Przezierność karkowa - charakterystyka pomiaru, normy pomiaru, przyczyny powiększonego fałdu karkowego, dalsza diagnostyka

Każda przyszła mama, która troszczy się o swoje nienarodzone dziecko, powinna regularnie, zgodnie z zaleceniami lekarza wykonywać badanie USG. Pozwala ono nie tylko dać pewność o prawidłowym rozwoju organów dziecka, ale sprawdzić też szereg innych wskazań. Podczas badania USG wykonanego pomiędzy 11. a 14. tygodniem ciąży lekarz wykonujący badanie powinien zbadać również przezierność karkową płodu. Dlaczego jest to tak ważne badanie i w jaki sposób należy interpretować jego wynik?

Badanie przezierność karkowej jest w stanie zidentyfikować wystąpienie wad genetycznych u nienarodzonego dzieckaBadanie przezierność karkowej jest w stanie zidentyfikować wystąpienie wad genetycznych u nienarodzonego dziecka
Źródło zdjęć: © Zdjęcie kobiety w ciąży / Shutterstock
Aleksandra Miłosz

Co to jest przezierność karkowa?

Przezierność karkowa jest nagromadzeniem płynu w okolicy karku płodu. Tylko w trakcie badania USG w określonym czasie ciąży jest możliwa jego ocena, dlatego tak ważne jest, aby wykonać je pomiędzy 11. tygodniem, a upływem 13. tygodnia i 6. dnia ciąży, kiedy długość płodu od czubka głowy do końca tułowia wynosi pomiędzy 45 mm a 84 mm.

Badanie przezierności karkowej wykonane przed 11. tygodniem lub po tygodniu 14. nie da miarodajnych wyników. Podwyższony ponad normę wynik badania może być przyczyną rozwoju wad genetycznych u płodu, dlatego tak ważne jest ustalenie wielkości przezierności karkowejco do 0,1 mm.

Warto też wiedzieć, że właściwy wynik przyzierności karkowej lekarz jest w stanie ustalić tylko w trakcie wykonywania USG przy pomocy tradycyjnej techniki 2D. Jeśli wybierzemy badanie 3 lub USG 4D, to wynik będzie niemiarodajny, a samo badanie zupełnie nieprzydatne.

#dziejesienazywo: Jak poinformować pacjentkę o wadach genetycznych płodu?

Badanie przezierność karkowej jest w stanie zidentyfikować wystąpienie zespołu Downa aż u 75% badanych płodów, a brak kości nosowej nawet u 90% badanych. Oprócz tego może dać obraz innych wad genetycznych u nienarodzonego jeszcze dziecka, takich jak zespół Patau czy zespół Edwardsa.

Warto wiedzieć, że badanie przezierności karkowej jest całkowicie bezinwazyjne i nieszkodliwe dla płodu, ponieważ opiera się jedynie na badaniu USG ciąży.

Normy pomiaru przezierności karkowej

U zdrowego dziecka odległość między tkankami miękkimi a skórą nie powinna przekraczać 2,5 milimetra. Na ultrasonografii odległość ta będzie wyglądała jak czarna szczelina przy główce dziecka. Pod uwagę brana będzie przez lekarza największa odległość między tymi dwoma punktami. O nieprawidłowościach możemy mówić, kiedy przezierność karkowa u dziecka przekracza 2,9 mm.

Podwyższonym ryzykiem wystąpienia przezierności karkowej uznaje się wartości pomiędzy 3 mm a 4,5 mm. W takiej sytuacji nie ma jednak powodu do niepokoju – jest to jedynie podwyższone ryzyko, a nie jednoznaczny wyrok. Szacuje się, że aż 70% dzieci, u których w fazie prenatalnej przezierność wynosiła do 4,5 mm po urodzeniu rozwija się w pełni prawidłowo. Niepokojący powinien być jednak wynik wynoszący powyżej 6 milimetrów.

Przyczyny powiększonego fałdu karkowego

Zazwyczaj znacznie powiększona przezierność karkowa, zwana także fałdem karkowym, świadczy o zaburzeniach chromosomowych u dziecka. Jednak, aby to jednoznacznie potwierdzić, wykonanie samego USG nie wystarczy, a lekarz prowadzący z pewnością zleci wykonanie innych badań. Weźmie też pod uwagę wiek przyszłej mamy, pozostałe cechy płodu, a także pozostałe wyniki badań przeprowadzonych do tej pory.

Dużo zależy również od tego, jak dokładnie wykonane było badanie przezierności karkowej. Warto więc, abyśmy skorzystały z usług doświadczonego lekarza, który korzysta podczas swojej praktyki z nowoczesnych i dokładnych urządzeń.

Do najczęstszych przyczyn powiększonej przezierności karkowej fałdu karkowego oprócz zespołu Downa, Edwardsa i Patau zalicza się zespół Turnera, Noonan, Jouberta czy Frynsa. Może być takżePrzezierność karkowa spowodowany rozwojem wady serca u dziecka.

Diagnostyka chorób genetycznych u noworodka

Jeśli lekarz stwierdzi, że ryzyko chorób genetycznych jest podwyższone, to z pewnością zaproponuje przyszłej mamie wykonanie innych badań prenatalnych. Warto jednak wiedzieć, że to kobieta decyduje, czy zechce je wykonać, ponieważ niektóre z nich są badaniami inwazyjnymi, które mogą doprowadzić do wad rozwojowych płodu, a nawet do poronienia.

Aby potwierdzić lub zaprzeczyć podejrzeniom, lekarz z pewnością zaproponuje amniopunkcję lub biopsję kosmówki. W celu potwierdzenia diagnozy stosuje się także punkcję pępowiny, która jednak podobnie jak amniopunkcja i biopsja, jest badaniem inwazyjnym, mogącym rzutować na dalszym rozwoju płodu.

Badanie przezierności karkowej jest rekomendowanym przez Polskie Towarzystwo Ginekologiczne badaniem prenatalnym. Oznacza to, że każda ciężarna kobieta powinna wykonać je w trakcie ciąży. Badanie nie jest to jednak finansowane przez Narodowy Fundusz Zdrowia, chyba że przyszła mama ukończyła 35. rok życia. W innym wypadku można je wykonać placówkach publicznej opieki zdrowotnej lub w placówkach prywatnych, a jego koszt waha się od 150 do 300 złotych.

Treści w naszych serwisach służą celom informacyjno-edukacyjnym i nie zastępują konsultacji lekarskiej. Przed podjęciem decyzji zdrowotnych skonsultuj się ze specjalistą.

Wybrane dla Ciebie
Przyczyny choroby Parkinsona. Naukowcy mają nową hipotezę
Przyczyny choroby Parkinsona. Naukowcy mają nową hipotezę
Surowsze kary za ataki na medyków. Komunikat Ministerstwa Sprawiedliwości
Surowsze kary za ataki na medyków. Komunikat Ministerstwa Sprawiedliwości
Pamiętaj, zanim spuścisz wodę. Ważna informacja o zdrowiu
Pamiętaj, zanim spuścisz wodę. Ważna informacja o zdrowiu
Daria Trafankowska zmarła na raka trzustki. Takie są "ciche" objawy choroby
Daria Trafankowska zmarła na raka trzustki. Takie są "ciche" objawy choroby
Na jakiego specjalistę musieliśmy czekać najdłużej? Jest nowy raport NFZ
Na jakiego specjalistę musieliśmy czekać najdłużej? Jest nowy raport NFZ
Otyłość to choroba przewlekła. Tak powinno wyglądać prawidłowe leczenie
Otyłość to choroba przewlekła. Tak powinno wyglądać prawidłowe leczenie
Sanepid ostrzega. Odstaw ten produkt, lepiej go nie jeść
Sanepid ostrzega. Odstaw ten produkt, lepiej go nie jeść
Tak zmieni się system zdrowia w 2026 roku. Flagowy projekt "mnoży wątpliwości"
Tak zmieni się system zdrowia w 2026 roku. Flagowy projekt "mnoży wątpliwości"
Zasnęła z grypą, obudziła się po amputacji rąk i nóg. "Nic nie mogę zmienić"
Zasnęła z grypą, obudziła się po amputacji rąk i nóg. "Nic nie mogę zmienić"
Miał 19 lat. Wykryli u niego chorobę Alzheimera
Miał 19 lat. Wykryli u niego chorobę Alzheimera
Rak jelita grubego dawał jeden objaw. "Czekanie na wyniki było straszne"
Rak jelita grubego dawał jeden objaw. "Czekanie na wyniki było straszne"
Nowe przypadki ptasiej grypy w Polsce. Czy choroba stanowi zagrożenie dla ludzi?
Nowe przypadki ptasiej grypy w Polsce. Czy choroba stanowi zagrożenie dla ludzi?