Syfilis – charakterystyka, objawy, stadia, leczenie

Syfilis, zwany inaczej kiłą, to choroba zakaźna. Wywołują ją krętki blady z łaciny zwane Treponema pallidum. Syfilis jest chorobą przewlekłą. Może trwać kilka lat i przyjąć formę utajoną lub jawną.

Do zarażenia kiłą dochodzi poprzez kontakt z osobą chorą. Zakażamy się na kilka sposobów: drogą krwiopochodną, np. podczas transfuzji krwi, poprzez współżycie, przez pocałunek, a także wertykalnie. Do zarażenia syfilisem w sposób wertykalny dochodzi w łonie matki – wówczas mamy do czynienia z syfilisem wrodzonym.

Zakażenie syfilisem może dać objaw natychmiast, albo rozwijać się przez lata. Droga zarażenia chorobą również warunkuje jej przebieg. Wyróżniamy dwa podstawowe stadia syfilisu.

Syfilis wczesny trwa do 2 lat od momentu zakażenia. Dzieli się na dwie fazy: syfilis pierwotny i wtórny. Obie fazy mogą być poprzedzone utajonym etapem choroby. Wówczas bakterie wywołujące syfilis po cichu wyniszczają nasz organizm.

Syfilis późny jest bardziej niebezpieczny – rozwija się w organizmie nawet 30 lat po kontakcie z osobą chorą. Kiła późna atakuje często układ nerwowy i sercowo-naczyniowy. Nerwy atakowane są po ok. 7 latach od zakażenia syfilisem, natomiast serce po 10-12 latach.

Pierwsze objawy syfilisu wczesnego pojawiają się około 3 tygodni od chwili zakażenia. Alarmujące będzie pojawienie się białawej, bezbolesnej grudki. Syfilis atakuje prącie, odbyt, jamę ustną, wargi sromowe i szyjkę macicy. Kiła pojawia się też w nietypowych miejscach np. na palcach czy sutkach.

Syfilis późny może objawiać się zapaleniem opon mózgowo-rdzeniowych, udarem, chorobami psychicznymi i zmianami neurologicznymi. Kiła sercowo-naczyniowa daje natomiast objawy takie jak zapalenie tętnicy głównej, tętniak aorty, zapalenie tętnic mózgu i mięśnia sercowego.

Syfilis daje też objawy skórne, takie jak owrzodzenia i kilaki.

Na przełomie XVI i XVII wieku syfilis leczono związkiem, który w dzisiejszych czasach uznawany jest za wyjątkowo niebezpieczny. Opary rtęci, maści i plastry nasączone pierwiastkiem weszły do codziennego użytku. Ten sposób walki z syfilisem za pomocą rtęci był jednak dla chorego bardziej niebezpieczny niż sam przebieg choroby. W dzisiejszych czasach wciąż korzysta się z dorobku przodków, jednak używając nie rtęci, a penicyliny.

Leczenie syfilisu zależy od stadium choroby. W kile pierwotnej i wtórnej zwyczajowo stosuje się antybiotykoterapię. Leczenie syfilisu trwa min. 2 tygodni przy wykorzystaniu penicyliny, doksycykliny i tetracykliny.

Syfilis późny wymaga bardziej skomplikowanego leczenia. Przez miesiąc podaje się penicylinę, jeśli jednak obecność bakterii syfilisu w płynie mózgowo-rdzeniowych, chory wymaga hospitalizacji.