Najgorsza zupa na nadciśnienie, refluks i wrzody. To król wielkanocnego stołu

Żurek to jedna z najbardziej charakterystycznych zup polskiej kuchni. Przygotowywany na zakwasie, zwykle z dodatkiem jajka, kiełbasy, boczku czy śmietany, ma intensywny smak i syci na długo. Właśnie dlatego nie dla wszystkich będzie odpowiednim kulinarnym wyborem. W niektórych przypadkach może wywoływać lub nasilać przykre objawy, zwłaszcza jeśli jest tłusty, mocno doprawiony i zbyt słony.

Zobacz także: Korzystaj, póki sezon. Dlaczego wszyscy uwielbiają czosnek niedźwiedzi?

Szczególną ostrożność powinny zachować osoby z refluksem żołądkowo-przełykowym, nadkwasotą oraz chorobą wrzodową żołądka lub dwunastnicy. Żurek ma kwaśny smak, ponieważ jego podstawą jest fermentowany zakwas. To właśnie ta cecha może sprzyjać nasileniu zgagi, pieczenia w przełyku, odbijania czy uczucia ciężkości po jedzeniu.

Problemem bywają także dodatki, które tradycyjnie trafiają do zupy. Wędzona kiełbasa, boczek, pieprz, czosnek czy chrzan mogą dodatkowo podrażniać przewód pokarmowy i pogarszać samopoczucie po posiłku. U osób z wrażliwym żołądkiem nawet niewielka porcja takiego dania może skończyć się bólem brzucha.

Żurek nie zawsze będzie dobrym wyborem także dla osób z nadciśnieniem tętniczym, miażdżycą, wysokim poziomem cholesterolu czy innymi chorobami układu krążenia. Klasyczna wersja tej zupy często zawiera sporo soli, a do tego tłuste dodatki mięsne, które podnoszą jej kaloryczność i obciążają serce oraz naczynia krwionośne.

Sól znajduje się nie tylko w samym zakwasie. Dużo sodu dostarczają także: kiełbasa, boczek, gotowe przyprawy, a czasem również kostki rosołowe lub gotowe koncentraty do żurku. To sprawia, że nawet jedna porcja może zawierać więcej soli, niż moglibyśmy się spodziewać.

Zobacz także: Dietetyczka codziennie piła kefir. Mówi, jak skończył się eksperyment

Klasyczny żurek nie jest odpowiedni dla osób, które muszą unikać glutenu (np. z celiakią). Tradycyjny zakwas przygotowuje się z mąki żytniej, a więc zboża zawierającego gluten, co oznacza, że zupa może wywołać przykre dolegliwości przy świątecznym stole.

Uważać powinny także osoby z nadwrażliwością na gluten. Po spożyciu takiej zupy mogą pojawić się bóle brzucha, wzdęcia, uczucie pełności czy biegunka. Jedynym bezpiecznym rozwiązaniem jest w takim przypadku wersja przygotowana na certyfikowanym zakwasie bezglutenowym.

W wielu domach żurek zabiela się śmietaną, by uzyskać łagodniejszy smak i bardziej kremową konsystencję. Dla osób z nietolerancją laktozy taki dodatek może jednak okazać się problematyczny. Po zjedzeniu zupy mogą pojawić się wzdęcia, ból brzucha, przelewanie w jelitach czy biegunka.

Jeśli ktoś źle toleruje laktozę, lepiej wybierać żurek bez śmietany albo przygotować jego lżejszą wersję z dodatkiem zamiennika roślinnego.

Choć wiele mówi się o samym zakwasie, to jednak dodatki często przesądzają o tym, że żurek staje się ciężkostrawny. Najwięcej zastrzeżeń budzą przetworzone mięsa, takie jak kiełbasa i boczek. Zwykle zawierają dużo soli, tłuszczów nasyconych i różnych substancji dodatkowych.

Niekorzystnie wypadają też gotowe mieszanki przypraw, kostki rosołowe, nadmiar śmietany czy białe pieczywo podawane do zupy. W przypadku gotowych żurków ze sklepu problemem może być również długi skład, w którym pojawiają się cukier, skrobia, aromaty, wzmacniacze smaku i konserwanty. Taki produkt ma niewiele wspólnego z prostą, domową zupą.

Lista przeciwwskazań do spożycia żurku nie oznacza, że z żurku trzeba całkowicie rezygnować. W wielu przypadkach wystarczy postawić na lżejszą wersję potrawy. Mniej soli, rezygnacja z boczku, ograniczenie tłustych wędlin, brak śmietany i prosty skład zakwasu mogą sprawić, że zupa będzie łagodniejsza dla organizmu.

Magdalena Pietras, dziennikarka Wirtualnej Polski

Źródła:

• WP abcZdrowie
• Interia