Ataksja – pochodzenie, objawy, diagnostyka, leczenie

Najogólniej rzecz biorąc, ataksja polega na niezborności ruchowej, czyli zaburzeniu koordynacji ruchów. Objawy, które występują są konsekwencją ogólnego podziału ataksji – podział wyróżnia ataksję móżdżkową oraz ataksję czuciową.

Pierwszy rodzaj jest konsekwencją uszkodzenia móżdżku, czyli narządu odpowiedzialnego za koordynację ruchów oraz utrzymanie równowagi ciała. Czuciowa ataksja powstaje na skutek uszkodzenia rdzenia kręgowego.

Chociaż w tym przypadku móżdżek nie ulega uszkodzeniu, to u chorej osoby następuje nasilenie objawów przy zamkniętych oczach w pozycji stojącej. Zaburzenia dotyczą nieprawidłowości związanych z czuciem, wibracją czy też położeniem.

Objawy związane z uszkodzeniem móżdżku są silnie wyrażone – dochodzi do zaburzeń chodu i postawy. W tym przypadku występuje charakterystyczny chód na szerokiej podstawie stopy z zniekształconymi krokami. Do tego dochodzą problemy z utrzymaniem właściwej pozycji ciała.

Charakterystycznymi cechami ataksji są również zaburzenia mowy (tak zwana dyzartria móżdżkowa), a także inne pojęcia, które odnoszą się do zaburzeń z kręgu neurologii – dysmetria, czyli brak zdolności zahamowania ruchu w dowolnym momencie, dysdiadochokineza – brak możliwości wykonywania naprzemiennych ruchów, a także dyssynergia, czyli brak płynności ruchu.

Mówiąc o pochodzeniu ataksji należy brać pod uwagę kilka możliwości. Po pierwsze jej występowanie może być pochodzenia genetycznego i zaburzenie to może dziedziczyć się – przykładem jest ataksja Friedreicha. Poza tym ataksja może występować na skutek chorób zwyrodnieniowych mózgu, urazów, czy też niestety częstych zdarzeń, takich jak udar mózgu. Ataksja jest typowa również dla leukodystrofii fibrynoidalnej, zwanej chorobą Alexandra.

Ataksja móżdżkowa może występować oczywiście na skutek patologii toczących się w obrębie móżdżku i zaburzeniach jego połączeń. Innymi przyczynami ataksji mogą być zaburzenia krążenia mózgowego, guzy móżdżku, stwardnienie rozsiane czy też zatrucia.

Zasadniczym celem diagnostyki ataksji jest określenie przyczyn jej pochodzenia i wykluczenie groźnych dla życia zdarzeń, takich jak na przykład udar mózgu. Z tego powodu konieczne jest wykonanie odpowiednich badań obrazowych. Stosowane leczenie ataksji bardzo często ogranicza się do usunięcia źródła choroby podstawowej oraz odpowiedniej rehabilitacji pacjenta.

• Zaburzenia rozwoju ruchowego
• Zaburzenia rozwoju
• Zaburzenia integracji sensorycznej - integracja sensoryczna, przebieg, przyczyny, objawy, terapia

Ataksja jest zespołem objawów, który w znacznej mierze obniża jakość życia pacjenta. Z tego względu leczenie powinno być prowadzone przez zespół lekarzy oraz, jeśli istnieje taka możliwość, pacjent powinien mieć możliwość skorzystania z porad psychologa. Przy nagłym wystąpieniu jakichkolwiek objawów charakterystycznych dla ataksji należy jak najszybciej zdiagnozować ich pochodzenie.