Dlaczego niektórzy dożywają 100 lat? Badanie rzuca światło na sekrety długowieczności

Prognozy amerykańskiego Biura Spisowego wskazują, że do 2054 roku liczba stulatków wzrośnie do około 422 tys., co oznacza, że ich odsetek w populacji wzrośnie z obecnych 0,03 proc. do 0,1 proc.

W 2024 roku na łamach "GeroScience" opublikowano wyniki największej dotychczas analizy biomarkerów krwi, przeprowadzonej przez międzynarodowy zespół badaczy. Naukowcy przeanalizowali dane 44636 Szwedów w wieku 64-99 lat, których obserwowano od pierwszego pobrania krwi aż do śmierci.

W badanej populacji 1224 osoby (2,7 proc.) dożyły co najmniej 100 lat. Analiza objęła 12 biomarkerów odzwierciedlających stan zdrowia w kilku kluczowych obszarach:

• stan zapalny: poziom kwasu moczowego,

• metabolizm: cholesterol całkowity, glukoza,

• czynność wątroby: ALAT, ASAT, GGT, ALP, LD,

• czynność nerek: kreatynina,

• stan hematologiczny: poziom żelaza i całkowita zdolność wiązania żelaza,

• stan odżywienia: albumina.

Zobacz także: To nie geny decydują. 102-letni lekarz zdradza przepis na długowieczność

Spośród analizowanych wskaźników aż dziesięć miało istotny wpływ na długość życia (wyjątkiem były ALAT i albumina). Okazało się, że osoby, które dożyły setnych urodzin, po 60. roku życia częściej miały:

• niższy poziom glukozy,

• niższy poziom kreatyniny,

• niższy poziom kwasu moczowego.

W przypadku tych trzech parametrów utrzymywanie wartości w dolnych zakresach referencyjnych zwiększało szanse na dożycie 100 lat nawet o 4 proc. w porównaniu do osób z wynikami wysokimi.

Z kolei zaskakującym wnioskiem było to, że najniższy poziom cholesterolu całkowitego i żelaza korelował z krótszym życiem, podczas gdy umiarkowanie podwyższone wartości mogły mieć efekt ochronny.

Jednocześnie wyższe ryzyko przedwczesnej śmierci wiązało się z wysokim poziomem glukozy i markerów uszkodzenia wątroby, co, zdaniem autorów, może wskazywać na negatywny wpływ nieprawidłowej diety i nadmiernego spożycia alkoholu na proces starzenia.

Choć badanie koncentrowało się na parametrach biochemicznych, autorzy podkreślają, że ich wartości w dużej mierze wynikają z wieloletnich nawyków zdrowotnych.

Utrzymywanie prawidłowej masy ciała, aktywność fizyczna, odpowiednie nawodnienie, zbilansowana dieta bogata w produkty naturalne oraz unikanie używek – to czynniki, które mogą pośrednio kształtować profil biomarkerów sprzyjający długowieczności.

Dominika Najda, dziennikarka Wirtualnej Polski

Źródła

1. GeroScience