Fiberokolonoskopia a kolonoskopia – czym się różnią?

Fiberokolonoskopia to badanie endoskopowe dolnego odcinka przewodu pokarmowego. Wykonuje je lekarz gastroenterolog przy użyciu polega na wziernikowaniu za pomocą fiberoskopu (stąd nazwa badania).

To giętki wziernik zbudowany z półsztywnego kabla światłowodowego oraz źródła światła zakończony kamerą, z której obraz jest przesyłany na zewnętrzny ekran za pomocą światłowodu. Jego budowa umożliwia wpompowanie do jelita grubego niewielkiej ilości powietrza.

Fiberokolonoskopia a kolonoskopia

Fiberoskop, wprowadzany przez odbyt, jest nazywany kolonoskopem, a fiberokolonoskopia i kolonoskopia to dwie nazwy tego samego badania.

Wyróżnia się kolonoskopię diagnostyczną i kolonoskopię terapeutyczną. Fiberokolonoskopia jest nieoceniona w diagnostyce różnych schorzeń dolnego odcinka przewodu pokarmowego. W jej trakcie możliwe jest także pobieranie wycinków błony śluzowej jelita grubego do badań histopatologicznych oraz wykonywanie drobnych zabiegów (np. usunięcie niektórych zmian).

Wskazania do przeprowadzenia fiberokolonoskopii to:

• nieswoiste zapalenia jelit,
• obecność krwi w kale, wykrycie krwi utajonej w kale,
• diagnostyka niedokrwistości z niedoboru żelaza,
• zmiana rytmu i charakteru wypróżnień u osób po 40. roku życia,
• diagnostyka raka jelita grubego,
• podejrzenie krwawienia do światła przewodu pokarmowego, podejrzenie guza dolnego odcinka przewodu pokarmowego,
• polipy żołądka i/lub dwunastnicy w badaniu gastroskopowym,
• kontrola pacjentów z rakiem jelita grubego leczonych operacyjnie,
• usuwanie krwawienia wynikającego z wrodzonych wad rozwojowych naczyń, owrzodzeń i guzów,
• usuwanie polipów,
• usuwanie ciał obcych.

Kolonoskopia wymaga odpowiedniego przygotowania. Na kilka dni przed badaniem należy stosować dietę ubogoresztkową. Przeciwwskazane jest spożywanie owoców pestkowych, pieczywa z ziarnami czy ziaren. Należy pić duże ilości płynów (około 3 litrów.

Przed fiberokolonoskopią konieczne jest zażycie środków przeczyszczających (zwykle są wydawane na receptę i stosowane według jego zaleceń). Pierwszą dawkę należy przyjąć po południu w dniu poprzedzającym badanie, kolejną rano w dniu badania.

Przed przystąpieniem do fiberokolonoskopii lekarz ocenia okolice odbytu, przeprowadza także badanie palpacyjnie per rectum. Następnie na okolice odbytu aplikowany jest żel znieczulający. Na około godzinę przed badaniem zaleca się również przyjęcie leku przeciwbólowego.

Fiberokolonoskopię rozpoczyna się od wprowadzenia kolonoskopu przez odbyt. Narzędzie przeprowadza się przez odbytnicę do okrężnicy zstępującej, okrężnicy poprzecznej i okrężnicy wstępującej. Ile trwa kolonoskopia? Od kilkunastu do kilkudziesięciu minut.

Fiberokolonoskopia jest badaniem inwazyjnym i obciążającym dla pacjenta, istnieje wiele przeciwwskazań do jego wykonania.

Przeciwwskazania bezwzględne do fiberokolonoskopii to:

• ciężkie zaburzenia krzepnięcia,
• 1. i 3. trymestr ciąży,
• świeżo przebyty zawał mięśnia sercowego,
• obecność dużego tętniaka aorty brzusznej.

Do przeciwwskazań względnych należą:

• objawy ostrego brzucha,
• perforacja przewodu pokarmowego,
• ciężki przebieg choroby zapalnej jelita grubego,
• ostre zapalenie uchyłków.

Fiberokolonoskopia jest badaniem, które wywołuje dyskomfort, wiąże się z uczuciem rozpierania i pełności w brzuchu. Mogą również pojawić się dolegliwości bólowe, co w dużej mierze zależy od wrażliwości pacjenta oraz zmian w obrębie śluzówki i odbytu. Po kolonoskopii możliwe są:

• wzdęcia,
• nudności i wymioty.

Jeśli badanie wywołuje silny ból, należy o tym poinformować lekarza przeprowadzającego badanie. Jednocześnie bólu nie wywołuje pobieranie wycinków podczas kolonoskopii usunięcie polipa. Ma to związek z tym, że wnętrze jelita jest pozbawione unerwienia czuciowego. Oznacza to, że standardowo znieczulenie nie jest wykonywane.

Możliwa jest jednak fiberoskopia w znieczuleniu ogólnym. Przeprowadza się ją u dzieci oraz bardzo wrażliwych dorosłych. Kolonoskopia w znieczuleniu ogólnym wymaga obecności anestezjologa.

Ile kosztuje fiberoskopia?

Fiberokolonoskopię można wykonać zarówno w placówkach prywatnych, jak i posiadających kontrakt z Narodowym Funduszem Zdrowia. Możliwe jest również zapisanie się na badanie bez skierowania.

Ile kosztuje kolonoskopia? Można ja zrobić zarówno bezpłatnie (refundacja NFZ), jak i za odpłatnością. Jej wysokość zależy zarówno od lokalizacji gabinetu, jak i procedur wykonywanych w czasie badania (np. pobranie wycinka do badania histopatologicznego, usunięcie polipa). Cena kolonoskopii waha się od 300 do około 1000 zł. W znieczuleniu ogólnym może być wyższa.