Lukrecja gładka – wygląd, właściwości, zastosowanie i szkodliwość

Lukrecja gładka (Glycyrrhiza glabra L.) to bylina z rodziny bobowatych. Występuje w środkowej i zachodniej Azji. Jej nazwa pochodzi z greki. Człon „glykos” tłumaczy się jako słodki, a „rhiza” - korzeń, co doskonale ilustruje jej cechy charakterystyczne. Lukrecja jest szczególnie popularna w krajach skandynawskich czy Niemczech. Stanowi składnik słodyczy.

Jak wygląda lukrecja?

Lukrecja to wysoka roślina zielna. Ma długie, zdrewniałe kłącze, z którego wyrasta prawie 2-metrowa łodyga oraz skórzaste, ciemnozielone, drobne i jajowate liście składające się z pojedynczych, mniejszych listków.

Roślinę zdobią motylkowe kwiaty koloru jasnoliliowego lub fioletowego. Te są zebrane na końcu łodygi w groniaste, wyprostowane. Kwitnie od czerwca do lipca. Jej owocem są strąki.

Lukrecja należy do najstarszych roślin leczniczych. Jest znana od wieków. Stosowano ją w Egipcie już ponad 2500 lat temu. Surowcem leczniczym jest korzeń lukrecji (Radix Glycyrrhizae) wraz z rozłogami. W przemyśle farmaceutycznym wykorzystuje się dwa rodzaje lukrecji: standardową (najczęściej w postaci sproszkowanej) i deglicyryzowaną (DGL).

Najważniejsze substancje czynne obecne w surowcu to saponiny triterpenowe (np. kwas glicyryzynowy oraz jego sole potasowe i wapniowe zwane glicyryzyną), substancje gorzkie, żywice, fitosterole, asparagina, flawonoidy (antyoksydanty), kumaryna, lipidy oraz śladowe ilości olejku eterycznego, betainy, choliny, związków lipidowych, kwasów organicznych, aminokwasów i soli mineralnych.

Lukrecja jest składnikiem leków, można ją stosować także samodzielnie, tak wewnętrznie, jak i zewnętrznie. Ma działanie przeciwwrzodowe, przeciwzapalne, przeciwwirusowe i bakteriobójcze, antyoksydacyjne, przeciwrakowe. Zapobiega wzdęciom oraz kolce jelitowej.

Ponadto korzeń lukrecji działa rozkurczowo, wykrztuśnie, przeczyszczająco i moczopędnie. Zwiększa wydzielanie soku żołądkowego. Pobudza przemianę materii, wpływa korzystnie na gospodarkę hormonalną.

Jak działa lukrecja gładka? Roślina, dzięki swoim właściwościom i składowi chemicznemu:

• wpływa korzystnie na błonę śluzową żołądka i jelit, ma właściwości przeciwzapalne, wpływa na odbudowę śluzówki układu pokarmowego, łagodzi owrzodzenia przewodu pokarmowego, łagodzi zgagę,
• hamuje rozwój bakterii, ma działanie przeciwwirusowe,
• hamuje uwalnianie histaminy z uszkodzonych tkanek. Jest środkiem przeciwalergicznym,
• wpływa na regulowanie wydzielania trzustkowego,
• łagodzi skutki osteoporozy,
• działa wykrztuśnie w obrębie gardła, krtani i oskrzeli, przez co pobudza czynności wydzielnicze górnych dróg oddechowych. Przywraca ruchy nabłonka rzęskowego,
• działa przeciwartretycznie,
• zmniejsza obrzęki i cellulit,
• ma działanie cytostatyczne (przeciwnowotworowe, głównie w obrębie żołądka),
• reguluje metabolizm estrogenów, pomaga łagodzić objawy zespołu napięcia przedmiesiączkowego (PMS).

Lukrecja gładka może być stosowana w leczeniu takich dolegliwości jak: niestrawność i choroba wrzodowa, le i infekcje wirusowe i bakteryjne w obrębie górnych dróg oddechowych, także zapalenie skóry czy alergia.

Lukrecja gładka odnajduje się nie tylko w przemyśle spożywczym i medycynie naturalnej, także w kosmetyce. Wpływa na łagodzenie rumienia wywołanego przez poparzenie słoneczne, rozświetla i wybiela skórę, tonizuje ją i odświeża. Chroni także i pielęgnuje jamę ustną.

Korę lukrecji gładkiej można znaleźć w:

• kosmetykach do opalania,
• kosmetykach ochronnych do pielęgnacji skóry twarzy, zarówno cery problematycznej czy dojrzałej, jak i podrażnionej i suchej,
• produktach do masażu,
• kosmetyków kąpieli i pod prysznic,
• pomadkach do ust,
• preparatach do pielęgnacji stóp,
• dezodorantach,
• preparatach do higieny jamy ustnej i pasty do zębów,

Czy lukrecja jest szkodliwa? Okazuje się, że tak. Stosowana przez dłuższy czas może prowadzić do nadmiernego uwodnienia się tkanek, zatrzymania wody w organizmie i powstawanie obrzęków.

Istnieją także przeciwwskazania do jej stosowania. To okres ciąży i karmienia piersią, także nadciśnienie tętnicze, niewydolność nerek, niski poziom potasu we krwi i stosowanie leków moczopędnych.