BUN, czyli azot mocznika - zastosowanie, normy, interpretacja

BUN, z angielskiego blood urea nitrogen, jest parametrem umożliwiającym ocenę funkcji nerek. Za pomocą wartości BUN określa się stężenie we krwi mocznika. Mocznik jest końcowym produktem rozkładu białek i wytwarzany jest głównie w wątrobie. Ilość BUN w surowicy zależy od wielu czynników, dlatego też diagnoza choroby powinna być postawiona po oznaczeniu również innych wskaźników, np. stężenia kreatyniny czy amoniaku. Wysoki poziom BUN może wskazywać na dietę wysokobiałkową lub na zbyt duży rozpad białek. Niski poziom mocznika zaś wynika z uszkodzenia wątroby lub świadczy o tym, że w organizmie występuje niedobór białek.

Zobacz film: "Co warto wiedzieć o niewydolności nerek w cukrzycy? Obejrzyj nasz film:"

spis treści

1. BUN - zastosowanie

BUN, czyli azot mocznika, jest jednym ze związków we krwi umożliwiających ocenę pracy nerek, ponieważ to one są odpowiedzialne za jego wydalanie. Przesączanie kłębuszkowe jest trudne do oceny poprzez zmierzenie stężenia BUN we krwi, ponieważ poziom mocznika zależy od wielu czynników. Do oceny funkcji nerek znalazł jednak zastosowanie współczynnik związany z ilością mocznika i kreatyniny. Dokładniej jest to stosunek stężenia BUN do kreatyniny w surowicy krwi. Prawidłowa wartość tego współczynnika to 12 -20. Oznaczając poziom mocznika i jego azotu oraz wyliczając ten parametr można określić, czy występują stany kataboliczne, odwodnienie, czy stosowana jest dieta wysokobiałkowa. Procesy kataboliczne w organizmie mogą być związane z chorobami wyniszczającymi, powstawać w wyniku leczenia cytostatykami lub po stosowaniu promieniowania.

PYTANIA I ODPOWIEDZI LEKARZY NA TEN TEMAT

Zobacz odpowiedzi na pytania osób, które miały do czynienia z tym problemem:

Wszystkie odpowiedzi lekarzy

Stężenie BUN we krwi oznaczane jest także w przypadku, gdy pojawiają się u pacjenta takie dolegliwości, jak zaburzenia świadomości, senność, zmęczenie, wymioty, zaburzenia krzepliwości krwi oraz silny świąd skóry. Takie objawy bowiem mogą wskazywać na występowanie mocznicy. Dlatego też czasami BUN nazywa się wskaźnikiem mocznicowym. Stosowany jest do oceny stopnia zatrucia mocznicowego, ale również jako czynnik pozwalający ocenić skuteczność stosowanej dializoterapii.

ROZWIĄŻ NASZE TESTY I DOWIEDZ SIĘ:

2. BUN - normy

Mocznik jest zawsze zestawiony na wyniku z normami. Normy stężenia mocznika we krwi to 2,5 - 6,4 mmol/l lub 15 - 39 mg/dl. Mocznik w postaci azotu mocznika, czyli BUN, posiada inne normy. Wartość referencyjna dla BUN to 7 - 18 mg/dl. Mocznik to jeden z końcowych, głównych produktów przemiany białkowej. Wraz z wiekiem zwiększa się poziom mocznika we krwi.

3. BUN - interpretacja

Wynik ilości BUN należy interpretować w oparciu o normy. Ilość azotu mocznika we krwi zależna jest od jego produkcji (zachodzącej wyłącznie w wątrobie) i od jego nerkowego wydalania. U osób starszych stężenie mocznika we krwi jest większe.

Wysoki mocznik we krwi to oznaka upośledzonej czynności wydalniczej nerek, padaczki, cukrzycy typu II i nadciśnienia.. O podwyższonym stężeniu mocznika decyduje dieta bogata w białko, zbytni katabolizm białek w ustroju (zachodzący pod wpływem gorączki, posocznicy), krwawienie do przewodu pokarmowego, niewydolność nerek, pozanerkowa niewydolność nerek (zwężenie moczowodów).

W taki sposób organizm sygnalizuje o chorobach nerek
W taki sposób organizm sygnalizuje o chorobach nerek [6 zdjęć]

W Polsce już prawie 4,5 miliona osób zmaga się z chorobami nerek. Coraz częściej skarżymy się także na...

zobacz galerię

Niskie stężenie mocznika we krwi może być spowodowane współistnieniem takich schorzeń, jak poliuria (wzmożone wydzielanie moczu ponad 2000 ml/dobę) czy niedobór białek. Obniżony BUN wynika także z uszkodzenia wątroby. W takim wypadku mocznik nie będzie syntetyzowany, wzrośnie natomiast stężenie amoniaku.

Normy BUN w badaniu są podawane w celach orientacyjnych, a nie konsultacyjnych. Laboratoria indywidualnie ustalają granice norm mocznika i jego azotu dlatego parametry mogą nieznacznie się różnić. Przy badaniu stężęnia mocznika należy oznaczyć także kreatyninę, amoniak oraz wykonać USG nerek. Sumując te wszystkie wyniki można dopiero ustalić przyczynę nieprawidłowych wyników BUN we krwi.

Następny artykuł: Morfologia krwi obwodowej

Polecane dla Ciebie

Pomocni lekarze

Szukaj innego lekarza

Komentarze

Wysyłając opinię akceptujesz regulamin zamieszczania opinii w serwisie. Grupa Wirtualna Polska S.A. z siedzibą w Warszawie jest administratorem twoich danych osobowych dla celów związanych z korzystaniem z serwisu. Zgodnie z art. 24 ust. 1 pkt 3 i 4 ustawy o ochronie danych osobowych, podanie danych jest dobrowolne, Użytkownikowi przysługuje prawo dostępu do treści swoich danych i ich poprawiania.
    Ważne tematy