Krew utajona

Test na krew utajoną (FOBT) jest nieinwazyjnym badaniem, które wykrywa obecność, niewidocznej gołym okiem, krwi w stolcu. Krew w stolcu może być spowodowana kilkoma czynnikami. Są to, np. rak jelita grubego, rak żołądka, wrzodziejące zapalenie jelita grubego. W zależności od rodzaju testu, wykrywane są inne elementy krwi. Stosowany jest test gwajakolowy, test porfirynowy czy test immunochemiczny. W kale wykrywana jest globina, hem lub porfiryna.

Polecane wideo:

1. Kiedy wykonuje się badanie na krew utajoną?

Badanie krwi w kale służy wykrywaniu raka jelita grubego.

Wynik dodatni może więc sygnalizować o pewnych nieprawidłowościach lub toczącej się chorobie nowotworowej. Krew utajona w stolcu u dzieci lub dorosłych może być sygnałem krwawienia z wrzodu żołądka. Badanie może być stosowane do przesiewowej diagnostyki wrzodziejącego zapalenia jelita grubego. Wykonywane jest, gdy pojawiają się takie objawy, jak oznaki anemii: męczliwość, przyspieszone tętno w spoczynku, uczucie kołatania serca, które są innymi dolegliwościami towarzyszącymi pojawieniu się wrzodu.

Test na krew utajonąwykonywane jest także, w przypadku gdy podejrzewane jest występowanie takich chorób, jak:

  • rak żołądka;
  • polipy;
  • gruczolak;
  • angiodysplazja jelita.

2. Rodzaje badań na krew utajoną

Wyróżniamy 3 metody badania kału na krew utajoną.

1. Metoda gwajakolowa gFOBT (ang. stool guaiac test) – polega na wykryciu hemu z hemoglobiny w kale, który ma działanie podobne do enzymu peroksydazy. Próbka kału nakładana jest na skrawek papieru (bibuły), odpowiednio poddany obróbce chemicznej, aby związki chemiczne w jego strukturze nie zafałszowały wyniku badania. Następnie wkraplany jest nadtlenek wodoru. Przy obecności krwi w badanym materiale, następuje zmiana barwy bibuły w ciągu 1 - 2 sekund. Przed wykonaniem badania zalecana jest odpowiednia dieta. Dostępnych jest szereg testów gwajakolowych o różnej wrażliwości. W diagnostyce przesiewowej raka jelita grubego należy wykonać test o wysokiej wrażliwości.

2. Metoda immunochemiczna iFOBT (ang. immunochemical fecal occult blood test). Badanie to opiera się na wykrywaniu globiny w kale, za pomocą chemicznych przeciwciał wiążących się z globiną. Są bardziej czułe niż test gwajakolowy, wykrywają niższy poziom krwi w kale. Wynik pozytywny jest już przy wartości 25 ng/ml hemoglobiny w próbce.

3. Test porfirynowy – pozwala, w porównaniu do obu poprzednich testów, na ilościowe określenie hemoglobiny w kale. Hem przekształcany jest przez kwas szczawiowy, szczawian lub siarczan żelaza do protoporfiryny. Fluorescencja porfiryny w badanej próbce kału jest porównywalna w materiałem wzorcowym. Pod wpływem intensywności fluorescencji próbki można wyliczyć ilość hemoglobiny.

3. Wyniki testu na krew utajoną

Prawidłowa wartość referencyjna mieści się w granicach 0,5 - 1,5ml/dobę. Pojawiająca się krew pochodzi z różnych odcinków przewodu pokarmowego. W warunkach naturalnych krew wydalana jest w minimalnych ilościach ze światła jelit wraz z kałem i jest niewykrywalna przez jakikolwiek test. Badanie, które pokaże wynik dodatni, oznaczać będzie większą ilość krwi w kale. Prawidłowy wynik badania powinien być ujemny. Zazwyczaj pobierane są trzy próbki z trzech kolejnych dni. Taka procedura pozwala wykryć zmiany chorobowe, które wywołują jedynie okresowe przedostawanie się krwi do stolca. Badanie na obecność krwi w kale może być wykonane na 3 dni po krwawieniu miesiączkowym. Próbka kału nie może być zanieczyszczona moczem. Nie można wykonywać badania w przypadku zdiagnozowanych hemoroidów. Na 48 godzin przed wykonaniem oznaczenia krwi w kale nie wolno pić alkoholu, zażywać kwasu acetylosalicylowego lub środków przeczyszczających.

Marta Bednarska, ponad rok temu

Bibliografia

  • Konturek S. Gastroenterologia i hepatologia kliniczna, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2006, ISBN 83-200-3188-5
  • Szczeklik A. (red.), Choroby wewnętrzne, Medycyna Praktyczna, Kraków 2011, ISBN 978-83-7430-289-0
  • Czech A., Tatoń J. Diagnostyka internistyczna, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2005, ISBN 83-200-3156-7

Źródła zewnętrzne

Normy laboratoryjne

Komentarze
zapytaj lekarza

za darmo

  • Odpowiedź w 24 godziny
  • Bez żadnych opłat
  • Lekarze, psychologowie, dietetycy

lekarzy jest teraz online

0/500

Krew utajona
najnowsze pytania

grupy wsparcia i fora dyskusyjne

Artykuły Krew utajona
Krew utajona

Test na krew utajoną w kale

Test na krew utajoną w kale

. Rozpoznanie choroby wykonuje się za pomocą testu na obecność krwi utajonej w kale, sigmoidoskopii wykonywanej za pomocą giętkiego aparatu (...) oraz kolonoskopii. Test na obecność krwi utajonej...

Choroby i dolegliwości

Tężyczka mięśniowa: przyczyny i objawy

Tężyczka mięśniowa: przyczyny i objawy

choroby: tężyczkę jawną (występującą bardzo rzadko) i tężyczkę utajoną, która pojawia się częściej. Tężyczka - przyczyny choroby Główną przyczyną choroby (...) jest niedobór wapnia oraz magnezu we krwi. Zbyt mała ilość...

Cukrzyca ciążowa

Dieta kobiet w ciąży z cukrzycą

Dieta kobiet w ciąży z cukrzycą

Cukrzyca dotyczy około 2-5% kobiet ciężarnych. To choroba utajona powstająca w wyniku zaburzenia poziomu glukozy we krwi wskutek wysiłku fizycznego (...) wzrost i spadek poziomu glukozy we krwi jest...

Krew i naczynia krwionośne

Krew pobrana od jednej osoby może pomóc kilku innym

Pobrana krew pomaga wielu Lek. med. Joanna Wojewoda z Regionalnego Centrum Krwiodawstwa i Krwiolecznictwa w Warszawie mówi, w jaki (...) sposób są kwalifikowane osoby oddające krew. Zobacz, jak to możliwe, że krew...

Badania moczu

Badanie moczu na krew

Badanie moczu na krew

Krew w moczu nie powinna się pojawiać u zdrowej osoby. Jeśli już się pojawi, zazwyczaj oznacza toczącą się w organizmie infekcję. W przypadku (...) , jeśli danej osobie nic nie dolega, nie ma ona objawów infekcji, a badanie wykrywa krew...

Krew i naczynia krwionośne

Układ krwionośny człowieka

Układ krwionośny człowieka

Układ krwionośny człowieka jest zamkniętym systemem żył i tętnic, w których krąży krew. Obieg krwi w naczyniach krwionośnych wymusza serce. Układ

Niezbędnik pacjenta

Krew - jej nigdy nie będzie za dużo

Oddawanie krwi - dlaczego warto? Krew jest jedynym składnikiem, którego nie można zastąpić w sztuczny sposób. Więcej na ten temat mówią Jolanta (...) Antoniewicz-Papis, dyrektor Narodowego Centrum Krwi...

Dyzenteria (szigeloza)

Pałeczki z rodzaju Shigella

Pałeczki z rodzaju Shigella

Zarażenie Shigellą objawia się luźnym stolcem, w którym pojawia się krew, oraz podwyższoną temperaturą.