Brakuje rąk do pracy. Ratownicy biją na alarm

Magdalena Pietras
Brakuje w Polsce dyspozytorówBrakuje w Polsce dyspozytorów
Źródło zdjęć: © Getty Images | Arpan

W polskich dyspozytorniach medycznych pogłębiają się problemy kadrowe. Najnowsze dane pokazują, że sytuacja z roku na rok staje się coraz trudniejsza. Ratownicy ostrzegają, że konsekwencje mogą odczuć pacjenci, którzy w nagłych przypadkach potrzebują szybkiej pomocy.

  • W Polsce nieobsadzonych pozostaje 17 proc. stanowisk dyspozytorów medycznych.
  • W Gdańsku niedobory kadrowe sięgają 47 proc.
  • Ratownicy ostrzegają, że braki kadrowe mogą wydłużać czas oczekiwania na odebranie zgłoszenia i opóźniać udzielenie pomocy.
  • Środowisko ratowników apeluje o podwyżki i reformę systemu.

Niepokojące statystyki

Jak informuje "Dziennik Gazeta Prawna", powołując się na dane Ministerstwa Zdrowia, obecnie nieobsadzonych pozostaje 17 proc. stanowisk w dyspozytorniach medycznych. Jeszcze w 2021 r. odsetek ten wynosił 13 proc. Najnowsze zestawienie, obejmujące stan na 1 października 2026 r., pokazuje, że obsadzonych jest zaledwie 83 proc. stanowisk.


DLA CIEBIE
Może odebrać sprawność w kilka dni. Prof. Antczak ostrzega: ten wirus bywa groźniejszy niż grypa


Dane pochodzą z odpowiedzi resortu zdrowia na interpelację posłanki Karoliny Pawliczak. Parlamentarzystka zwróciła uwagę m.in. na sytuację w Gliwicach, gdzie niedobory kadrowe miały sięgać około 30 proc.

Skutki? Problemy z obsadą sprawiają, że część połączeń musi być przekierowywana do innych dyspozytorni. Jak podaje "DGP", w 2026 r. gliwicka jednostka przyjęła 18,5 tys. zgłoszeń spoza swojego obszaru, a jednocześnie przekazała innym dyspozytorniom 42,2 tys. połączeń.

W Gdańsku brakuje niemal połowy obsady

Jeszcze trudniejszą sytuację opisuje portal Rynek Zdrowia. Z ustaleń dziennikarzy wynika, że w Gdańsku niedobory dyspozytorów przyjmujących zgłoszenia wynosiły od stycznia do końca września 2026 r. średnio 47 proc. zakładanej obsady dyżurów.

Patrycja Makarewicz z Biura Wojewody Pomorskiego przekazała portalowi, że w tym roku odnotowano około 10 przypadków, gdy na dyżurze nie było ani jednego dyspozytora przyjmującego zgłoszenia. Z pracy odeszło również 18 osób.

W efekcie połączenia dotyczące nagłych przypadków w Gdańsku są przekierowywane m.in. do Olsztyna. Jak wyjaśnia przedstawicielka urzędu, przyczyną problemu są nie tylko wakaty, ale również przeciążenie pracowników, wypalenie zawodowe i różnice w wynagrodzeniach, które między regionami mogą wynosić nawet 2–3 tys. zł miesięcznie.

Ratownicy ostrzegają przed konsekwencjami

Niedobory kadrowe mogą wpływać na czas oczekiwania na odebranie zgłoszenia. Jeśli wszyscy dyspozytorzy są zajęci, po 30 sekundach połączenie może zostać przekierowane do innej jednostki. Zdarza się jednak, że oczekiwanie trwa nawet dwie–trzy minuty. Problemem może być również nieznajomość lokalnych utrudnień drogowych przez dyspozytorów pracujących w innych województwach.

O zagrożeniach związanych z brakami kadrowymi mówił także dr Jerzy Karpiński, dyrektor Wydziału Zdrowia Pomorskiego Urzędu Wojewódzkiego. W rozmowie z Wirtualną Polską ostrzegał, że w przypadku zdarzenia z dużą liczbą poszkodowanych opóźnienia w skierowaniu karetek mogą mieć tragiczne konsekwencje.

Dyspozytorzy apelują o zmiany

Krajowa Rada Ratowników Medycznych przedstawiła Ministerstwu Zdrowia propozycję reformy systemu. Zakłada ona m.in. przeniesienie dyspozytorni spod nadzoru wojewodów do jednej ogólnokrajowej jednostki, która odpowiadałaby za organizację pracy, procedury i finansowanie.

Resort zdrowia nie planuje jednak głębokiej reorganizacji. Mateusz Komza, prezes Krajowej Rady Ratowników Medycznych, podkreśla w rozmowie z Rynkiem Zdrowia, że bez poprawy wynagrodzeń trudno będzie zatrzymać pracowników.

– Wojewoda powinien mieć kartę przetargową, żeby przyciągnąć medyków do pracy. Dziś nie jesteśmy w stanie odpowiednio ich wynagrodzić za ciężką i odpowiedzialną pracę – mówi.

Przedstawiciele Pomorskiego Urzędu Wojewódzkiego proponują z kolei, aby minimalne wynagrodzenia dyspozytorów były co najmniej o 15 proc. wyższe od płac ratowników i pielęgniarek pracujących w karetkach. Postulują również dodatkowe przerwy na odpoczynek podczas dyżurów.

Ministerstwo Zdrowia, jak opisuje "DGP", wskazuje na dotychczasowe ułatwienia w zatrudnianiu dyspozytorów, w tym obniżenie wymaganego doświadczenia zawodowego z pięciu do dwóch lat, możliwość pracy na umowach cywilnoprawnych oraz pełnienia 24-godzinnych dyżurów. Na szkolenia i rozwój wsparcia psychologicznego przeznaczono ponadto 5,1 mln zł ze środków europejskich.

Za zapewnienie odpowiedniej obsady dyspozytorni odpowiadają wojewodowie. Zdaniem przedstawicieli środowiska ratowników bez zmian dotyczących wynagrodzeń i organizacji pracy trudno jednak będzie trwale rozwiązać problem.

Źródła:

  • Gazeta Prawna
  • Rynek Zdrowia
  • Wirtualna Polska

Treści w naszych serwisach służą celom informacyjno-edukacyjnym i nie zastępują konsultacji lekarskiej. Przed podjęciem decyzji zdrowotnych skonsultuj się ze specjalistą.

Wybrane dla Ciebie