Skutek uboczny stosowania leku na odchudzanie. Ma związek z dietą

Ozempic to lek stosowany przede wszystkim w leczeniu cukrzycy typu 2, choć w ostatnich latach zyskał dużą popularność także jako środek wspomagający odchudzanie. Zawiera substancję czynną o nazwie semaglutyd, która naśladuje działanie naturalnego hormonu GLP-1 obecnego w organizmie człowieka. Hormon ten odgrywa ważną rolę w regulowaniu poziomu cukru we krwi oraz w kontroli apetytu.

Działanie Ozempicu polega na tym, że pomaga organizmowi lepiej wykorzystywać insulinę - hormon odpowiedzialny za obniżanie poziomu glukozy we krwi. Jednocześnie zmniejsza wydzielanie glukagonu, który działa przeciwnie do insuliny, oraz spowalnia opróżnianie żołądka. Dzięki temu poziom cukru we krwi obniża się w bardziej kontrolowany sposób, a uczucie sytości utrzymuje się dłużej, co ułatwia zmniejszenie ilości spożywanego jedzenia.

Ozempic stosuje się raz w tygodniu w formie zastrzyku podskórnego. Lek ten nie jest przeznaczony do leczenia cukrzycy typu 1 ani jako pierwszy wybór u osób z cukrzycą typu 2 - zazwyczaj wprowadza się go, gdy inne leki nie przynoszą oczekiwanych rezultatów. Z racji swojego wpływu na apetyt, coraz częściej bywa wykorzystywany również przez osoby bez cukrzycy, które chcą zredukować masę ciała, choć nie zawsze zgodnie z jego oficjalnym przeznaczeniem.

Wśród możliwych skutków ubocznych pojawiają się dolegliwości ze strony układu pokarmowego, takie jak nudności, biegunka czy zaparcia, a także rzadsze, poważniejsze reakcje. Dlatego leczenie tym preparatem powinno zawsze odbywać się pod kontrolą lekarza.

Oprócz potencjalnych skutków ubocznych i zmian fizycznych, których można się spodziewać po rozpoczęciu przyjmowania nowego leku, leki zmniejszające apetyt mogą powodować komplikacje.

Semaglutyd obecny w Ozempicu jest również stosowany w siostrzanym leku Wegovy, który został zatwierdzony jako lek wspomagający walkę z otyłością. Takie leki mogą z jednej strony pomóc schudnąć, z drugiej zaś stanowią zagrożenie jeśli chodzi o podaż składników odżywczych.

- Nie mamy wystarczających danych dotyczących osób przyjmujących leki odchudzające, ale wiemy, że są one narażone na ryzyko niespożywania wystarczającej ilości wody, kalorii, białka i błonnika - powiedziała Newsweekowi Tara Schmidt, główny dietetyk Mayo Clinic Diet, gospodarz podcastu Mayo Clinic On Nutrition i współautorka książki "The Mayo Clinic Diet: Weight-Loss Medications Edition".

- To wynik zmniejszonego spożycia składników odżywczych, niekoniecznie samego leku. Wiemy, że Amerykanie spożywają zbyt mało błonnika, potasu, wapnia, witaminy B6 i witaminy D. Kobiety, zwłaszcza w okresie rozrodczym, mogą być narażone na ryzyko niskiego poziomu żelaza - stwierdziła Schmidt.

Dieta niskokaloryczna powinna więc być odpowiednio zaplanowana.

- Dobrze zbilansowana dieta może zazwyczaj zaspokoić zapotrzebowanie na składniki odżywcze, nawet przy niższej zawartości kalorii, ale jeśli czyjaś dieta ogranicza pewne pokarmy lub grupy pokarmów, ważne jest, aby zidentyfikować inne źródła tego składnika odżywczego - powiedziała Schmidt.

Wapń i witamina D są najłatwiej dostępne w produktach mlecznych, takich jak mleko, jogurty czy sery. Osoby rezygnujące z nabiału mogą sięgnąć po alternatywne źródła, takie jak tofu, napoje sojowe, brokuły, wybrane grzyby czy wzbogacone soki pomarańczowe - choć nie wszystkie z nich zawierają oba te składniki odżywcze jednocześnie.

Podobna sytuacja dotyczy witaminy B12, która występuje głównie w produktach pochodzenia zwierzęcego: mięsie, rybach, drobiu, jajkach i nabiale. Dla wegan może to być trudne do zbilansowania, dlatego zaleca się spożywanie produktów wzbogacanych, takich jak niektóre płatki śniadaniowe, roślinne zamienniki mięsa czy drożdże nieaktywne.

Przedstawiciel prasowy firmy Novo Nordisk - producenta leków Ozempic i Wegovy - przekazał w rozmowie z Newsweekiem, że prowadzenie aktywnego stylu życia oraz przestrzeganie zdrowej, zrównoważonej diety stanowi istotny element terapii z wykorzystaniem tych preparatów.

- Kiedy dana osoba zmniejsza spożycie kalorii i traci na wadze, jeszcze ważniejsze staje się zdrowe i pożywne odżywianie - powiedziała Newsweekowi Allison Schneider, dyrektor ds. relacji z mediami w Novo Nordisk. - Nie zalecamy konkretnej diety w przypadku brania naszych leków, ponieważ jest to część dyskusji, którą pacjenci powinni odbyć z lekarzem przepisującym lek. Jednak Gdy osoby czują się najedzone, to jest ten moment, w którym dobrze zakończyć posiłek.

- Wybór żywności i napojów powinien zapewniać odpowiednią ilość kalorii, białka i nawodnienia w mniejszej objętości pożywienia, ponieważ przejadanie się podczas przyjmowania GLP-1 może powodować nudności lub wymioty. Zwłaszcza podczas rozpoczynania lub zwiększania dawki leku GLP-1 spożywanie odpowiedniej diety może być trudne. Miękkie, zmiksowane lub nawet płynne posiłki są często najlepiej tolerowane, gdy objawy są najgorsze - dodała.

Ekspertka poleca przy tym konkretne produkty, które dostarczają białka, witamin i minerałów, błonnika i/lub nawodnienia: owsiankę na noc, jogurt grecki, miękkie owoce i koktajle proteinowe.

Marta Słupska, dziennikarka Wirtualnej Polski

Źródło: Newsweek.