Ogólnopolskie badanie na bliźniakach. Sprawdzą, co wpływa na zdrowie młodych ludzi

Badanie pod nazwą "Wielochorobowość zespołu metabolicznego: podłużne badanie kohortowe TWINS.PL" realizuje Uniwersytet Medyczny im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu wraz z Uniwersyteckim Szpitalem Klinicznym. Projekt jest w całości finansowany ze środków Agencji Badań Medycznych i potrwa 10 lat, od czerwca 2024 do maja 2034 roku, a rekrutacja blizniaków rozpoczęła się w sierpniu.

Głównym badaczem jest prof. dr hab. Piotr Eder, gastroenterolog oraz specjalista chorób wewnętrznych, a pomysłodawcą inicjatywy prof. Przemysław Guzik, kardiolog. W przedsięwzięcie zaangażowani są lekarze, psycholodzy, dietetycy, epidemiolodzy i eksperci z wielu dziedzin medycyny.

Zobacz także: Ministra zdrowia o planach resortu. "Jest dużo do zrobienia"

"Udział w projekcie to niepowtarzalna okazja, by wziąć udział w badaniu, którego wyniki mogą zmienić sposób postrzegania czynników ryzyka chorób cywilizacyjnych" – podkreślają organizatorzy.

Zespół metaboliczny, któremu przyjrzą się polscy naukowcy, obejmuje takie problemy zdrowotne jak:

• nadwaga i otyłość brzuszna,

• cukrzyca typu 2 lub stan przedcukrzycowy,

• podwyższone ciśnienie krwi,

• zaburzenia poziomu cholesterolu i trójglicerydów.

Nieleczony może prowadzić do poważnych powikłań: stłuszczenia wątroby, zawału serca, udaru mózgu, a nawet nowotworów.

Badacze chcą sprawdzić, jakie znaczenie mają geny i styl życia w rozwoju tych schorzeń oraz jaki wpływ może mieć przechorowanie COVID-19 i long-COVID.

Do badania zaproszone są wyłącznie bliźnięta: zarówno jednojajowe, jak i dwujajowe. Projekt zakłada przebadanie 750 par bliźniąt w wieku 15-44 lat, u których w rodzinie występują czynniki ryzyka metabolicznego (np. otyłość, nadciśnienie, cukrzyca). Pomoże to określić, w jakim stopniu o zdrowiu decyduje dziedziczność, a w jakim środowisko, dieta i styl życia.

- Bliźniaki to cud natury, a dla nauki - najlepsza grupa do badań. Mając dwie, często identyczne genetycznie osoby, możemy łatwiej ocenić wpływ czynników środowiskowych. A także od razu porównać wyniki i zobaczyć, co sprawia, że w pewnym momencie rozwijamy się, zachowujemy, czy chorujemy inaczej - powiedział prof. Guzik cytowany przez Gazeta.pl. - Z kolei bliźnięta dwujajowe są genetycznie zwykłym rodzeństwem, ale przez wiele początkowych lat żyją w tym samym środowisku, więc łatwiej uchwycić czynniki genetyczne.

Warunkiem uczestnictwa jest zgoda obu bliźniąt i pozytywne przejście ankiety rekrutacyjnej.

Zobacz także: Nie tylko geny i styl życia. Zawał serca może mieć charakter zakaźny

"Projekt TWINS.PL jest całkowicie niekomercyjny i finansowany przez Agencję Badań Medycznych. Udział w nim jest bezpłatny, a badania i analizy oferowane uczestnikom mają wartość sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych" – informują organizatorzy.

Oznacza to, że uczestnicy nie otrzymają gratyfikacji finansowej, ale korzyścią dla nich będzie profesjonalna opieka medyczna oraz konsultacja ze specjalistami.

To także okazja, by realnie przyczynić się do rozwoju nauki i lepszej profilaktyki chorób cywilizacyjnych.

Rekrutacja bliźniąt rozpoczęła się 30 sierpnia 2025 roku i potrwa do sierpnia 2027. Zgłoszenia przyjmowane są poprzez wypełnienie ankiety rekrutacyjnej dostępnej online. Osoby niepełnoletnie mogą zostać zapisane tylko przez rodzica lub opiekuna prawnego.

Każda para bliźniąt otrzyma bezpłatny, szczegółowy przegląd zdrowia wraz z konsultacją wyników i stałym kontaktem ze specjalistami. Udział w projekcie obejmuje dwie jednodniowe wizyty w Poznaniu oraz coroczne ankiety online. Przez cały okres badania uczestnicy będą pozostawać w kontakcie z zespołem naukowym poprzez specjalną aplikację.

Magdalena Pietras, dziennikarka Wirtualnej Polski

Źródła

1. Twinspl.ump.edu.pl
2. Gazeta.pl