Krzem - co to jest, właściwości, zapotrzebowanie, niedobór, gdzie występuje

Krzem to śladowy pierwiastek chemiczny, a zarazem mikroelement, który jest niezbędny do prawidłowego rozwoju oraz funkcjonowania organizmu człowieka. Uczestniczy on w w wielu procesach życiowych. Został zidentyfikowany 1787 roku przez francuskiego fizyka i chemika, Antoine Lavoisiera.

Krzem występuje w różnych ilościach w układzie kostnym, a także ludzkiej tkance łącznej. Ten śladowy pierwiastek chemiczny jest obecny m.in. w błonach śluzowych, ścianach naczyń krwionośnych, ścięgnach, powięziach, zastawkach mięśnia sercowego, zastawkach przewodu pokarmowego, zastawkach żylnych. Krzem występuje również w naszym mózgu, rdzeniu kręgowym, czy włóknach nerwowych. Stanowi składową część substancji międzykomórkowej. Pierwiastek jest także obecny w przysadce mózgowej, szyszynce oraz grasicy.

Krzem, zaraz po tlenie jest najbardziej rozpowszechnionym pierwiastkiem, występującym w przyrodzie. Krzemionka, a także jej pochodne są nieodłącznym elementem skał skorupy ziemskiej.

Krzem jako pierwiastek śladowy, bierze udział w wielu procesach zachodzących w naszym organizmie. Wspiera funkcjonowanie układu immunologicznego, bierze udział w procesie przemiany materii, a także przeciwdziała przedwczesnemu starzenia się organizmu. Dodatkowo, pełni bardzo ważną funkcję w procesach wymiany substancji na poziomie komórkowym. Dzięki niemu, organizm łatwiej przyswaja pokarmy i przyjmowane suplementy. Wspomaga również usuwanie szkodliwych substancji toksycznych.

Krzem jest mikroelementem, który zapobiega nadmiernemu wypadaniu włosów i łamaniu się paznokci. Odpowiednie stężenie tego pierwiastka wpływa pozytywnie na stan naszej skóry, włosów, a także paznokci. Dodatkowo, przeciwdziała procesom zapalnym czy podrażnieniom. Krzem wspiera odbudowę kości, chrząstek, a także innych elementów tkanki łącznej. O jego suplementację powinny zadbać w szczególności osoby, które doznały złamań kości, a także pacjenci po operacjach ortopedycznych. O odpowiednie stężenie krzemu w swoim organizmie powinny zadbać także osoby zmagające się z chorobą zwyrodnieniową lub krzywicą.

Niedobór krzemu może powodować u pacjentów i pacjentek:

• infekcje bakteryjne,
• infekcje wirusowe,
• przedwczesne siwienie,
• bolesne miesiączkowanie,
• problemy skórne (np. trądzik pospolity, trądzik różowaty),
• grzybicę skóry,
• wypadanie włosów,
• łamliwość paznokci,
• łupież,
• zmarszczki i przedwczesne starzenie się skóry,
• cellulit,
• powolne gojenie się ran,
• złamania kości.

Wśród innych objawów niedoboru krzemu lekarze wymieniają:

• osteoporozę,
• miażdżycę,
• zaburzenia w funkcjonowaniu układu immunologicznego,
• problemy układu kostno-stawowego,
• krwotoki z nosa,
• zaburzenia wzrostu u dzieci,
• dolegliwości bólowe.

Dzienne zapotrzebowanie na krzem w przypadku osób dorosłych waha się między 20 a 30 mg dziennie. W przypadku kobiet ciężarnych, kobiet karmiących piersią, osób po operacjach kości zapotrzebowanie to jest jeszcze wyższe. Po suplementy z krzemem powinny również sięgać osoby w podeszłym wieku, ponieważ ilość tego pierwiastka w tkankach maleje wraz z wiekiem.

Krzem występuje w wielu produktach żywnościowych pochodzenia roślinnego. Największa ilość tego pierwiastka obecna jest w skrzypie polnym, podbiale, turczycy piaskowej, a także liściach pokrzywy. Krzem jest również składnikiem:

• szczypiorku,
• czosnku,
• niepalonej kaszy gryczanej,
• płatków owsianych,
• otrębów,
• brązowego ryżu.
• wody źródlanej,
• szparagów,
• prosa,
• jęczmienia,
• szpinaku,
• ogórków,
• moreli,
• truskawek.

Osoby, które chcą zadbać o odpowiednie stężenie krzemu w organizmie, powinny wybierać naturalne i nieprzetworzone produkty żywnościowe.