O jakiej porze brać ashwagandhę? Godzina ma znaczenie

Ashwagandha, znana również jako żeń-szeń indyjski, od setek lat zajmuje ważne miejsce w medycynie ajurwedyjskiej. W tradycyjnych recepturach stosowano ją w stanach wyczerpania, obniżonej odporności i problemów ze snem. Wierzono, że wspiera układ nerwowy, poprawia nastrój i przywraca wewnętrzną równowagę.

Współczesne badania potwierdzają część tych obserwacji. Ashwagandha zaliczana jest do adaptogenów - substancji roślinnych, które zwiększają odporność organizmu na stres i poprawiają zdolność do regeneracji. Jej działanie sprawia, że po suplement sięgają dziś zarówno osoby żyjące w szybkim tempie, jak i ci, którzy borykają się z przemęczeniem czy problemami ze snem.

Wśród dowodów naukowych na działanie zioła można wymienić m.in. przegląd randomizowanych badań nad ashwagandhą opracowany przez naukowców z Cambridge, który wykazał istotne obniżenie poziomu kortyzolu oraz punktacji w skalach stresu (PSS) i lęku (HAM-A) u dorosłych.

Wybór pory dnia, w której sięgamy po ashwagandhę, ma znaczenie dla jej działania. Przyjmowana rano wspiera koncentrację, poprawia jasność umysłu i dodaje energii, nie powodując przy tym senności. Może być więc dobrym rozwiązaniem dla osób pracujących w stresie, które potrzebują zachować wysoką wydajność.

Z kolei suplementacja wieczorna działa wyciszająco, sprzyja relaksowi i ułatwia zasypianie. Badania sugerują, że ashwagandha może nasilać aktywność neuroprzekaźnika GABA, odpowiedzialnego za odprężenie, co wspiera głęboki i regenerujący sen. To szczególnie cenna właściwość dla osób cierpiących na bezsenność czy trudności z wyciszeniem po dniu pełnym obowiązków.

Zobacz też: Zioła o potężnych właściwościach. Lekarka wymienia pięć najlepszych

Decyzja o tym, kiedy brać ashwagandhę, powinna wynikać z indywidualnych potrzeb. Jeśli celem jest lepsza koncentracja i energia w ciągu dnia - warto wybrać porę poranną. Jeśli natomiast najważniejsza jest poprawa jakości snu i redukcja wieczornego napięcia - korzystniejsze będzie przyjmowanie adaptogenu pod koniec dnia.

Kluczem jest regularność, ponieważ dopiero systematyczna suplementacja pozwala w pełni odczuć działanie rośliny.

Choć ashwagandha może mieć wiele korzystnych właściwości, nie każdy może ją stosować. Przeciwwskazaniami są:

• ciąża i karmienie piersią,

• wiek dziecięcy,

• stosowanie leków nasennych, uspokajających czy przeciwpadaczkowych, z którymi może wchodzić w interakcje.

Przed rozpoczęciem suplementacji należy skonsultować się z lekarzem, szczególnie jeśli przyjmujemy inne leki.

- Teraz obserwujemy m.in. ogromną popularność adaptogenów, np. suplementów z ashwagandhą. Producenci przypisują im cały wachlarz działań, na które mogą się skusić liczni pacjenci z wieloma różnymi chorobami, a więc i przyjmujący wiele różnych leków. Ostatnio było głośno chociażby o pacjentach chorujących na depresję. Byli nieświadomi, że ashwagandha może nasilać działanie równolegle przyjmowanych leków przeciwdepresyjnych. Tym samym zwiększa ryzyko wystąpienia ich działań niepożądanych i osłabia efekt terapii - ostrzegała w rozmowie z WP abcZdrowie farmaceutka Angelika Talar-Śpionek.

Aleksandra Zaborowska, dziennikarka Wirtualnej Polski

Źródła:

• Pratte, M. A., Nanavati, K. B., Young, V., Morley, C. P., "An alternative treatment for anxiety: a systematic review of human trial results reported for the Ayurvedic herb Ashwagandha (Withania somnifera)", 2025, BJPsych Open (Cambridge University Press).

• Lopresti, A. L., Drummond, P. D., Smith, S. J., et al., "A randomized, double-blind, placebo-controlled, crossover study examining the hormonal and symptomatic effects of ashwagandha root in stressed adults", 2019, Medicine (Baltimore).

• Chandrasekhar, K., Kapoor, J., Anishetty, S., "A prospective, randomized double-blind, placebo-controlled study of safety and efficacy of a high-concentration full-spectrum extract of Ashwagandha root in reducing stress and anxiety in adults", 2012, Indian Journal of Psychological Medicine.