Rak jelita grubego (guzy, gruczolaki, nowotwór okrężnicy, odbytnicy). Jak zapobiec chorobie?

Rak jelita grubego to komórki rakowe rozwijające się w obszarze jelita grubego. Uznawany jest często za jeden z najbardziej podstępnych nowotworów, ponieważ może rozwijać się przez wiele lat bez żadnych wyraźnych objawów.

Stanowi on największą grupę nowotworów złośliwych przewodu pokarmowego i aż ok. 8 proc. wszystkich nowotworów złośliwych rozpoznawanych w Polsce - zarówno u mężczyzn, jak i u kobiet. W Europie rak jelita grubego jest jedną z najbardziej powszechnych chorób nowotworowych. Co roku jest rozpoznawany u ponad 400 tysięcy osób.

W jakim wieku rak jelita grubego jest najczęściej wykrywany? Największa zachorowalność dotyczy osób pomiędzy 45. a 70. rokiem życia.

Rak jelita grubego najczęściej rozwija się z polipów, czyli łagodnych gruczolaków, które tworzą się na wewnętrznych ściankach jelita. Statystyki raka jelita grubego pokazują, że ten proces zajmuje nawet około dziesięciu lat.

Rodzaje raka jelita grubego

Istnieje kilka rodzajów tego nowotworu. Typy morfologiczne nowotworu jelita grubego według WHO obejmują:

• gruczolakoraki (w tym gruczolakoraki śluzowe, tzw. rak śluzowy, rak śluzowokomórkowy, rak rdzeniasty),
• rak gruczołowo-płaskonabłonkowy,
• rak wrzecionowatokomórkowy, rak płaskonabłonkowy,
• rak niezróżnicowany.

Z jakich części składa się jelito grube?

Podstawowa rola jelita grubego to zwrotne wchłanianie wody i soli mineralnych z resztek pokarmowych. W jelicie grubym przy współudziale bakterii jelitowych odbywa się produkcja witamin z grupy B i witaminy K. Tu ostatecznie formuje się także stolec.

Jelito grube zaczyna się w miejscu, gdzie kończy się jelito cienkie. W jego budowie można wyróżnić kilka odcinków: kątnicę, okrężnicę. Okrężnica dzieli się na wstępnicę jelita grubego, poprzecznicę, zstępnicę i esicę. Na końcu występuje natomiast odbytnica i odbyt.

Rak może rozwinąć się w każdej części jelita grubego. Z uwagi na jego lokalizację wyróżnić można:

• Rak okrężnicy – objawy nowotworu okrężnicy zależą głównie od dokładnej lokalizacji guza. Guz okrężnicy może być zlokalizowany po lewej lub prawej stronie i rozwijać się w każdej z czterech części okrężnicy, jak również może powodować przerzuty. Rak okrężnicy jest jednym z najlepiej poznanych nowotworów jelita grubego.
• Rak odbytnicy – odbytnica to odcinek jelita grubego między kanałem odbytu a esicą. Nowotwór odbytnicy rozwija się aż u połowy pacjentów. Gruczolakorak odbytnicy jest więc jednym z częstszych tematów na onkologicznych forach. Rak odbytnicy rozpoznany we wczesnym stadium, może być skutecznie leczony.
• Rak odbytu – ze względu na lokalizację można go podzielić na rak kanału odbytu i rak brzegu odbytu. Są to głównie raki płaskonabłonkowe, nieco rzadziej stwierdza się gruczolakoraki odbytu. Dotykają one głównie osób powyżej 60. roku życia. Gruczolaki odbytu mogą powodować krwawienia, czy zmianę czynności oddawania stolca. Jednak dopiero zwykle w zaawansowanym stadium. Na dedykowane rakowi odbytu forach onkologicznych, można zauważyć, że u wielu osób choroba początkowo rozwija się bez wyraźnych objawów. Guz jelita grubego daje o sobie znać często dość późno.
• Rak esicy – rokowanie guza esicy zależne jest od stadium rozwoju choroby. Rak esicy objawia się aż w ok. 20 proc. przypadków raka jelita grubego.
• Rak kątnicy – nowotwory jelita grubego mogą rozwijać się także w obrębie kątnicy.

Nowotwór jelita grubego to twór, który pojawia się we wnętrzu jelita i powoli zajmuje też jego zewnętrzną ściankę. Za pomocą naczyń krwionośnych i chłonnych może przenieść się również na powierzchnię wątroby, płuc, jajników, nadnerczy, mózgu i kości.

Przyczyn raka jelita grubego najczęściej należy upatrywać w środowisku i genetyce. Czynniki ryzyka to zwyczaje żywieniowe i sposoby postępowania, należą do nich:

• rozpoznanie raka jelita u krewnych I stopnia (rodzice, rodzeństwo),
• rozpoznania raka piersi u krewnych I stopnia,
• rozpoznanie raka jajnika u krewnych I stopnia,
• wrzodziejące zapalenie jelita grubego,
• polipowatość jelita grubego,
• wielodniowe zaparcia,
• otyłość,
• choroba Leśniowskiego-Crohna,
• mała ilość warzyw i owoców w diecie,
• duża ilość tłuszczy zwierzęcych w diecie,
• palenie papierosów.

Jednym z czynników jest także wiek. Rak jelita grubego dotyka najczęściej osób, które ukończyły 45. rok życia. Około 90 proc. przypadków choroby rozwija się u osób powyżej 50. roku życia.

Można wyróżnić dwie grupy zachorowań na raka jelita grubego. Pierwsza nie ma związku z dziedziczeniem, a druga wynika z predyspozycji genetycznych.

Rak jelita grubego może rozwijać się bezobjawowo przez wiele lat. Pierwsze dolegliwości pojawiają się najczęściej dopiero, gdy choroba jest zaawansowana. Chore jelito grube objawiać może się w różnorodny sposób, jednak wyróżnia się kilka typowych symptomów, które zawsze wymagają konsultacji lekarskiej.

Do najczęstszych oznak raka jelita grubego zalicza się:

• krew w stolcu,
• krwawienie z odbytu,
• zmiana rytmu wypróżnień,
• biegunki z jednoczesnym odchodzeniem gazów lub zaparcia,
• niekontrolowana utrata masy ciała, brak apetytu,
• gorączka, nudności i wymioty,
• uczucie niepełnego wypróżnienia,
• wyczuwalny guz w jamie brzusznej,
• parcie na stolec i brak możliwości wypróżnienia.

Nowotwór złośliwy jelita grubego może powodować też ból jelita grubego, objawiający się dyskomfortem w dolnej części brzucha, czy też skurczami brzucha. Pojawić się mogą także trudności w połykaniu, a brzuch może twardnieć.

Jelito grube w przebiegu raka może dawać także mniej specyficzne objawy, takie jak ogólne zmęczenie, osłabienie, a nawet anemia.

Guz jelita grubego objawiać się może także zmianą kształtu stolca. Skąd wiedzieć, że stolec ma nieprawidłowy kształt? Pomocna może być np. Bristolska skala uformowania stolca, która prezentuje jego typy oraz przedstawia zdjęcia.

Stolec ołówkowaty, który charakteryzuje się nieprawidłowym, zwężonym kształtem może być jednym z objawów chorego jelita. Może bowiem sygnalizować zwężenie odbytnicy, które bywa następstwem raka jelita grubego.

W rzadkich przypadkach mogą pojawiać się także objawy skórne. Rak jelita grubego może powodować bladość cery, czy zwiększenie owłosienia na skórze, o czym czasem można przeczytać na forum.

Objawy choroby jelita grubego należy zawsze skonsultować z lekarzem. Zwłaszcza w przypadku zaobserwowania kilku objawów nowotworu jelita, należy zgłosić się do specjalisty, który zleci wykonanie dalszych badań. Szybkie rozpoznanie choroby zwiększa szanse na powrót do zdrowia.

Jak wygląda nowotwór jelita grubego? Zdjęcia raka jelita grubego pokazują, że najczęściej rozwija się on w postaci egzofitycznej lub też w postaci kraterowatych owrzodzeń.

Rozpoznanie nowotworu jelita grubego nie jest proste. Niejednokrotnie pacjenci zastanawiają się, na co wskazuje podwyższony wskaźnik OB? Jaki jest związek między rakiem jelita grubego a OB. Otóż samo badanie może stanowić jedynie składową diagnostyki.

Jednak wykrycie raka jelita grubego wymaga wykonania szeregu specjalistycznych badań.

Test na krew utajoną w kale

Badanie krwi utajonej w kale to jedno z podstawowych badań w diagnostyce raka jelita grubego. Marker pozwala zdiagnozować nowotwór jelita grubego. Test jest dostępny w aptece i można zrobić go samodzielnie, oczywiście jego wyniki należy omówić z lekarzem prowadzącym.

Test na krew utajoną pozwala też zdiagnozować wiele innych chorób układu pokarmowego. Obecność utajonej krwi może wskazywać m.in. na chorobę wrzodową dwunastnicy lub żołądka, choroby zapalne jelit czy też występowanie polipów jelita grubego.

Badanie per rectum

Po zauważeniu wstępnych objawów nowotworu jelita grubego lekarz ocenia często stan chorego badaniem per rectum. W dosłownym tłumaczeniu oznacza to badanie przez odbytnicę. Jest jednym z podstawowych badań w diagnostyce raka jelita grubego. Ta metoda wykorzystywana jest także w rozpoznawaniu innych chorób.

Badanie per rectum pozwala na ocenę odbytu, kanału odbytu i odbytnicy oraz narządów sąsiadujących. Lekarz wprowadza palec do odbytu i sprawdza palpacyjnie okalające tkanki. W ten sposób można znaleźć źródło krwawień, czy zmian nowotworowych.

Kolonoskopia

Kolonoskopia jest jednym z najważniejszych badań raka jelita grubego. Badanie kolonoskopowe umożliwia obejrzenie jelita grubego za pomocą endoskopu i pobranie tkanki do badania. W taki sposób można nie tylko rozpoznać guz w jelicie grubym, ale również usunąć guzki. Po 50. roku życia każdy może wykonać to badanie bez skierowania.

Przed kolonoskopią należy opróżnić jelita za pomocą środków przeczyszczających i lewatywy. Bardzo pomocna jest też ścisła dieta, której warto się trzymać przez kilka dni.

Badanie radiologiczne z podaniem kontrastu

Badanie radiologiczne z podaniem kontrastu zwykle poprzedzone jest badaniem per rectum. Polega na wprowadzeniu do jelita grubego środka cieniującego. Dzięki zastosowaniu kontrastu możliwe jest lepsze pochłanianie promieniowania rentgenowskiego.

Badanie radiologiczne z podaniem kontrastu pozwala na wykonanie zdjęć jelita grubego i zlokalizowanie ewentualnych nieprawidłowości.

Określenie antygenu CEA we krwi

Antygen CEA to jeden z markerów nowotworowych. Obecność tego antygenu w określonym stężeniu surowicy w krwi może wskazywać na zmiany nowotworowe i raka jelita grubego.

Badanie krwi często wykorzystuje się do sprawdzenia, czy wystąpiło wznowienie nowotworu u pacjentów onkologicznych.

USG jamy brzusznej

USG jamy brzusznej to badanie ultrasonograficzne, które umożliwia zauważenie zmian w obrębie brzucha, a tym samym wczesne zaobserwowanie sygnałów wskazujących na raka jelita grubego.

USG jamy brzusznej jest zupełnie nieinwazyjne i bezbolesne, nie występują po nim żadne skutki uboczne. Obrazowanie narządów wewnętrznych możliwe jest dzięki wykorzystaniu fal ultradźwiękowych.

Rektoskopia

Rektoskopia to jedno z badań endoskopowych jelita grubego. W tym przypadku wziernikowanie odbytnicy odbywa się za pomocą sztywnego aparatu optycznego.

Rektoskopia pozwala na uwidocznienie końcowej części jelita grubego i w razie potrzeby pobranie fragmentu tkanki do badania.

Anoskopia

Anoskopia to rodzaj badania endoskopowego, który zwykle uzupełnia badanie per rectum. Służy ona ocenie stanu kanału odbytu oraz końcówki odbytnicy. Badanie wykonywane jest przy użyciu wziernika.

Sigmoidoskopia

Do grupy badań endoskopowych jelita grubego należy także sigmoidoskopia. Badanie to uwidacznia odbytnicę, esicę i części zstępnicy. Jest zwykle wykonywane w gabinecie lekarskim lub w szpitalu.

Sigmoidoskopia wykonywana jest przy pomocy krótkiego, cienkiego endoskopu. Przez co przypomina kolonoskopię, jednak jest zdecydowanie mniej uciążliwa oraz trwa krócej.

Choć etiologia nowotworów jelita grubego jest złożona, to jednak stosunkowo często wśród czynników ryzyka wymienia się obciążenia genetyczne. Co oznacza, że czasem choroba nowotworowa przechodzi w rodzinie z pokolenia na pokolenie.

Jeśli w rodzie występowały zachorowania na raka jelita grubego lub u członków rodziny potwierdzono obecność mutacji genetycznych odpowiedzialnych za jego rozwój, zaleca się by pacjent wykonał badania genetyczne. Badanie opiera się na analizie sekwencji DNA na podstawie pobranego od pacjenta materiału.

Analiza genów pozwala zweryfikować czy pacjent jest obciążony mutacjami genetycznymi. Pozwala też określić predyspozycje do rozwoju nowotworu czy też stwierdzić, która zmiana w genach jest odpowiedzialna za zachorowanie.

Badania te są pomocne przy diagnozowaniu raka jelita grubego zarówno u dorosłych, jak i u dzieci.

Rak jelita grubego to drugi najczęściej występujący rodzaj nowotworu w Europie. Na raka jelita grubego umiera około osiem tysięcy osób rocznie w Polsce. Zdecydowana większość z nowotworów to gruczolakoraki jelita grubego (adenocarcinoma). Jak rokuje guz jelita grubego?

Rokowania gruczolakoraków jelita grubego zależą od wielu czynników. W ocenie zaawansowania i rokowania wykorzystuje się kilka klasyfikacji (Dukesa, Astler-Collera oraz TNM). W prognostyce duże znaczenie ma także stopień złośliwości histologicznej.

Powstało wiele systemów oceniających złośliwość histologiczną, najczęściej wyróżnia się systemy 4- lub 3-stopnie rokowania raka jelita grubego:

• G1 – w rozpoznaniu określa się często adenocarcinoma G1. G1 to nowotwór najbardziej zróżnicowany, który ma lepsze rokowania, niż pozostałe stopnie.
• G2 – jest to średnio zróżnicowany stopień złośliwości, który zawiera 50–95 proc. struktur gruczołowych. W takich przypadkach w rozpoznaniu często stwierdza się adenocarcinoma tubulare G2, czy adenocarcinoma G2. Rokowania raka jelita grubego gruczołowego w tym przypadku zależne są od wyników leczenia. Gruczolakorak G2 (rak gruczołowy) rokuje w zależności od dodatkowych czynników, takich jak dokładna lokalizacja, stopnień zaawansowania, czy choroby współistniejące.
• G3 – w rozpoznaniu określa się często adenocarcinoma G3. Jest słabo zróżnicowany. Rokowania raka jelita grubego G3 są dużo gorsze, niż w przypadku dwóch powyższych.

Ponadto na rokowania nowotworu jelita grubego wpływa też stadium zaawansowania klinicznego:

Niestety rak jelita grubego charakteryzuje się częstymi nawrotami choroby, szczególnie po wyleczeniu 2. i 3. stopnia zaawansowania. Jakie są wówczas rokowania?

Rak jelita grubego z przerzutami do wątroby, czy innych organów jest niemałym wyzwaniem dla medycyny, a rokowania nie zawsze są pomyślne. Gorszego rokowania można spodziewać się, np. kiedy komponenta guza zawierają komórki sygnetowate lub utkanie drobnokomórkowe.

Dużo zależy jednak od możliwości radykalnego leczenia zmian przerzutowych. Dlatego też trudno jednoznacznie ocenić, jakie są rokowania po operacji raka jelita grubego.

Czy rak jelita grubego jest wyleczalny? Rokowania gruczolaka jelita grubego zależą w dużej mierze od wczesnego rozpoznania i rozpoczęcia leczenia. Ważną kwestią jest także naciekanie nowotworu (infiltratio carcinomatosa). Nowotwory łagodne w przeciwieństwie do złośliwych nie naciekają. Im głębiej sięgają nacieki na jelicie grubym, tym większa agresywność nowotworu.

Dlatego też po zdiagnozowaniu raka jelita grubego, leczenie należy rozpocząć jak najszybciej. Istnieją trzy główne metody leczenia:

• operacja,
• chemioterapia,
• radioterapia.

Pacjenta można leczyć jedną, dwoma lub wszystkimi sposobami w dowolnej kolejności. Dawki leków są dobierane do konkretnej osoby, jest to tak zwana indywidualizacja leczenia.

Podczas leczenia konieczne jest działanie na cały organizm, ponieważ często komórki raka poza jelitem występują na przykład w mięśniach, naczyniach krwionośnych lub węzłach chłonnych. Ponadto, program leczenia raka jelita grubego jest często modyfikowany w trakcie. Może być to spowodowane między innymi słabą skutecznością lub alergią na lek.

Operacyjne leczenie raka jelita grubego

Operacyjne leczenia tego rodzaju nowotworu czy raka złośliwego jelita grubego to jeden z najczęściej wykorzystywanych sposobów. Małe polipy są najczęściej usuwane bez fragmentu jelita. W tym celu korzysta się z metody laparoskopowej lub metody endoskopowej w zależności od lokalizacji zmian. U większości pacjentów usuwany jest jednak guz jelita grubego z częścią jelita oraz przylegającymi węzłami chłonnymi.

Wówczas wykonuje się znieczulenie ogólne i standardowe cięcie na brzuchu. Lekarze starają się zachować ciągłość jelita i dotychczasowy sposób wypróżnień. To jak wygląda leczenie operacyjne, można zobaczyć na specjalistycznych dostępnych w sieci filmach – operacja jelita grubego.

Zdarza się jednak, że konieczne jest zrobienie stomii, czyli sztucznego odbytu. Pętla jelitowa jest wyciągana przez powłoki brzuszne, a kał zbierany jest w woreczku. U niektórych jest to sytuacja trwała, szczególnie po usunięciu dolnego odcinka jelita. Stomia może być też tymczasowa, stosowana na czas gojenia się ran pooperacyjnych.

Zaawansowane stadia raka jelita grubego wymagają innej metody działania. Często zamiast radykalnego leczenia operacyjnego stosuje się zabiegi, które mają na celu przywrócenie drożności jelita. W niektórych sytuacjach konieczne jest przeprowadzenie operacji wielonarządowej. Ten sposób jest wykorzystywany kiedy zmiany nowotworowe zajęły sąsiadujące narządy, na przykład śledzionę, żołądek lub pęcherz moczowy.

Standardowe operacje w leczeniu raka jelita grubego:

• prawostronna hemikolektomia – rak w prawej części jelita grubego (np. rak wstępnicy),
• lewostronna hemikolektomia – zmiany w lewej części poprzecznicy i w górnym odcinku esicy,
• wycięcie odbytnicy i fragmentu esicy – zabieg stosowany do leczenia guzów odbytnicy.

Pacjenci po operacji raka jelita grubego zarówno z zachowaniem ciągłości jelita, jak i ze stomią szybko wracają do pełnej sprawności. Wyłonienie jelita jest pewną uciążliwością, ale nie przeszkadza w aktywnym życiu.

Chemioterapia

Chemioterapia to tak zwane leczenie systemowe, które zabezpiecza cały organizm przed powstaniem nowotworowych przerzutów. Rak jelita grubego może bowiem przerzucić się na inne miejsca. Gdzie daje przerzuty rak jelita grubego? Może zlokalizować się chociażby w wątrobie, płucach, żołądku, mózgu czy w kościach. Czasem obserwuje się przerzuty raka jelita grubego do mózgu.

Chemioterapia to leczenie polegające na podawaniu dożylnie leków cytostatycznych. Jest prowadzona w ściśle określonych odstępach czasu, na przykład co 3 tygodnie. Podczas tej metody pojawiają się dotkliwe efekty uboczne, takie jak wypadanie włosów, utrata masy ciała, wymioty i brak apetytu. Ich natężenie zależy od dawki chemioterapii, ustalonej ze względu na stadium nowotworu.

Wpływ na samopoczucie ma oczywiście również ogólny stan zdrowia, wiek oraz schorzenia dodatkowe. Chemioterapia jest stosowana:

• przed operacją w celu zmniejszenia guza na jelicie grubym,
• profilaktycznie po operacji,
• w przypadku przerzutów do innych narządów.

W leczeniu raka jelita grubego stosuje się także chemioterapię z przeciwciałami, która niszczy zmiany nowotworowe, ale oszczędza zdrowe komórki organizmu.

Radioterapia

Radioterapia jest leczeniem regionalnym, które obejmuje jedynie guza i jego bliskie otoczenia. Jest to metoda stosowana w połączeniu z leczeniem operacyjnym lub chemioterapią. Radioterapia polega na napromienianiu chorej okolicy wraz z okolicznymi tkankami wiązką promieniowania jonizującego. Jej celem jest zniszczenie komórek nowotworowych.

Czas trwania radioterapii zależy od planu leczenia przygotowywanego przez lekarza, maksymalnie zajmuje około siedem tygodni. W czasie tego leczenia skóra jest podrażniona i zaczerwieniona. Miejsce naświetlań jest szczególnie wrażliwe na otarcia, działanie wysokiej lub niskiej temperatury, kosmetyków i środków odkażających.

Jednym ze skutków ubocznych radioterapii raka jelita grubego jest biegunka, którą można ograniczyć stosując się do zaleceń dietetycznych. Przede wszystkim, sposób żywienia powinien dostarczać organizmowi odpowiednią ilość białka, węglowodanów, tłuszczów, witamin i składników mineralnych.

W aptece dostępne są również specjalne preparaty idealne dla osób niedożywionych, które dotkliwie odczuwają efekty uboczne leczenia. Warto zapytać o to swojego lekarza prowadzącego, który zaproponuje najlepszy produkt.

Nowotwory przewodu pokarmowego są szczególnie wrażliwe na czynniki żywieniowe. Odpowiednia dieta znacząco wpływa na postęp leczenia oraz rokowania pacjenta. Zwiększa bowiem możliwości regeneracji organizmu oraz odbudowy zniszczonych tkanek. Co więcej, dzięki właściwemu odżywianiu organizmu, zwiększona zostaje także jego odporność.

Zwłaszcza przy leczeniu onkologicznym niezbędna jest dieta indywidualnie zbilansowana, która dostarczy choremu wszystkich niezbędnych składników odżywczych, zwłaszcza białka i energii. Pacjenci onkologiczni są szczególnie narażeni na niedożywienie. W tym przypadku jakikolwiek niedobór składników odżywczych nie tylko utrudnia leczenie, ale też pogarsza samopoczucie.

Chorzy powinni stosować się więc do zaleceń dietetycznych, które sprzyjają leczeniu nowotworu i łagodzą jego dolegliwości. Konieczna jest rezygnacja z alkoholu. Z diety należy też wyeliminować cukier, napoje gazowane i produkty przetworzone.

Zalecana jest dieta lekkostrawna oraz wyeliminowanie produktów, takich jak:

• ciemne, razowe pieczywo,
• ciasta – francuskie, kruche, z kremem, świeże ciasto drożdżowe oraz wszelkie ciasta na proszku do pieczenia,
• dżemy oraz konfitury,
• niektóre warzywa – ziemniaki, brokuł, cebula, groch, kapusta, kalafior, por, ogórki, rzodkiewka, papryka,
• tłuszcze zwierzęce (smalec, tłuste wędliny i mięso), wędzone ryby, konserwy,
• twarde sery, sery dojrzewające, tłusta śmietana,
• grzyby,
• niektóre owoce – gruszki, winogrona,
• ocet, musztarda, keczup, pieprz,
• kawa ziarnista oraz mocna herbata.

Zaleca się także, żeby obierać owoce i warzywa, a jeśli to możliwe gotować je przed podaniem. Należy także unikać produktów wzdymających, które nie są wskazane przy gruczolaku jelita grubego. Fora dyskusyjne o raku jelita grubego podkreślają także jak ważna jest obserwacja własnych reakcji na określone produkty oraz komponowanie diety opartej na indywidualnej tolerancji.

W niektórych przypadkach konieczne może być wprowadzenie do diety żywności specjalnego przeznaczenia medycznego, jednak o tym decyduje już lekarz.

Nowotwór to podstępna choroba, która bezpośrednio zagraża życiu. Warto interesować się swoim zdrowiem i dbać o siebie. Istnieją czynniki, które zmniejszają ryzyko wystąpienia raka jelita grubego:

• ograniczenie spożywania czerwonego mięsa,
• jedzenie dużej ilości świeżych owoców i warzyw,
• spożywanie brązowego ryżu,
• jedzenie produktów bogatych w wapń,
• unikanie smażonych potraw,
• ograniczenie picia alkoholu
• zrezygnowanie z palenia papierosów,
• regularne uprawianie sportu,
• spożywanie mniejszej ilości kalorii,
• ograniczenie tłuszczów zwierzęcych.

Rak jelita grubego rozwija się bezobjawowo przez wiele lat, z tego względu osoby w wieku 50 lat powinny:

• wykonywać badania okresowe,
• wykonywać kolonoskopię co 10 lat,
• wykonywać badanie radiologiczne jelita grubego co 5 lat,
• wykonywać test na krew utajoną w kale co rok.

Rola kolonoskopii

Kolonoskopia jest bardzo ważnym badaniem, które może uratować życie. To jedyny sposób na rozpoznanie polipów, które w ciągu kilku lat przekształcą się w nowotwór. Podczas kolonoskopii można je bezpiecznie usunąć. Badanie dla osób powyżej 50. roku życia jest darmowe, ale nadal niewiele osób z niego korzysta.

Szacuje się, że około 70 procent chorych pojawia się u lekarza w zaawansowanym stadium raka jelita grubego. Wraz z rozwojem choroby nowotworowej maleje szansa na całkowite wyleczenie nowotworu jelita grubego.

Kolonoskopię można wykonać również dzieciom, kobietom w ciąży i osobom przed 50. rokiem życia. Konieczne jest wówczas skierowanie od lekarza pierwszego kontaktu lub gastrologa. Można wykonać również to badanie w ramach programu badań przesiewowych, które nadzoruje Centrum Onkologii. Chętne osoby mogą na stronie internetowej wydrukować skierowanie i wysłać je do najbliższego ośrodka onkologicznego.

Każde zgłoszenie jest wpisywane do bazy danych, a po upływie kilku tygodni wysyłane jest zaproszenie. Cena kolonoskopii prywatnej wynosi 300-400 złotych. Istnieje również możliwość skorzystania ze znieczulenia ogólnego, za które płaci się dodatkowo.

Masz newsa, zdjęcie lub filmik? Prześlij nam przez dziejesie.wp.pl

Źródła

1. 1747097