Dlaczego niektórzy dożywają 100 lat? Badanie rzuca światło na sekrety długowieczności
Liczba osób, które osiągają 100 lat, rośnie w tempie niespotykanym w historii. W 1950 roku w Stanach Zjednoczonych żyło zaledwie około 2,3 tys. stulatków, podczas gdy w 2024 roku było ich już 101 tys. Podobne tendencje obserwuje się w innych krajach rozwiniętych, a co stoi za tym fenomenem? Najnowsze badanie rzuca światło na kwestię długowieczności.
W tym artykule:
Największe badanie biomarkerów w historii
Prognozy amerykańskiego Biura Spisowego wskazują, że do 2054 roku liczba stulatków wzrośnie do około 422 tys., co oznacza, że ich odsetek w populacji wzrośnie z obecnych 0,03 proc. do 0,1 proc.
W 2024 roku na łamach "GeroScience" opublikowano wyniki największej dotychczas analizy biomarkerów krwi, przeprowadzonej przez międzynarodowy zespół badaczy. Naukowcy przeanalizowali dane 44636 Szwedów w wieku 64-99 lat, których obserwowano od pierwszego pobrania krwi aż do śmierci.
W badanej populacji 1224 osoby (2,7 proc.) dożyły co najmniej 100 lat. Analiza objęła 12 biomarkerów odzwierciedlających stan zdrowia w kilku kluczowych obszarach:
80-letni instruktor jogi: "Ktoś, kto nie dba o siebie, szybko się starzeje i umiera"
stan zapalny: poziom kwasu moczowego,
metabolizm: cholesterol całkowity, glukoza,
czynność wątroby: ALAT, ASAT, GGT, ALP, LD,
czynność nerek: kreatynina,
stan hematologiczny: poziom żelaza i całkowita zdolność wiązania żelaza,
stan odżywienia: albumina.
Jakie biomarkery sprzyjają długowieczności?
Spośród analizowanych wskaźników aż dziesięć miało istotny wpływ na długość życia (wyjątkiem były ALAT i albumina). Okazało się, że osoby, które dożyły setnych urodzin, po 60. roku życia częściej miały:
niższy poziom glukozy,
niższy poziom kwasu moczowego.
W przypadku tych trzech parametrów utrzymywanie wartości w dolnych zakresach referencyjnych zwiększało szanse na dożycie 100 lat nawet o 4 proc. w porównaniu do osób z wynikami wysokimi.
Z kolei zaskakującym wnioskiem było to, że najniższy poziom cholesterolu całkowitego i żelaza korelował z krótszym życiem, podczas gdy umiarkowanie podwyższone wartości mogły mieć efekt ochronny.
Jednocześnie wyższe ryzyko przedwczesnej śmierci wiązało się z wysokim poziomem glukozy i markerów uszkodzenia wątroby, co, zdaniem autorów, może wskazywać na negatywny wpływ nieprawidłowej diety i nadmiernego spożycia alkoholu na proces starzenia.
Styl życia ma znaczenie od młodości
Choć badanie koncentrowało się na parametrach biochemicznych, autorzy podkreślają, że ich wartości w dużej mierze wynikają z wieloletnich nawyków zdrowotnych.
Utrzymywanie prawidłowej masy ciała, aktywność fizyczna, odpowiednie nawodnienie, zbilansowana dieta bogata w produkty naturalne oraz unikanie używek – to czynniki, które mogą pośrednio kształtować profil biomarkerów sprzyjający długowieczności.
Dominika Najda, dziennikarka Wirtualnej Polski
Źródła
- GeroScience
Treści w naszych serwisach służą celom informacyjno-edukacyjnym i nie zastępują konsultacji lekarskiej. Przed podjęciem decyzji zdrowotnych skonsultuj się ze specjalistą.
