Już jedna puszka dziennie dewastuje wątrobę. Ryzyko wzrasta nawet o 60 proc.

Coraz więcej badań wskazuje, że to, co pijemy każdego dnia, ma istotny wpływ na zdrowie metaboliczne. Tym razem naukowcy przyjrzeli się zależności między spożyciem napojów słodzonych, zarówno cukrem, jak i substancjami słodzącymi, a ryzykiem rozwoju metabolicznej stłuszczeniowej choroby wątroby (MASLD).

Badanie objęło ponad 100 tys. uczestników brytyjskiego projektu UK Biobank, u których na początku obserwacji nie stwierdzono chorób wątroby. Przez ponad 10 lat naukowcy analizowali ich sposób odżywiania, w tym częstotliwość spożywania napojów słodzonych cukrem oraz napojów typu "light" i "zero".

Wyniki wskazują, że osoby wypijające codziennie więcej niż jedną puszkę takich napojów częściej zapadały na metaboliczną stłuszczeniową chorobę wątroby. Z analiz wynika, że regularne spożywanie napojów dietetycznych wiązało się z około 60 proc. wyższym ryzykiem rozwoju MASLD. W przypadku napojów słodzonych cukrem wzrost ryzyka wynosił około 50 proc.

Badacze zaobserwowali również, że oba rodzaje napojów były związane z większym odkładaniem się tłuszczu w wątrobie. Dodatkowo osoby często pijące napoje dietetyczne częściej umierały z przyczyn związanych z chorobami tego narządu.

Autorzy badania wskazują kilka możliwych wyjaśnień. W przypadku napojów zawierających cukier problemem są gwałtowne wzrosty poziomu glukozy i insuliny, które sprzyjają odkładaniu tkanki tłuszczowej oraz stłuszczeniu wątroby.

Napoje dietetyczne nie zawierają cukru, jednak mogą wpływać na organizm w inny sposób. Zdaniem naukowców substancje słodzące mogą zaburzać skład mikrobioty jelitowej, wpływać na uczucie sytości oraz nasilać apetyt na słodkie produkty, co pośrednio sprzyja niekorzystnym zmianom metabolicznym. Jednocześnie autorzy podkreślają, że są to hipotezy wymagające dalszych badań.

Naukowcy sprawdzili również, co mogłoby się stać, gdyby uczestnicy zastąpili codzienną puszkę napoju słodzonego szklanką wody. Według analiz taka zmiana mogłaby zmniejszyć ryzyko rozwoju metabolicznej stłuszczeniowej choroby wątroby o około 13 proc. w przypadku napojów z cukrem i o około 15 proc. w przypadku napojów dietetycznych.

Naukowcy sprawdzili również, co mogłoby się stać, gdyby uczestnicy zastąpili codzienną puszkę napoju słodzonego szklanką wody. Co istotne, zamiana zwykłego napoju gazowanego na jego wersję "light" nie wiązała się z obniżeniem ryzyka.

Autorzy zaznaczają, że badanie miało charakter obserwacyjny. Oznacza to, że wykazało zależność między spożyciem napojów a ryzykiem choroby, ale nie dowodzi, że to właśnie one są jej bezpośrednią przyczyną.

Naukowcy zwracają także uwagę, że uczestnicy sami deklarowali swoje nawyki żywieniowe, a analiza nie uwzględniała rodzaju zastosowanych substancji słodzących. Potrzebne są kolejne badania, które pozwolą dokładniej wyjaśnić wpływ poszczególnych słodzików na zdrowie wątroby.

Mimo tych ograniczeń eksperci podkreślają, że ograniczenie zarówno słodzonych, jak i dietetycznych napojów oraz częstsze wybieranie wody pozostaje jednym z najprostszych sposobów wspierania zdrowia metabolicznego i prawidłowej pracy wątroby.

Źródło: UEG, Eating Well