Dalekowzroczność - przyczyny, objawy, rozpoznanie, leczenie

Jakie są symptomy nadwzroczności?

• Przedmioty znajdujące się blisko wyglądają na rozmazane. Aby dobrze je zobaczyć, trzeba mrużyć oczy.
• Odczuwane jest napięcie oczu, a także pieczenie i ból.
• Po długotrwałym czytaniu, pisaniu i siedzeniu przed komputerem odczuwany jest dyskomfort w okolicy oczu lub ból głowy.

Jeśli zauważyłeś u siebie powyższe objawy, a wada wzroku uniemożliwia ci normalne wykonywanie codziennych czynności, czas wybrać się do okulisty. Oceni on stopień dalekowzroczności i zaproponuje, w jaki sposób można poprawić wzrok.

Stan, w którym nadwzroczność jest skompensowana przez napięcie akomodacyjne nazywamy nadwzrocznością ukrytą. Jej przeciwieństwem jest nadwzroczność ujawniona - często ujawnia się ona z wiekiem, gdy zmniejsza się zdolność akomodacji. Wyróżniamy jeszcze tak zwaną nadwzroczność starczą. Wynika ona ze zmniejszania się współczynnika załamania ośrodków optycznych oka, a więc do osłabienia siły skupiającej, co przecież jest istotą nadwzroczności.

Przygotuj się na to, że okulista zada ci wiele różnych pytań. Do najbardziej typowych należą:

• Kiedy pojawiły się problemy ze wzrokiem?
• Jak poważne są Pańskie objawy?
• Czy widziany obraz poprawia się po mrużeniu oczu lub przysunięciu się do oglądanego przedmiotu?
• Czy członkowie rodziny noszą szkła korekcyjne? W jakim wieku wystąpiły u nich problemy ze wzrokiem?
• Czy nosi Pan/Pani okulary lub soczewki kontaktowe?
• Czy cierpi Pan/Pani na poważną chorobę, na przykład na cukrzycę?
• Czy w ostatnim czasie zaczął Pan/zaczęła Pani przyjmować nowe leki, suplementy diety lub środki ziołowe?

Odpowiedzi na te pytania są przydatne w diagnozie dalekowzroczności, jednak do jej rozpoznania wystarczy proste badanie wzroku. Kompletne badanie wymaga serii testów. Jeden z nich polega na skierowaniu mocnego światła na oczy pacjenta, który ma spoglądać przez różne soczewki. Im wcześniej wykryta jest wada wzroku, tym lepiej. Osoby z nierozpoznaną dalekowzrocznością mają trudności z normalnym funkcjonowaniem. Dzieci z nieleczoną nadwzrocznością gorzej radzą sobie w szkole i nie są w stanie uczestniczyć w niektórych zabawach. Ciągłe mrużenie oczu powoduje ich zmęczenie oraz bóle głowy. Kierowca, który ma niezdiagnozowane problemy ze wzrokiem, stanowi zagrożenie dla bezpieczeństwa swojego i innych osób. Dlatego też nie warto zwlekać z wizytą u okulisty. Jak się do niej przygotować?

• Jeśli nosisz już okulary, weź je ze sobą. W przypadku soczewek kontaktowych pamiętaj o przyniesieniu opakowania na nie.
• Zapisz na kartce wszystkie niepokojące objawy, jakie ostatnio ci dokuczały. W ten sposób nie zapomnisz o niczym ważnym.
• Zrób listę pytań, jakie cię nurtują. Masz prawo uzyskać od lekarza wyczerpujące odpowiedzi na nurtujące cię zagadnienia.
• Jeśli czegoś nie zrozumiesz, poproś okulistę o wyjaśnienie.

Nie sposób zapobiec nadwzroczności, ale jest kilka sposobów na to, by mieć zdrowe oczy i dobry wzrok. Jak to zrobić?

• Regularnie badaj wzrok, nawet jeśli nie masz z nim problemu.
• Jeżeli cierpisz na choroby przewlekłe, nie zaniedbuj ich leczenia. Jest to szczególnie ważne w przypadku cukrzycy.
• Naucz się rozpoznawać niepokojące objawy. Nagła utrata widzenia w jednym oku, rozmazany obraz, czarne kropki, poświata, światło i tęcza wokół świateł mogą wskazywać na poważny zdrowotny problem. W przypadku wystąpienia tych symptomów należy niezwłocznie udać się do lekarza.
• Chroń oczy przed słońcem. W tym celu przydatne będą okulary z filtrem.
• Zdrowo się odżywiaj. Szczególnie ważne są liściaste warzywa i owoce w jaskrawych kolorach.
• Nie pal papierosów.
• Nie oszczędzaj na oświetleniu w domu. Nie warto męczyć oczu podczas czytania.

Nie wolno zapominać o odpowieniej higienie oczu, tzn. prawidłowej pracy np. przy komputerze. Nie należy przemęczać oczu oraz co jakiś czas pozwolić odpocząć naszym oczom.

Nadwzroczność jest korygowana przy pomocy szkieł korekcyjnych skupiających czyli popularnie zwanych „plusów”. Należy dodać, że po rozpoznaniu omawianej wady, dobór szkieł do okularów powinien być przeprowadzony w sposób taki, by była wybrana najmocniejsza soczewka skupiająca, która jeszcze utrzymuje prawidłową ostrość widzenia - pozwoli to wykluczyć częściową rekompensatę wady przez akomodację i pozostawienie wspomnianej już nadwzroczności ukrytej, w tym przypadku niedokorygowanej.

Nadwzroczność można także korygować używając soczewek kontaktowych zakładanych bezpośrednio na oko, jak również poddając się zabiegowi chirurgii refrakcyjnej (dla zabiegu takiego istnieją oczywiście odpowiednie wskazania i przeciwwskazania).

Źródła

1. Laserowa korekcja wzroku – same plusy?
2. Misiuk-Hojło M. (red.), Badania okulistyczne, Górnicki Wydawnictwo Medyczne, Wrocław 2010, ISBN 978-83-61257-25-7
3. Niżankowska M. H. Okulistyka - podstawy kliniczne, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2007, ISBN 83-200-3224-6
4. Kański J.J., Nischal K. Okulistyka. Objawy i różnicowanie, Urban & Partner, Wrocław 2000, ISBN 83-87944-60-2