówek
Poród to nie rutyna. Ekspert ostrzega przed zamykaniem porodówek
To ma być najmodniejsze warzywo 2026 roku. Wykorzystasz w wielu daniach
To ma być najmodniejsze warzywo 2026 roku. Wykorzystasz w wielu daniach
Są pijani, mimo że nie piją. Badacze przebadali grupę pacjentów
Są pijani, mimo że nie piją. Badacze przebadali grupę pacjentów
Szpital Wojewódzki w Sieradzu zamyka dwa oddziały. Pacjenci nie są już przyjmowani
Szpital Wojewódzki w Sieradzu zamyka dwa oddziały. Pacjenci nie są już przyjmowani