Antygen nowotworowy CA-125

Antygen nowotworowy CA-125 jest jednym z markerów nowotworowych, których oznaczanie w surowicy krwi może być pomocne w wykrywaniu i kontroli leczenia różnych rodzajów nowotworów. Antygen CA-125 jest glikoproteiną błon komórkowych, która w zdrowym organizmie jest wytwarzana przez komórki nabłonka jam ciała płodu, a także komórki nabłonka otrzewnej, opłucnej, osierdzia, endometrium, jajowodów i śluzówki szyjki macicy. Bardzo ważne, z diagnostycznego punktu widzenia, jest to, że zdrowe jajniki nie produkują CA-125, natomiast ekspresja i uwalnianie tego antygenu do krwioobiegu jest znaczna w przypadku pojawienia się komórek raka jajnika niewytwarzającego śluzu.
Spis treści:
  1. 1. Wartości prawidłowe antygenu CA-125
  2. 2. Interpretacja wyników badania antygenu CA-125

1. Wartości prawidłowe antygenu CA-125

Do oznaczenia tego antygenu pobiera się próbkę krwi pacjenta najczęściej z żyły łokciowej. U większości zdrowych kobiet poziom antygenu nowotworowego CA-125 nie przekracza 35 j/ml. Czasem jednak, aby wykluczyć jak najwięcej wyników fałszywie dodatnich przyjmuje się jako dolny zakres normy wartość 65 j/ml.

Należy jednak pamiętać, iż pomimo faktu, że czułość diagnostyczna tego badania jest relatywnie dość wysoka, nie jest ono pewnym narzędziem diagnostycznym i nie można go traktować jako metody wykrywania raka jajnika. Nie u wszystkich kobiet z tym nowotworem dochodzi do wzrostu poziomu CA-125 powyżej wartości prawidłowych i odwrotnie - nie wszystkie kobiety z podwyższonym jego stężeniem chorują na raka jajnika. Przy obecnych technikach laboratoryjnych pełni on jedynie funkcję pomocniczą w diagnostyce obok standardowego badania ginekologicznego i przezpochwowej ultrasonografii.

2. Interpretacja wyników badania antygenu CA-125

Podwyższona wartość tego markera, jednak na ogół nie przekraczająca 300 j/ml, występuje w takich stanach fizjologicznych, jak czas miesiączki u kobiet oraz pierwszy trymestr ciąży, a ze stanów chorobowych należy wymienić takie choroby, jak zapalenie wątroby, trzustki i przydatków, marskość wątroby oraz różne choroby autoimmunizacyjne.

Należy ponadto pamiętać, że antygen CA-125 występuje także w przypadku nowotworów innych narządów, jak na przykład gruczolakorak płuca, rak piersi, rak endometrium oraz rak trzustki.

Na ogół jednak wykrycie podwyższonych wartości CA-125 budzi podejrzenia wystąpienia u danej pacjentki raka jajnika, zwłaszcza takich jego postaci jak rak jajnika surowiczy, endometrialny, jasnokomórkowy i niezróżnicowany. Natomiast zwykle nie wykrywa się tego antygenu w przypadku raka z komórek wydzielających śluz. Badanie jest tym bardziej czułe, im wyższy stopień zaawansowania nowotworu. I tak w przypadku raka jajnika w stopniu I w klasyfikacji FIGO, podwyższone wartości wykrywa się tylko u 50% pacjentek, natomiast w wyższych stadiach zaawansowania nieprawidłowy wynik może wystąpić nawet u 100% kobiet.

Oznaczanie poziomu CA-125 jest również bardzo ważne w kontroli prowadzonej po leczeniu chirurgicznym raka jajnika oraz po uzupełniającej radiochemioterapii. W takich przypadkach obniżanie się poziomu tego antygenu w surowicy krwi świadczy o skuteczności zastosowanego leczenia, natomiast jego wzrost może wskazywać na wystąpienie wznowy miejscowej lub odległych przerzutów do innych narządów. Jest to wskazówka, że należy ponownie „otworzyć” jamę brzuszną i poszukiwać resztkowych ognisk nowotworowych.

Dyskutuje się obecnie na temat możliwości zastosowania oznaczenia antygenu CA-125 wraz z badaniem ginekologicznym i USG przezpochwowym jako badania przesiewowego w kierunku raka jajnika u kobiet z grupy ryzyka. Nie ma jednak jednoznacznych dowodów na wysoką skuteczność takiego screeningu.

Bibliografia

  • Dembińska-Kieć A., Naskalski J.W., Diagnostyka laboratoryjna z elementami biochemii klinicznej, Urban & Partner, Wrocław 2009, ISBN 978-83-7609-137-2
  • Jakob M., Normy laboratoryjne, Via Medica, Gdańsk 2010, ISBN 978-83-7555-232-4
  • Perek D. (red.) HARRISON - Onkologia, Czelej, Lublin 2009, ISBN 978-83-7563-008-4
Porozmawiaj o tym na Forum Zdrowie »
Lubię to!
1

Pytania do specjalistów

pokaż 5 następnych
+ Załóż wątek

Dyskusje na forum

~ Pytania do specjalistów 0 odpowiedzi Oznaczenie antygenu CA 125 u 48-latki ~:

co oznacza antygen ca 125 , wynik badania 7.680U/ml tj wynik a zakres referencyjny jest do 35.000, pozdrawiam

~ Pytania do specjalistów 0 odpowiedzi Ból podbrzusza i powiększony jajnik ~:

witam! miałam ból podbrzusza promieniujący do krzyża. usg wykazało lekko powiększony prawy jajnik, morf,mocz-ok, ale ca 125-50. ginekolog powiedziała, że w jajniku jest coś, co może być resztką pękniętej torbieli .

pokaż 5 następnych

Artykuły Antygen nowotworowy CA-125

Normy laboratoryjne Antygen nowotworowy CA 19-9

CA 19-9 to antygen nowotworowy (inaczej marker nowotworowy) towarzyszący nowotworom przewodu pokarmowego. Jest uznany za specyficzny marker raka trzustki, ale jego znacznie podwyższony poziom stwierdza się również w nowotworach złośliwych pęcherzyka...

Normy laboratoryjne Antygen nowotworowy CA 15-3

Antygen nowotworowy CA 15-3 należy do grupy, tzw. markerów nowotworowych, czyli substancji, których obecność we krwi w podwyższonych stężeniach może świadczyć o wystąpieniu określonego rodzaju nowotworu. CA 15-3 jest to cząsteczka, która...

Normy laboratoryjne Antygen rakowo-płodowy (CEA)

Według Amerykańskiego Towarzystwa Onkologii Klinicznej, wśród markerów charakteryzujących stadium rozwoju guza, najczęściej badanym wskaźnikiem nowotworowym jest antygen karcinoembrionalny (ang. carcinoembrionic antigen–CEA). Antygen...

Antygen specyficzny gruczołu krokowego (PSA)
Normy laboratoryjne Antygen specyficzny gruczołu krokowego (PSA)

PSA (ang. Prostate-Specific Antigen) to antygen swoisty dla prostaty. Jest on użytecznym narzędziem dla wczesnego wykrywania raka gruczołu krokowego. PSA jest substancją produkowaną przez komórki gruczołowe stercza (prostaty), która została...