Przyjmujesz statyny i tyjesz? Przyczyna może zaskoczyć

Statyny obniżają stężenie cholesterolu LDL i pomagają zapobiegać zawałom serca oraz udarom mózgu. Niektórzy pacjenci podczas ich stosowania zauważają jednak większy obwód talii lub wzrost masy ciała. Samo pojawienie się tych zmian po rozpoczęciu terapii nie dowodzi, że wywołał je preparat.

Przybieranie na wadze nie jest uznawane za typowe działanie niepożądane tej grupy leków. Nie ma jednoznacznych dowodów, że statyny bezpośrednio powodują tycie. Znaczenie mogą mieć natomiast zmiany codziennych przyzwyczajeń.

Poprawa wyników badań może dawać poczucie, że dieta przestaje być tak ważna. Większe porcje, częstsze przekąski czy bardziej kaloryczne posiłki sprzyjają wówczas dodatniemu bilansowi energetycznemu. Lek obniżający cholesterol nie zabezpiecza przed skutkami nadmiernego jedzenia.

Naukowcy badają również, czy statyny mogą wpływać na mechanizmy regulujące apetyt i gospodarkę energetyczną. Jednym z analizowanych hormonów jest leptyna, która uczestniczy w przekazywaniu informacji o zapasach energii i regulacji łaknienia. Dotychczasowe ustalenia nie pozwalają jednak wskazać prostego związku między jej zmianami podczas terapii a tyciem u ludzi.

Badanie z 2025 r. dotyczyło podawania atorwastatyny młodym świniom. Zaobserwowano zmiany w stężeniach hormonów związanych z apetytem i tkanką tłuszczową oraz wrażliwości na insulinę. Wyników doświadczenia na zwierzętach nie można jednak bezpośrednio przenosić na pacjentów. Nie stanowią dowodu, że osoby przyjmujące ten lek będą przybierały na wadze.

Potwierdzonym potencjalnym skutkiem stosowania statyn jest niewielkie podwyższenie glikemii, a u części pacjentów zwiększenie ryzyka rozpoznania cukrzycy typu 2. Dotyczy to szczególnie osób, które już wcześniej miały stężenie glukozy bliskie progowi diagnostycznemu. Analiza badań opisana przez Uniwersytet Oksfordzki wskazuje jednak, że korzyści wynikające z zapobiegania poważnym incydentom sercowo-naczyniowym przeważają nad tym ryzykiem. Nie jest to powód do samodzielnego odstawienia leczenia.

Podstawą pozostają regularny ruch, odpowiednia ilość snu i dieta dostosowana do zapotrzebowania energetycznego. Pomagają warzywa, produkty pełnoziarniste oraz inne źródła błonnika. Warto ograniczać słodzone napoje i kaloryczne przekąski, a także zwracać uwagę na wielkość porcji.

Nie istnieje statyna przeznaczona do kontroli masy ciała. Preparat i dawkę lekarz dobiera przede wszystkim do potrzeb pacjenta oraz jego ryzyka sercowo-naczyniowego. Jeżeli waga wyraźnie rośnie, warto omówić z nim tempo zmian, sposób odżywiania, aktywność i pozostałe przyjmowane leki.

Źródło: medicalnewstoday.com