Największe mity dotyczące mózgu

Nic więc dziwnego, że w świadomości ludzi funkcjonują dezinformujące mity dotyczące tego narządu. Dlaczego więc ich nie sprostować? Według badaczki Amy Shelton, dyrektor Centrum Uzdolnionej Młodzieży w Uniwersytecie Johna Hopkinsa, wiele z mitów dotyczących mózgu powstało na skutek skrócenia skomplikowanych pojęć i zawiłości z nim związanych.

Jeżeli w tym momencie używamy jedynie 10 proc. możliwości naszego mózgu, to wyobraź sobie jak nieograniczone mogłyby być jego możliwości. Cóż, Hollywood chciało nam to pokazać i stworzyło Lucy, superbohaterkę graną przez Scarlett Johansson, która posługuje się 100 proc. swojego mózgu. Film ten to science fiction, które opiera się na jednym z najstarszych mitów o naszym umyśle.

Shelton, która prowadzi zajęcia na temat mitów dotyczących mózgu i kłamstw psychologii nie dziwi się, że wszyscy w to wierzą.

_- To jak rozbuchany, niewykorzystany potencjał - _mówi badaczka. - Idea, że nie używamy wszystkich możliwości mózgu bardzo nam odpowiada, bo pozwala myśleć, że możemy być coraz lepsi w coraz liczniejszych dziedzinach, co jest dla ludzi bardzo zachęcające - dodaje.

Zdaniem badaczki psychologowie wierzą, że możesz uczynić swój mózg bardziej wydajnym i udowadniać nabycie różnych, skrajnych umiejętności, ale nieprawdą jest to, że ogromna część twojego mózgu pozostaje cały czas w pozycji wyłączonej.

Za ten mit odpowiedzialny jest pomysł, aby podzielić ludzkość na część artystyczną (prawopółkulowi) i logiczną (lewopółkulowi). Mit ma swoje korzenie w potwierdzonej tezie naukowej, głoszącej że pewne konkretne obszary w mózgu odpowiadają za specyficzne funkcje.

Przekształcony i zgeneralizowany fakt został przypisany do tego, że nasze osobowości są określane przez to, w jakim stopniu używamy każdej z półkul. Shelton uważa, że w rzeczywistości wszyscy używamy obu półkul, ale to, że używamy takich rozgraniczeń na półkule pomaga odnaleźć się każdemu człowiekowi.

To funkcjonuje podobnie z płciowością. Szukasz w sobie cech męskich, albo żeńskich, a następnie przypisujesz się do jednej z grup. Nie można negować jednak faktu, że mózg jest podzielony na dwie części, które odpowiadają za różne zadania i procesy.

Lewa półkula odpowiada za zdolności językowe, umiejętność liczenia i pamięć. Prawej natomiast przypisuje się wyobraźnię przestrzenną i umiejętność oceny. Dowiedziono jednak, że w celu zarządzania przyziemnymi zadaniami życia codziennego używamy obu stron mózgu jednakowo.

To rzeczywiście ma sens. Zachowania, które obserwujemy po alkoholu mogą świadczyć o zubożeniu źródła komórek mózgowych. Jednak badania Roberta Pentneya raz na zawsze obaliły tę tezę. Dla jasności, alkohol etylowy jest używany jako środek dezynfekujący, który faktycznie może zabijać komórki mózgu, ale w bezpośrednim kontakcie.

Jednak rozcieńczony i podawany do organizmu w postaci napoju alkoholowego typu wino lub piwo, zostaje przetworzony jeszcze zanim trafi do naszych komórek. I chociaż nie niszczy neuronów, to uszkadza ich zdolność do komunikowania się, co skutkuje uczuciem „brzęczenia” po wypiciu kilku drinków. Dobrą wiadomością jest to, że nie są to uszkodzenia trwałe, a efekt jest tymczasowy.

Gdy komórki mózgu są zniszczone, to ten stan nazywamy zazwyczaj „uszkodzeniem mózgu”. Kiedyś neurolodzy wierzyli, że jest to stan nieodwracalny.

• Teraz wiemy, że to myślenie było niewłaściwe. Technologia obrazowania mózgu stała się dokładniejsza, a naukowcy odkryli, że komórki mózgu mogą się regenerować. Proces ten nazywa się „neurogenezą” i może nawet przekierowywać połączenia między uszkodzonymi neuronami – mówi Shelton.

Oczywiście, nie wszystkie uszkodzenia mózgu mogą się naprawić. Tak naprawdę zależy to od stopnia i miejsca urazu. Skutki uszkodzenia mózgu są trudne do przewidzenia, ale teraz lekarze wiedzą już, że nie jest to wyrok oznaczający trwałe kalectwo.

IQ jest wyznacznikiem pozwalającym ocenić jak bystrą jesteś osobą. To, co czyni człowieka bystrym jest trudne do zdefiniowania, ale naukowcy długo i ciężko pracując nad tym problemem, opracowali obiektywny test, który mierzy ludzką inteligencję.

Ludzie wciąż żyją w przeświadczeniu, że nasze IQ jest już ustalone w trakcie narodzin i nie zmienia się przez całe życie, dlatego, że nasza bystrość jest warunkowana genetycznie. Naukowcy wierzą, że geny pomagają zdeterminować twoje IQ, jednak wiedzą też, że ta liczba może się zmieniać.

Jest wiele szkoleń, które umożliwiają wyćwiczenie umiejętności pozwalających wykonać test na IQ, wśród których jest krytyczne myślenie czy zdolności logiczne.

Chociaż wiemy o mózgu coraz więcej, to i tak na długo będzie jeszcze dla nas tajemnicą.