Ból gardła: skąd się bierze, co oznacza i jak go złagodzić?

To jedna z bardziej powszechnych, nieprzyjemnych i uciążliwych dolegliwości, która może się pojawić bez względu na porę roku. Skąd się bierze, co oznacza i jak ją złagodzić?

Pod ogólnie brzmiącym pojęciem ból gardła kryją się różne dolegliwości, a główna różnica polega na ich umiejscowieniu – źródło bólu może być zlokalizowane w gardle, krtani, podniebieniu, migdałkach czy też w okolicach ślinianek. Nam samym trudno stwierdzić, skąd dokładnie płynie ból, dlatego swoje dolegliwości opisujemy z reguły właśnie jako ból gardła. Ból ten jednak nie zawsze jest bólem w dosłownym tego pojęcia znaczeniu – możemy odczuwać dyskomfort pod postacią drapania, pieczenia czy suchości w gardle. Ból może być odczuwany przez cały czas, ale może się też pojawiać jedynie przy mówieniu czy przełykaniu. Dodatkowo może mu towarzyszyć chrypka, obrzęk i przekrwienie błony śluzowej.

Zobacz film: "Jak pozbyć się uczucia ciężkich nóg?"

Jak powstaje ból gardła?

Ból gardła nie jest samodzielną jednostką chorobową, ale jednym z objawów, towarzyszącym wielu schorzeniom. Może się pojawić na skutek infekcji o różnym podłożu – wywołanych przez wirusy, bakterie, grzyby czy pierwotniaki. Drobnoustroje, atakując gardło, wywołują stan zapalny oraz niszczą nabłonek jego śluzówki. Przenikają przez nabłonek i ulegają procesowi replikacji – powstają nowe wiriony, które przedostają się do krwi.

Namnażające się drobnoustroje zaczynają się rozprzestrzeniać do poszczególnych narządów docelowych, co powoduje swego rodzaju alarm immunologiczny – następuje obfite wytwarzanie tzw. mediatorów zapalenia. Nazywamy tak związki (m.in. histaminę czy cytokiny), które „rozregulowują” naczynia krwionośne, gruczoły wydzielnicze błony śluzowej, a także miejscowy układ nerwowy. Powstały w organizmie „bałagan” powoduje wyciek osocza krwi z naczynek krwionośnych w błonie śluzowej oraz obrzęk śluzówki. Na skutek zablokowania ujścia zatok przynosowych pojawiają się komplikacje chorobowe, w tym m.in. zapalenie i ból gardła.

Ból gardła może się pojawić także na skutek zmian w śluzówce gardła, spowodowanych przez tzw. czynniki nieinfekujące, jak chociażby suche powietrze w pomieszczeniach zamkniętych, klimatyzacja, zbyt zimne/gorące napoje, ostro przyprawione potrawy, naprzemienne działanie niskich i wysokich temperatur, substancje chemiczne, czy dym papierosowy. Wówczas uczucie bólu to konsekwencja zniszczenia wyścielającej gardło tkanki lub zbytniego podrażnienia receptorów nerwów czuciowych.

Możliwe przyczyny bólu gardła

Istnieje sporo schorzeń wywołujących ból gardła. Czasami to tzw. banalne infekcje, ale bywa i tak, że dolegliwości mają znacznie poważniejsze przyczyny. To zarówno schorzenia przewlekłe, jak i wady anatomiczne górnych dróg oddechowych, które zwiększają ryzyko zakażeń. Wśród przyczyn bólu gardła znajdziemy m.in.:

  • zapalenie gardła (infekcje wirusowe, bakteryjne, grzybicze, pierwotniakowe),
  • skrzywioną przegrodę nosową, która utrudnia oddychanie przez nos, zmuszając do oddychania przez usta, co sprawia, że gardło jest bezpośrednio wystawione na działanie wirusów i bakterii,
  • zmiany chorobowe zatok przynosowych, które prowadzą do spływania wydzieliny do gardła, co może wywoływać zakażenia,
  • przerost migdałka gardłowego, który może powodować nadwrażliwość na drobnoustroje,
  • przerost migdałków podniebiennych, który może prowadzić do ropnych zapaleń,
  • rozległe zapalenie jamy ustnej, które może objąć błonę śluzową gardła,
  • alergie, które mogą powodować zmiany w obrębie śluzówki gardła.

Jak złagodzić ból gardła?

Z uwagi na trudności w samodzielnym wskazaniu, skąd dokładnie płynie ból, diagnoza lekarska opiera się na badaniu objawów współwystępujących z ową przykrą dolegliwością. Jeśli powodem bólu gardła jest infekcja wirusowa, stosuje się leczenie wyłącznie objawowe – leki przeciwgorączkowe i przeciwzapalne, a także miejscowe leki antyseptyczne w różnych postaciach (tabletki do ssania, środki do płukania, spraye do gardła).

Istnieje także szereg domowych sposobów, których zaletą jest to, że wzmacniają organizm i jego odporność, a tym samym przyspieszają walkę z infekcją. Wśród najpowszechniejszych znajdziemy ziołowe, sodowe czy octowe płukanki, inhalacje, herbatę z miodem i cytryną, mleko z czosnkiem, rosół, syrop z cebuli czy okłady z ziemniaków (zgniecione, ugotowane ziemniaki zawijamy w bawełniany ręcznik – tak powstały okład, owinięty wokół szyi za pomocą szalika, ma pobudzać system odpornościowy). Warto je stosować, bo nie tylko przynoszą ulgę choremu, ale mogą także pomóc zahamować rozprzestrzeniającą się infekcję.

Niestety, nie zagwarantują nam, że infekcja wirusowa nie przekształci się w infekcję bakteryjną. Warto pamiętać, że po wyznaczonych przez wirusy „szlakach” bakteriom znacznie łatwiej przedostać się do organizmu. W czasie infekcji gardła warto więc sięgnąć po środek, który zabezpieczy osłabione śluzówki przez rozwojem wspomnianej wtórnej infekcji.

Komentarze (27)
~Marta
~Marta ponad rok temu

Jeśli mamy przewlekłe problemy z gardłem, katarem czy oskrzelami to najlepiej wykorzystać inhalator do użytku domowego. Mogę polecić inhalator pro sanity, zaawansowany sprzęt, który pozwala leczyć różne obszary dróg oddechowych.

Odpowiedz
~Maja27
~Maja27 ponad rok temu

ja na pierwsze oznaki przeziębienia biorę przeciwzapalny fosidal, żeby nie dopuścić do rozwoju choroby. Na gardło jak dla mnie najlepiej działa płukanie wodą z solą minimum trzy razy dziennie plus coś antyseptycznego do psikania. Dodatkowo można jeszcze pobrać kilka dni probiotyk miejscowy, psikany do gardła.

Odpowiedz
~olga
~olga ponad rok temu

U mnie na podrażnienie i ból gardła pomaga lactoangin. Spray hamuje rozwój bakterii i grzybów, zawarty w nim kwas mlekowy zakwasza jamę ustną i nawilża. Spray ma wygodny dozownik i nie jest drogi, u mnie się sprawdza.

Odpowiedz
~ala
~ala ponad rok temu

Odporność zwiększymy zdrowo się odżywiając. Jeść więcej owoców, warzyw, białka. A nie świństwa, przez które organizm jest słaby i podatny na infekcje. Polecam zdrowe, smaczne odżywianie , dające energie a co najważniejsze białko i witaminy, które są niezbędne do funkcjonowania organizmu idealnafigura.com/gberes

Odpowiedz
~ala
~ala ponad rok temu

A ja nie mam tym problemu co jeść.Poprostu jem to co lubie, aczkolwiek zmieniłam nawyki żywieniowe.Miałam jeszcze kilka kg do zrzucenia.Udało mi się :) poleciła mi koleżanka taki fajny program(idealnafigura.com/gberes),dzięki któremu od ponad 2 lat utrzymuję swoją wagę a jem to co lubie.Super

Odpowiedz
~mamka_ka
~mamka_ka ponad rok temu

zakupiłam ostatnio Lactoangin wymieniony w artykule, ale oprócz tego wziełam tez ibuprofen dla mojego synka. poradizlismy sobie z objawami bólu gardla bardzo szybko, poza tym smak sprayu super, psikalismy gardelko bez żadnych sprzeciwów!

Odpowiedz
~ala
~ala ponad rok temu

Odporność zwiększymy zdrowo się odżywiając. Jeść więcej owoców, warzyw, białka. A nie świństwa, przez które organizm jest słaby i podatny na infekcje. Polecam zdrowe, smaczne odżywianie , dające energie a co najważniejsze białko i witaminy, które są niezbędne do funkcjonowania organizmu idealnafigura.com/gberes

Odpowiedz

Pomocni lekarze

Artykuły Choroby i dolegliwości
Choroby i dolegliwości

Probiotyki

niemetabolizowanej laktozy objawia się w postaci dolegliwości żołądkowo-jelitowych. Szczepy bakterii w probiotykach wytwarzają enzym (β-galaktozydaza

Choroby i dolegliwości

Swędzenie skóry - co może oznaczać?

Swędzenie skóry - co może oznaczać?

przyczynę, ponieważ świąd towarzyszyć może wielu schorzeniom. Choroby wątroby Cholestaza to choroba wątroby, w której dochodzi do zastoju żółci (...) może świadczyć o alergii pokarmowej. W tym przypadku chory odczuwać...

Choroby i dolegliwości

Najdziwniejsze przypadki medyczne

Najdziwniejsze przypadki medyczne

wyłącznie w obcym języku, ale najczęstszą formą choroby jest mówienie w języku ojczystym z niespotykanym u pacjenta wcześniej obcym akcentem. Na świecie (...) . Stanleya Kubricka. Warto zaznaczyć, że choroba nadal...

Choroby i dolegliwości

Choroby, których diagnoza może trwać nawet kilkadziesiąt lat

Choroby, których diagnoza może trwać nawet kilkadziesiąt lat

Endometrioza DIAGNOZA: 7 lat Choroba ta dotyka od 7 do 15 proc. miesiączkujących kobiet. Często błędnie diagnozowana jako zespół jelita drażliwego (...) (IBS), szczególnie u starszych kobiet, zaś u młodszych jako zaburzenia miesiączkowania....

Choroby i dolegliwości

Biurowe choroby zawodowe

Biurowe choroby zawodowe

Pracujesz w biurze? Być może cierpisz na te choroby Myśląc o ciężkiej pracy, zwykle na myśl przychodzi nam praca fizyczna. W końcu rzeczywiście (...) dolegliwości chorego budynku to różne dolegliwości...

Choroby i dolegliwości

Dawne sposoby używane we współczesnej medycynie

Dawne sposoby używane we współczesnej medycynie

wprowadzili je do medycyny. Włoscy lekarze wierzyli, że dzięki nim wyleczą choroby psychiczne. Napady miały niwelować objawy homoseksualizmu i ciężkiej (...) typu dolegliwości produktami pszczelimi (miodem, woskiem...