Objawy łatwo pomylić z przemęczeniem
Tarczyca to niewielki gruczoł, który produkuje hormony regulujące wiele procesów zachodzących w organizmie. Gdy działa nieprawidłowo, może dojść do niedoczynności, czyli zbyt małej produkcji hormonów, albo nadczynności, gdy hormonów jest za dużo. Przy czym objawy tych zaburzeń nie zawsze są oczywiste dla pacjenta. — Wiele objawów chorób tarczycy jest nieswoistych i może występować także w innych schorzeniach, dlatego często bywają pomijane — wyjaśnia dr Rachel Pessah-Pollack, endokrynolożka z NYU Langone Health w serwisie Prevention.
Zarówno przy niedoczynności, jak i nadczynności, symptomy mogą wskazywać na przemęczenie, stres, problemy z dietą albo naturalne wahania nastroju.
Jak rozpoznać niedoczynność tarczycy?
Jednym z częstych objawów niedoczynności tarczycy jest przybieranie na wadze bez wyraźnej przyczyny. Nie zawsze wynika ono ze zwiększonej ilości tkanki tłuszczowej. W przebiegu choroby organizm może zatrzymywać wodę, przez co pojawiają się uczucie obrzmienia, opuchnięta twarz i wrażenie ciężkości. — Apetyt może być większy, ale nie jest tak, że zmieniłaś nawyki na tyle, by uzasadniało to tycie — mówi dr Pessah-Pollack.
Charakterystyczne jest też silne zmęczenie. Nie mija ono po dłuższym śnie czy weekendowym odpoczynku. — To wszechogarniające zmęczenie całego organizmu to najczęstszy objaw tej choroby — podkreśla specjalistka.
Przy niedoczynności tarczycy "wolniej" może pracować cały organizm. Pojawiają się zaparcia, senność, spowolnienie mowy i reakcji, problemy z koncentracją oraz pamięcią. Wiele osób opisuje ten stan jako "mgłę mózgową". Częste są także nietolerancja zimna, bóle stawów, mrowienie czy sucha skóra. Pojawiają się zmiany w wyglądzie włosów. Mogą stać się suche, łamliwe i bardziej podatne na wypadanie. U części pacjentów dochodzi również do przerzedzenia zewnętrznej części brwi.
U kobiet niedoczynność tarczycy może też wpływać na miesiączki. Krwawienia bywają obfitsze, dłuższe, bardziej bolesne i mogą pojawiać się częściej niż wcześniej.
Objawy nadczynności tarczycy
W przypadku nadczynności tarczycy organizm działa na zbyt wysokich obrotach. Metabolizm przyspiesza, dlatego jednym z sygnałów ostrzegawczych może być chudnięcie mimo braku zmian w diecie lub aktywności fizycznej. Niektóre osoby jedzą więcej niż zwykle, odczuwają silny głód, a mimo to tracą kilogramy.
Nadmiar hormonów tarczycy może powodować także nietolerancję ciepła, nadmierną potliwość, częstsze wypróżnienia, a nawet biegunki. Typowe są drżenie rąk, osłabienie mięśni, trudności z wchodzeniem po schodach czy podnoszeniem cięższych przedmiotów. — Ponieważ organizm jest w stanie nadmiernego pobudzenia, mogą pojawiać się zmiany nastroju — mówi dr Rachel Bier, endokrynolożka z Endocrinology Consultants w Englewood.
Nadczynność tarczycy często odbija się na psychice i śnie. Może pojawić się lęk, drażliwość, niepokój, trudności z zasypianiem i wybudzanie się w nocy. U kobiet miesiączki mogą stać się skąpe, krótsze i rzadsze. Czasem zanikają całkowicie, co może utrudniać zajście w ciążę.
Objawy, które wymagają szczególnej uwagi
Szczególnie niepokojącymi objawami nadczynności tarczycy są: kołatania serca i zaburzenia rytmu. Serce może bić szybko nawet w spoczynku, np. podczas siedzenia przy biurku lub leżenia w łóżku. Nadmiar hormonów tarczycy zwiększa ryzyko migotania przedsionków, zwłaszcza u osób starszych. To zaburzenie może prowadzić m.in. do niewydolności serca i powstawania zakrzepów.
Nadczynność tarczycy może też wpływać na oczy. Pacjenci skarżą się na niewyraźne widzenie, suchość, pieczenie lub podrażnienie. W chorobie Gravesa-Basedowa może pojawić się wytrzeszcz oczu.
Jak sprawdzić, czy to tarczyca?
Objawy chorób tarczycy są na tyle różnorodne, że łatwo przypisać je innym przyczynom. Dlatego w razie utrzymującego się zmęczenia, nagłych zmian masy ciała, zaburzeń miesiączkowania, kołatań serca, problemów ze snem czy nietolerancji zimna lub ciepła warto skonsultować się z lekarzem.
Podstawowym badaniem jest oznaczenie poziomu TSH we krwi. — Podwyższone TSH sugeruje niedoczynność tarczycy. Bardzo niskie TSH sugeruje nadczynność tarczycy — wyjaśnia dr Pessah-Pollack.
Rozpoznanie oznacza podjęcie dalszych kroków w kierunku poprawy stanu zdrowia. — Po postawieniu diagnozy i rozpoczęciu leczenia wiele z tych objawów może się cofnąć — zaznacza dr Bier.
Magdalena Pietras, dziennikarka Wirtualnej Polski
Źródło: Prevention
Treści w naszych serwisach służą celom informacyjno-edukacyjnym i nie zastępują konsultacji lekarskiej. Przed podjęciem decyzji zdrowotnych skonsultuj się ze specjalistą.