Stabilna choroba wieńcowa — objawy, przyczyny, możliwości leczenia

Stabilna choroba wieńcowa to jedna z możliwych postaci choroby wieńcowej, zwanej też chorobą niedokrwienną serca (ChNS). Jest to częsta choroba układu sercowo-naczyniowego, wynikająca z niedostatecznego przepływu krwi do serca. Głównym powodem niedotlenienia serca są zwężone tętnice, spowodowane miażdżycą.

Choroba wieńcowa może mieć postać stabilną (zespół sercowy, dławica piersiowa i odmienna) oraz ostrą. Co istotne, stabilna choroba wieńcowa może przejść w fazę drugą – niestabilną chorobę wieńcową.

Przyczyny choroby wieńcowej pierwotnej to m.in. niedorozwój, zatory, zwężenie czy miażdżyca tętnic wieńcowych oraz urazy, w wyniku których zostały zwężone tętnice wieńcowe. Wtórna choroba wieńcowa może wynikać z zatrucia tlenkiem węgla, anemii, nieprawidłowego skurczu ściany tętnicy wieńcowej czy niedociśnienia.

Naczynia wieńcowe: podstawowe funkcje

Naczynia wieńcowe mają bardzo duże znaczenie dla prawidłowego funkcjonowania mięśnia sercowego – zaopatrują go w krew oraz tlen. Dlatego też ich prawidłowe działanie oraz budowa są kluczowe dla pracy serca.

Niedokrwienie mięśnia sercowego następuje na skutek zwężenia naczyń wieńcowych. Wówczas krew nie jest w stanie dostarczyć odpowiedniej ilości tlenu i związków energetycznych.

Stabilna choroba wieńcowa objawia się głównie tzw. bólem wieńcowym, nazywanym także bólem dławicowym.

Charakterystyczne objawy choroby niedokrwiennej serca to:

• dławienie, ucisk, gniecenie, pieczenie i dyskomfort w klatce piersiowej (zlokalizowane najczęściej zamostkowo),
• ból w klatce piersiowej (najczęściej zlokalizowany za mostkiem),
• niepokój,
• czasem duszności, płytki oddech i kołatanie serca.

W rzadkich przypadkach mogą występować także mniej typowe objawy, takie jak nudności, a nawet zawroty głowy. Co istotne, pojawiający się w klatce piersiowej ból z reguły występuje w czasie wysiłku fizycznego. Może także pojawić się jako reakcja na stres czy obfity posiłek.

Ból nie jest długotrwały, zazwyczaj trwa on kilka minut, po czym ustępuje w spoczynku lub po zażyciu nitrogliceryny (podjęzykowo).

W zdecydowanej większości choroba wieńcowa ma podłoże miażdżycowe – w ścianie naczyń wieńcowych tworzą się blaszki miażdżycowe. Prowadzi to do powolnego zwężenia naczyń oraz upośledzenia dopływu krwi do serca. Często chorobie towarzyszą także inne schorzenia układu krążenia.

Wśród czynników ryzyka choroby niedokrwiennej serca wymienia się:

• palenie papierosów,
• niepoprawna dieta (duża ilość tłuszczów zwierzęcych),
• cukrzyca,
• nadmierne spożywanie alkoholu,
• podwyższony poziom „złego” cholesterolu, obniżony poziom „dobrego” cholesterolu,
• bierny tryb życia, brak aktywności fizycznej,
• nadciśnienie tętnicze,
• zachorowania w rodzinie.

Diagnostyka choroby wieńcowej obejmuje szczegółowy wywiad lekarski, na podstawie którego lekarz dobiera odpowiednie badania.

W celu rozpoznania choroby wieńcowej (choroby niedokrwiennej serca) często zaleca się:

• badania laboratoryjne (morfologia krwi, stężenie kreatyniny, lipidogram, stężenie glukozy na czczo i po obciążeniu glukozą),
• koronarografię,
• elektrokardiogram,
• 24-godzinną rejestrację EKG metodą Holtera,
• elektrokardiograficzny test wysiłkowy oraz echokardiografię serca spoczynkowe (echo serca),
• zdjęcie RTG klatki piersiowej oraz tomografia komputerowa,
• scyntygrafia serca,
• rezonans magnetyczny serca.

Czy istnieją nowoczesne metody leczenia choroby wieńcowej? Podstawę leczenia stabilnej choroby wieńcowej wciąż stanowi farmakoterapia, która ma na celu poprawę rokowania oraz zmniejszenie lub ustąpienie dławicy. Klasyczne leki przeciwdławicowe to azotany, leki b-adrenolityczne czy blokery kanałów wapniowych. W razie napadów bólu doraźnie stosuje się nitroglicerynę.

W leczeniu stabilnej choroby wieńcowej ważną rolę odgrywa także zaprzestanie palenia tytoniu, odpowiednia dieta oraz właściwy styl życia (unikanie stresu, indywidualnie dobrana aktywność fizyczna).