lęk a strach (strona 2 z 2)

Co to jest fobia? Fobia to silny lęk występujący w jakiejś sytuacji, która z obiektywnego punktu widzenia wcale nie jest taka straszna. Człowiek cierpiący na fobię zdaje sobie sprawę, że właściwie nie ma czego się bać, ale lęk jest tak silny, że trudno jest mu go opanować siłą woli i racjonalnym myśleniem. Fobia objawia się niepokojem, drżeniem rąk, zawrotami głowy, mdłościami i przyspieszonym biciem serca. Chorzy na nią starają się maksymalnie unikać sytuacji i przedmiotów wywołujących tak silny lęk - często za wszelką cenę. Szacuje się, że w samych tylko Stanach Zjednoczonych jest 6 milionów cierpiących na różnego rodzaju fobie.

Z pewnymi podświadomymi lękami, które nie wynikają z logicznych przesłanek, zmaga się znaczna część populacji. Takiego rodzaju zaburzenia nerwicowe określa się mianem fobii. Mogą one dotyczyć wielu sytuacji lub obiektów. Dość powszechne są, chociażby chorobliwe lęki przed pająkami, lataniem samolotem, występami publicznymi, czy małymi pomieszczeniami. Jednak lista fobii w rzeczywistości jest dużo dłuższa. A o wielu z nich większość z nas prawdopodobnie nigdy nie słyszała!

Uczucie grozy można opisywać na wiele sposóbów. Mówimy np. że włosy jeżą się na głowie lub coś nas przyprawia o gęsią skórkę, co ma sens, gdyż odnosi się do fizjologicznych reakcji, które mają miejsce w sytuacji zagrożenia. A co z mrożeniem krwi w żyłach? Nowe badania pokazują, że i w tym powiedzeniu jest ziarno prawdy.

Lęk to stan psychiczny, w którym rodzi się poczucie zagrożenia spowodowane przez czynniki zewnętrzne lub wewnętrzne. Jeśli poczucie zagrożenia wpływa negatywnie na nastrój przez dłuższy czas, to możemy mówić o depresji lękowej. Stany lękowe mogą powstać w reakcji na bezpośrednie niebezpieczeństwo, ale również wymyślone, nawet jeśli byłoby one całkowicie nierealne. Lękowi mogą towarzyszyć objawy somatyczne i wegetatywne.

Hydrofobia to chorobliwy strach przed wodą. Chorzy na fobię zwykle zdają sobie sprawę, że ich lęk jest nieuzasadniony, a woda sama w sobie nie jest niebezpieczna – taka świadomość towarzyszy większości chorych. Jednak strach jest na tyle silny, że osoba chora nie potrafi sobie sama z nim poradzić, a kiedy dojdzie do kontaktu z bodźcem fobicznym (wodą), może nawet wpaść w panikę. Ataki paniki i paraliżującego lęku poważnie utrudniają codzienne życie. Jak powstaje hydrofobia i jak ją leczyć?

Stres i presja, jakim jesteśmy poddawani każdego dnia, często ujawniają się w postaci różnorodnych lęków i nerwic. Leczy się je przeważnie psychoterapią, lub, w bardziej zaawansowanych przypadkach, farmakologicznie. Nowatorskie metody terapii korzystać będą prawdopodobnie także z gier komputerowych i wirtualnej rzeczywistości, pozwalając pacjentom w bezpieczny sposób stanąć oko w oko z ich lękami.

Strach i lęk – często używamy tych słów zamiennie, nie zwracając uwagi na to, że choć ich znaczenie jest zbliżone, to jednak nie takie samo. Strach czujemy przed dużym, warczącym na nas psem czy okropnym, wielkim, włochatym pająkiem. Przyczyn lęku nie potrafimy zdefiniować. To trwająca przez długi czas obawa, niemająca żadnego uzasadnienia myśl, że stanie się coś złego. Jak mogą objawiać się lęki u dzieci?

Zespół lęku uogólnionego (ang. GAD – Generalized Anxiety Disorder , inaczej – lęk uogólniony) jest to zaburzenie psychiczne zaliczane do zaburzeń lękowych. Charakteryzuje go nierealistyczny, uporczywy i przesadzony lęk przed potencjalnym nieszczęściem, które może dotknąć zarówno osobę chorą, jak i jej rodzinę. Rozpoznawany jest wtedy, gdy dorośli i dzieci ciągle się zamartwiają i odczuwają lęk bez żadnej wskazanej przyczyny. Często rozmyślają nad tym, co już się wydarzyło lub nad tym, co się wydarzy, czy zostaną zaakceptowani przez środowisko, spełnią wymagania rodziny, znajomych z pracy itp. Dzieci i młodzież z GAD – inaczej niż dorośli – nie zdają sobie często sprawy, że ich poziom lęku nie jest adekwatny do sytuacji.

Każdy z nas czegoś się boi. Jedni mają lęk wysokości, inni boją się pająków (arachnofobia), a jeszcze inni – małych pomieszczeń (klaustrofobia). Lęk definiowany jest jako negatywny stan emocjonalny, pojawiający się w sytuacji zagrożenia. Lęk jest procesem wewnętrznym i nie wiąże się z bezpośrednim zagrożeniem czy bólem. Czy można wygrać z lękiem? Owszem, można, ale musi to być skok na głęboką wodę. Istnieje wiele specjalistycznych metod walki z lękami, które stosuje się w psychoterapii, jak i doraźnych sposobów na redukcję nieuzasadnionych obaw, jakich doświadcza się na co dzień.

Strach przed śmiercią na ogół przychodzi z wiekiem. Żegnając bliskich z rodziny lub znajomych, często dociera do nas, że nie jesteśmy nieśmiertelni. Jednak reakcje na takie myśli są bardzo różne. Bywa, że lękprzed śmiercią wprowadza w nasze życie pewnego rodzaju ostrożność. Często jednak boimy się o życie osób nam bliskich, a nie nasze własne. Taka sytuacja jest o tyle trudniejsza, że rzadko kiedy możemy wpłynąć na sposób i jakość życia osób trzecich.