Ból żołądka po jedzeniu – przyczyny, zapobieganie

Ból żołądka po jedzeniu to przypadłość, która dotyka wielu osób. Od czego boli żołądek? Tego rodzaju ból może wynikać z niestrawności, związanej ze spożywaniem zbyt obfitych i tłustych posiłków, czy zbyt szybkim jedzeniem.

Nierzadko ból brzucha po posiłku wskazuje także m.in. na zatrucie pokarmowe, zapalenie błony śluzowej żołądka, pasożyty, stres, czy gastroparezę.

W niektórych przypadkach pojawiający się po zjedzeniu ból żołądka może być oznaką poważniejszego problemu zdrowotnego, jak chociażby rak żołądka. Objawy tej choroby to przede wszystkim ból żołądka i mdłości, wymioty (także z krwią), spadek masy ciała i zmniejszenie apetytu.

Zatrucie pokarmowe

Dlaczego boli żołądek? Jedną z częstszych przyczyn bólu żołądka po jedzeniu jest zatrucie pokarmowe, nazywane niekiedy grypą żołądkową. Wraz z pokarmem do organizmu dostaje się bakteria Salmonella. Objawy zatrucia Salmonellą to przede wszystkim ból żołądka po jedzeniu i odbijanie, bolesne wzdęcia, skurcze brzucha, niekiedy również nudności i wymioty, biegunka. Czasem u chorych pojawiają się także bóle głowy, gorączka oraz dreszcze.

W czasie zatrucia pokarmowego nie jest wskazane przyjmowanie leków przeciwbiegunkowych i przeciwwymiotnych. Poprzez biegunkę organizm broni się przed bakterią, chcąc ją usunąć. Jeśli objawy zatrucia pokarmowego utrzymują się dłużej niż 6 godzin i towarzyszy im wysoka gorączka oraz znaczne odwodnienie, należy udać się do lekarza.

Zapalenie trzustki oraz kamica pęcherzyka żółciowego

Zapalenie trzustki oraz kamica pęcherzyka żółciowego to inne możliwe przyczyny bólu w okolicy żołądka, szczególnie po spożyciu pokarmów tłustych i ciężkostrawnych. W przypadku zapalenia trzustki pojawia się ból brzucha w środkowej i górnej części, który promieniuje do pleców. Bólowi brzucha towarzyszą gorączka, dreszcze, zatrzymanie gazów i stolca, a niekiedy nudności, wymioty oraz wzdęcia.

Ostre zapalenie trzustki jest niebezpieczne, ponieważ może doprowadzić do poważnego uszkodzenia miąższu, szczególnie gdy choroba często nawraca. Zdarza się, że atak ostrego zapalenia trzustki może być wywołany spożyciem dużej ilości alkoholu.

Ta choroba może być także wywołana kamicą pęcherzyka żółciowego. Jest to poważne schorzenie i wymaga leczenia przez specjalistę. Kamicy pęcherzyka żółciowego towarzyszy kolkowy ból brzucha w prawym podżebrzu lub śródbrzuszu. Ból ten promieniuje do pleców i prawego barku. Objawy towarzyszące to wzdęcia, odbijanie, nudności, wymioty lub żółtaczka. Po spożyciu obfitych, ciężkostrawnych pokarmów może dojść do ataku kolki żółciowej.

Zapalenie błony śluzowej żołądka

Zapalenie błony śluzowej żołądka (nieżyt żołądka) to stan, w którym dochodzi do osłabienia lub uszkodzenia błony śluzowej żołądka. Prowadzi to do powstawania zmian zapalnych w tym obszarze.

Wyróżnia się ostre lub przewlekłe zapalenie żołądka. W pierwszym przypadku schorzenie może być spowodowane m.in. infekcjami, stosowaniem niektórych leków, uszkodzeniami toksycznymi, niewydolnością nerek, czy wątroby. Z kolei przewlekłe zapalenie żołądka może być wywołane przez bakterię Helicobacter pylori, nadużywanie alkoholu, czy przyjmowanie niektórych leków.

Objawy przewlekłego bólu żołądka zależą w dużej mierze od zmian powstałych w błonie śluzowej. Często oprócz bólu pojawiają się też mdłości, wymioty, czy uczucie pełności. Czasem może pojawić się także krwawienie z układu pokarmowego.

Nerwica i wrzody

Ciągły ból żołądka podczas jedzenia, czy po nim może być spowodowany nerwicą żołądka. W tym przypadku za dolegliwości odpowiadają przede wszystkim czynniki psychosomatyczne, natomiast obraz endoskopowego badania gastroskopowego jest prawidłowy.

Charakterystyczne objawy choroby to ból żołądka i odbijanie, zmniejszenie apetytu, wczesne uczucie sytości podczas posiłku, nudności oraz wymioty. W nerwicy żołądka bóle nierzadko mają charakter napadowy. Choroba może mieć postać zarówno z przewagą biegunek, jak i zaparć. Może mieć także charakter mieszany.

Inną możliwą przyczyną bólu żołądka po jedzeniu jest choroba wrzodowa żołądka i dwunastnicy. Jest ona jedną z częstszych patologii przewodu pokarmowego, która charakteryzuje się powstawaniem ubytków błony śluzowej sięgających do warstwy mięśniowej.

Choroba wrzodowa żołądka, podobnie jak nerwica żołądka, może być związana z przewlekłym stresem i napięciem nerwowym. Inne czynniki, które odpowiadają za rozwój schorzenia to zakażenie bakterią Helicobacter pylori, przyjmowanie niektórych leków, np. NLPZ, nieodpowiednia dieta, nadużywanie alkoholu, palenie papierosów.

Gdzie boli żołądek? Ból w żołądku odczuwany jest najczęściej jako ból w nadbrzuszu. Nierzadko pacjenci określają go jako ból w dołku. Może być on ostry, kłujący, czy tępy. Ból żołądka objawiać się może tylko przez kilka minut, ale może mieć też charakter przewlekły.

W zależności od przyczyny bólu pojawiają się także inne dolegliwości żołądkowe, jak np.:

• uczucie wzdęcia,
• gazy,
• utrata łaknienia,
• zgaga,
• mdłości, wymioty,
• zaparcia,
• biegunka,
• silne skurcze,
• gorączka i dreszcze,
• szybkie uczucie sytości,
• osłabienie.

Co robić z bólem żołądka? Kiedy należy zgłosić się do lekarza? Po pomoc lekarską należy niezwłocznie zgłosić się, gdy pojawia się:

• nagły, silny, kłujący i trudny do zniesienia ból żołądka,
• utrzymująca się kilka dni biegunka,
• duży ból żołądka przy dotykaniu,
• wzdęty, wrażliwy na dotyk brzuch,
• krwawienie z przewodu pokarmowego pod postacią wymiotów krwią lub krwistych stolców,
• znaczna utrata masy ciała w krótkim czasie,
• dyskomfort lub ból przy przełykaniu,
• ból żołądka wieczorem, ostry ból żołądka w nocy,
• mocny ból żołądka na czczo,
• ból brzucha o charakterze postępującym, uniemożliwiający normalne funkcjonowanie,
• niedokrwistość,
• wymioty o charakterze nawracającym,
• wyczuwalny guz w nadbrzuszu.

Z lekarzem należy skonsultować także wszystkie inne niepokojące objawy towarzyszące. Ponadto konsultacji lekarskiej wymagają także wszelkie częste bóle żołądka, pojawiające się bez wyraźnej przyczyny.

Zobacz odpowiedzi na pytania osób, które miały do czynienia z tym problemem:

• Co powoduje bóle żołądka po jedzeniu? - odpowiada lek. Katarzyna Szymczak
• Czy ucisk w żołądku to skutek uboczny leku? - odpowiada dr n. med. Tomasz Grzelewski
• Czym jest spowodowana zgaga po każdym posiłku? - odpowiada prof. dr hab. Jarosław Leszczyszyn

Najpopularniejszym badaniem, które pozwala wykryć nieprawidłowości i stany chorobowe żołądka, jest gastroskopia. W diagnostyce wykorzystuje się także badania laboratoryjne, takie jak badanie krwi, badanie serologiczne krwi, badanie na krew utajoną, czy badanie moczu i kału.

Lekarz może zlecić także badania obrazowe, jak RTG żołądka, tomografię komputerową, rezonans magnetyczny czy USG brzucha. W niektórych przypadkach konieczne może być także wykonanie kolonoskopii.

Co zrobić, gdy boli żołądek? Jak leczyć uporczywe dolegliwości? Leczenie bólu żołądka po jedzeniu zależy od przyczyn, które go wywołują.

Jedną z częstszych przyczyn bólu żołądka jest niestrawność. Jak złagodzić objawy tego stanu? Gdy na żołądek coś zadziałało obciążająco, warto zastosować ziołowe napary z mięty, czy rumianku. Pomóc może także kminek czy koper włoski. W leczeniu niestrawności pomocne są też krople, czy płyny, które można kupić w aptece bez recepty.

W przypadku zatrucia pokarmowego raczej nie zaleca się powstrzymywania objawów takich jak biegunka, czy wymioty, gdyż przynoszą one ulgę i oczyszczają organizm. Kiedy objawem jest tylko biegunka, można przyjąć tabletki węgla aktywowanego, który ma właściwości wiążące toksyny z organizmu. Przy obfitych wymiotach i biegunce zaleca się przyjmowanie dużej ilości płynów oraz uzupełnianie niedoborów elektrolitów. Warto włączyć także probiotyk, który uzupełnia prawidłową florę bakteryjną przewodu pokarmowego.

W przypadku ataku kolki żółciowej, który dotyka osoby ze zdiagnozowaną kamicą pęcherzyka żółciowego, należy podać pacjentowi leki przeciwbólowe i leki rozkurczowe doustnie, gdy atakowi nie towarzyszą wymioty. W innym przypadku konieczna jest wizyta lekarza, w celu podania leków domięśniowo lub dożylnie.

Objawy kamicy pęcherzyka żółciowego podobne są do symptomów zapalenia pęcherzyka żółciowego. W tym schorzeniu objawom towarzyszy jeszcze gorączka oraz zmiany w morfologii krwi, dokładniej wzrost ilości leukocytów we krwi. W tym wypadku niezbędne jest przewiezienie pacjenta do szpitala, jego hospitalizacja, specjalistyczne leczenie oraz operacja.

W przypadku zapalenia błony śluzowej żołądka leczenie sprowadza się przede wszystkim do usunięcia czynnika uszkadzającego błonę śluzową.

Z kolei podstawą terapii choroby wrzodowej żołądka jest leczenie farmakologiczne. Natomiast przy nerwicy żołądka wskazana jest terapia lekami uspokajającymi i przeciwlękowymi. Ponadto zalecana jest czasem także psychoterapia.

• Nerwica żołądka
• Objawy zapalenia żołądka
• 5 nietypowych objawów choroby refluksowej żołądka
• Naturalne lekarstwa na ból brzucha
• Jak uniknąć zapalenia jelit i żołądka?

Jak zapobiegać bólom i kłuciom w żołądku po jedzeniu? Pomocne jest:

• ograniczenie pokarmów i napojów (np. mocnej kawy), które wywołują dolegliwości bólowe,
• wyeliminowanie ostrych i tłustych potraw,
• zdrowe odżywianie,
• rzucenie palenia,
• rezygnacja z alkoholu,
• wolne i dokładne przeżuwanie pokarmów,
• unikanie objadania, przejadania się,
• unikanie spożywania wody i lodu nieznanego pochodzenia,
• weryfikowanie daty ważności do spożycia produktów,
• unikanie jedzenia surowych jaj czy surowego mięsa,
• picie dużej ilości wody,
• dokładne mycie rąk.