Przebadali szczepionkę na półpaśca. Odkryli, jak wpływa na mózg

Międzynarodowy zespół badaczy z University of Exeter przeanalizował 80 leków już obecnych na rynku, aby sprawdzić, które z nich mogłyby pomóc w leczeniu lub zapobieganiu chorobie Alzheimera. Wnioski opublikowano w czasopiśmie "Alzheimer’s Research and Therapy".

Eksperci, w tym naukowcy, klinicyści, przedstawiciele przemysłu i osoby z demencją, wskazali trzy preparaty o największym potencjale:

• Zostavax - szczepionkę przeciw półpaścowi,

• Sildenafil - środek stosowany w leczeniu zaburzeń wzwodu u dorosłych mężczyzn,

• Riluzol - lek wykorzystywany w terapii stwardnienia rozsianego.

Wybrano je, ponieważ oddziałują na procesy powiązane z chorobą Alzheimera, mają obiecujące wyniki badań przedklinicznych i są bezpieczne dla osób starszych.

Zobacz także: Ta witamina chroni przed nowotworami. Większość Polaków jej nie dostarcza

Szczepionka przeciw półpaścowi (Zostavax)

Coraz więcej danych wskazuje na możliwy związek między infekcją wirusem półpaśca a ryzykiem demencji. Zmiany immunologiczne odgrywają kluczową rolę w chorobie Alzheimera, a Zostavax wpływa na układ odpornościowy w sposób, który może ograniczać ten niekorzystny proces.

Wcześniejsze badania sugerują, że osoby zaszczepione mogą mieć nawet o 16 proc. mniejsze ryzyko rozwoju demencji.

Sildenafil

Badacze wykazali, że substancja ta może chronić komórki nerwowe, a także ograniczać nagromadzenie białka tau w mózgu. W eksperymentach na zwierzętach poprawiała również funkcje poznawcze, najprawdopodobniej poprzez zwiększenie przepływu krwi do ośrodkowego układu nerwowego.

Zobacz także: Przełom w badaniach nad czerniakiem. Odkryto kluczowe białko

Stosowany standardowo w chorobach neuronu ruchowego, w tym w stwardnieniu rozsianym. W badaniach na zwierzętach wykazał zdolność poprawy pamięci oraz redukcji poziomu tau, czyli białka silnie związanego z chorobą Alzheimera.

Zespół ekspertów zarekomendował, aby te trzy leki jak najszybciej trafiły do badań klinicznych, które pozwoliłyby ocenić ich realną skuteczność u pacjentów.

- Pokonanie demencji wymaga wykorzystania każdej możliwej ścieżki badawczej - od użycia tego, co już mamy, po odkrywanie nowych leków do leczenia i zapobiegania temu schorzeniu. Zmiana przeznaczenia leków jest kluczową częścią tego procesu - stwierdziła Anne Corbett, profesor badań nad demencją na University of Exeter. - Ważne jest podkreślenie, że te leki wymagają dalszych badań, zanim będziemy wiedzieć, czy mogą być używane w leczeniu lub zapobieganiu chorobie Alzheimera. Musimy teraz zobaczyć solidne badania kliniczne, które pokażą ich rzeczywistą wartość i potwierdzą skuteczność - dodała ekspertka.

Podobne stanowisko prezentuje Alzheimer’s Society. - Demencja niszczy życie, ale wierzymy, że badania doprowadzą do przełomu. Lata temu widzieliśmy, jak aspiryna została przekształcona z leku przeciwbólowego w środek pomagający obniżyć ryzyko zawału serca czy udaru. Tego właśnie chcemy w dziedzinie demencji - powiedziała prof. Fiona Carraghe, rdyrektor ds. polityki i badań w Alzheimer’s Society.

Naukowcy planują teraz przeprowadzenie szerokiego badania szczepionki Zostavax w Wielkiej Brytanii. Uczestnicy będą rekrutowani m.in. poprzez platformę PROTECT, która gromadzi dane o stylu życia i zdrowiu tysięcy osób.

Choć kilka innych leków również znalazło się na krótkiej liście, m.in. fingolimod, wortioksetyna czy dazatynib, nie spełniły one wszystkich kryteriów i nie trafiły do grupy priorytetowej.

Magdalena Pietras, dziennikarka Wirtualnej Polski

Źródła

1. MedicalXpress