GLA (kwas gamma-linolenowy) – właściwości, działanie, źródła i suplementacja

GLA, czyli kwas gamma-linolenowy, to rodzaj kwasu tłuszczowego z grupy omega-6. Jest tłuszczem wielonienasyconym, co oznacza, że w swojej cząsteczce posiada więcej niż jedno wiązanie podwójne.

GLA jest bardzo ważny dla zdrowia. Jego rolą jest przede wszystkim:

• łagodzenie stanów zapalanych,
• zmniejszanie objawów alergii,
• normalizacja ciśnienia krwi (GLA rozszerza naczynia krwionośne),
• regulowanie poziomu cholesterolu (GLA obniża poziom „złego” cholesterolu we krwi),
• wspomaganie regeneracji błon śluzowych, poprawa kondycji skóry i włosów.

Kwas gamma-linolenowy jest syntetyzowany w organizmie z kwasu linolowego (to kwas tłuszczowy z grupy omega-6), niemniej jego produkcja może być ograniczona. Ma to związek zarówno z może z niedoborem różnych składników odżywczych, wiekiem i stanem zdrowia, ale i działaniem takich czynników jak palenie papierosów, nadużywanie alkoholu, które upośledzają ten proces.

Z tego powodu dużą popularnością cieszy się GLA stosowany jako suplement diety. Poleca się go zwłaszcza kobietom w okresie przedmenstruacyjnym i menopauzy (GLA może pomóc w łagodzeniu takich objawów jak zmiany nastroju i uderzenia gorąca) oraz osób, które zmagają się z chorobami przewlekłymi o charakterze zapalnym.

Jakie są korzyści zdrowotne suplementacji GLA? Na przykład stosowaniu GLA w chorobach skóry, takich jak AZS (atopowe zapalenie skóry) czy łuszczyca zmniejsza takie dolegliwości jak świąd oraz zapobiega utracie wody i zmniejsza suchość skóry.

GLA może także pomóc w łagodzeniu stanów zapalnych i zmniejszeniu bólu stawów (także w przebiegu RZS). Kwas gamma-linolenowy może także wspierać leczenie chorób układu krążenia, cukrzycy, nowotworów oraz chorób bakteryjnych i wirusowych.

Sprawdza się u osób, które nałogowo palą papierosy lub nadużywają alkoholu. Co istotne, kwas gamma-linolenowy może być stosowany tak u dorosłych, jak i u dzieci, wykazuje bowiem wysoki poziom bezpieczeństwa.

Kwas gamma-linolenowy występuje w mleku kobiecym i kilku olejach z nasion roślin. W jakich produktach znajdziemy GLA? Naturalne źródła GLA to przede wszystkim oleje roślinne.

Najbogatszy w kwas gamma-linolenowy jest:

• olej z nasion ogórecznika lekarskiego (może zawierać do 20 g GLA na 100 g oleju),
• olej z nasion czarnej porzeczki (olej z pestek czarnej porzeczki może zawierać do 25 g GLA na 100 g oleju),
• olej z wiesiołka dwuletniego (może zawierać do 10 g GLA na 100 g oleju),
• olej z konopi siewnych (może zawierać do 4-6 g GLA na 100 g oleju),
• olej z nasion agrestu (19-20 g GLA na 100 g oleju).

Oleje, tak jak i suplementy GLA, są dostępne w postaci kapsułek lub płynów. Przed rozpoczęciem ich stosowania należy skonsultować się z lekarzem, zarówno w zakresie dawkowania, jak i ewentualnych przeciwwskazań (np. interakcje z innymi lekami lub suplementami).

Aby włączyć kwas gamma-linolenowy (GLA) do diety, warto urozmaicać swój jadłospis w różnorodne źródła GLA. Można rozważyć spożywanie olejów roślinnych i dodawać je do sałatek, sosów, dressingu, koktajli, smoothie, jogurtów, płatków śniadaniowych, zup, sosów czy dipów.

To nie tylko oznacza korzyści zdrowotne, ale często różnorodność smaków. Dobrze pamiętać, że niektóre źródła białka, takie jak nasiona chia czy nasiona konopi także zawierają GLA ilościach. Jeśli trudno jest uzyskać wystarczającą ilość GLA z naturalnych źródeł, warto rozważyć suplementację.

Jakie dawki GLA są zalecane? Dawkowanie kwasu gamma-linolenowego może się różnić w zależności od stanu zdrowia, indywidualnych potrzeb oraz celu stosowania. I tak dla prawidłowego rozwoju i funkcji mózgu u dzieci oraz jako wsparcie dla układu nerwowego u dorosłych, zalecana dawka może wynosić od 100 mg do 500 mg dziennie.

Gdy celem jest poprawa kondycji skóry, wystarczyć może dawka od 200 mg do 1000 mg dziennie. Osoby, które borykają się z problemami skórnymi, mogą potrzebować wyższej dawki (od 300 mg a 2000 mg dziennie).

Leczenie zapalenie stawów dawka GLA może wynosić od 500 mg do 3000 mg dziennie, a problemy z poziomem cholesterolu – od 200 mg do 1000 mg dziennie. Gdy wskazaniem do włączenia suplementacji jest PMS (zespół napięcia przedmiesiączkowego) lub objawy menopauzy, zalecana dawka GLA może wynosić od 200 mg do 1000 mg dziennie.