Nowotwór trzustki jest złośliwy z natury - rozmowa z prof. Wojciechem Polkowskim

Jest podstępny, niezauważalny, a jednocześnie zabójczy. Rozwija się w ukryciu, długo nie daje żadnych objawów. A gdy już pojawia się ból – okazuje się, że jest to stan nie do wyleczenia. Rak trzustki – zaraz obok raka płuc i przełyku – najgroźniejszy, najbardziej śmiertelny wróg człowieka. Zabił Annę Przybylską, Patricka Swayze, Steve'a Jobsa i Luciano Pavarottiego. A co najgorsze – medycyna nadal nie potrafi z nim skutecznie walczyć. I nie wiadomo, czy kiedykolwiek się nauczy.

Polecane wideo:

O raku trzustki rozmawiamy z prof. Wojciechem Polkowskim, kierownikiem Kliniki Chirurgii Onkologicznej Samodzielnego Publicznego Szpitala Klinicznego nr 1 w Lublinie.

WP abcZdrowie: Panie profesorze, dlaczego rak trzustki  jest tak groźny?

Prof. Wojciech Polkowski: To niebezpieczeństwo wynika z dwóch rzeczy. Po pierwsze - z biologii nowotworu, jego agresywności, a po drugie – z lokalizacji samej trzustki. Nowotwór rośnie w sposób skryty, długo nie daje o sobie znać.

Jak długo?

To zależy w którym miejscu w trzustce się umiejscowi. Jeżeli w pobliżu dróg żółciowych, które przez trzustkę przechodzą, to dość szybko da objawy pod postacią żółtaczki, która jest bezbolesna.

Ból w przebiegu raka trzustki świadczy o tym, że nowotwór wyszedł poza granice gruczołu i z reguły łączy się to z niemożliwością jego usunięcia. To zazwyczaj nie są duże guzy. W większości mają one średnicę ok. 4-5 cm, a już dają przerzuty do innych narządów, które zagrażają życiu chorego.

A cukrzyca? Zaburzenia w pracy trzustki?

Owszem, cukrzyca może być pierwszym objawem nowotworu, wyprzedzającym możliwość zobaczenia guza w USG lub tomografii komputerowej. Czasem występuje biegunka, ale to są objawy niespecyficzne, których nie można wiązać tylko i wyłącznie z nowotworem trzustki. Małych guzów, które nie dają żadnych objawów, nie sposób wykryć. A jednocześnie okienko operacyjności, czyli czas, w którym możliwa jest interwencja chirurgiczna, w nowotworze trzustki jest bardzo krótkie. Ten rak rośnie bardzo szybko.

Według danych, aż 80 proc. wszystkich chorych pojawia się u onkologa, gdy rak już jest zaawansowany.

Ponad połowa pacjentów, którzy przychodzą do Samodzielnego Publicznego Szpitala Klinicznego nr 1 w Lublinie to są chorzy już z przerzutami odległymi. Pozostaje nam postawienie diagnozy i wdrożenie paliatywnej chemioterapii, czyli takiej, która ma zadanie wydłużyć przeżycie chorego.

Czyli wczesne stawianie diagnozy to rzadkość. To smutne.

To ogromna rzadkość. Wczesną diagnozę stawiamy tam, gdzie możemy, np. przy raku piersi. Zresztą jest to rak łatwo wyczuwalny. Każda kobieta – jeśli systematycznie się bada – może go wykryć sama.

Trzustki nie można zbadać palpacyjnie, ponieważ jest trudno dostępna pod powłokami brzucha.

Poza tym rak trzustki jest z natury bardzo złośliwy. A to oznacza, że bardzo szybko daje przerzuty. Ognisko pierwotne może być małe, czasem nawet niewidoczne w badaniach obrazowych, a już mogą występować przerzuty odległe.

Co się dzieje w trzustce, gdy ją zaatakuje nowotwór?

Z reguły są to nowotwory wywodzące się z nabłonka przewodów trzustkowych. Gdy taki rak zacznie rosnąć, to uniemożliwia odpływ soku trzustkowego z tej części gruczołu, co może się objawiać bólem i co może dobremu radiologowi dać podstawę do rozpoznania w badaniu USG. Musi to być jednak guz większy niż 1 cm.

Jakie objawy specyficzne może zauważyć u siebie pacjent chory na ten typ nowotworu?

Początkowemu etapowi rozwoju tego raka towarzyszą zmiany w apetycie, chory traci chęć do jedzenia, do konkretnych pokarmów, zaczyna chudnąć. Często chorzy przychodzą i przyznają, że zaczęli się odchudzać i nagle się okazało, że mają raka trzustki.

Skoro rak trzustki jest tak trudno wykrywalny i tak bardzo złośliwy, to czy istnieje sposób, by go leczyć?

Oczywiście. Znam wielu moich chorych, których operowałem przed wielu laty i cieszą się dobrym zdrowiem. Warunek: wczesne rozpoznanie i radykalna operacja, a następnie chemioterapia uzupełniająca. Niestety, w zaawansowanym stadium, a z takim spotykamy się najczęściej, wyniki leczenia nie mogą być dobre. Przykre jest to, że od dłuższego czasu nie ma przełomu w leczeniu raka trzustki.

Czyli chorym pozostaje chemioterapia lub chirurgia?

W leczeniu onkologicznym istotne są trzy elementy: dwa dotyczą leczenia miejscowego - są to chirurgia i radioterapia, jeden - leczenia systemowego, to chemioterapia. Wszystkie trzy metody mają tutaj zastosowanie, z tym, że największe chirurgia. Jednocześnie największe znaczenie ma chemioterapia, ponieważ tylko niewielka część chorych może być operowana. Wielu pacjentów musi być operowanych z powodu powikłań, szczególnie wtedy, gdy guzy głowy trzustki powodują utrudnienie i uniemożliwiają odpływ żółci z dróg żółciowych i występuje żółtaczka. To leczy się endoskopowo.

Wskazanie do leczenia operacyjnego pojawia się też wtedy, gdy guz głowy trzustki rosnąc uciska dwunastnicę i uniemożliwia pasaż treści pokarmowej, co objawia się tym, że po jedzeniu chory wymiotuje. Jednak większość chorych, którzy się do nas zgłaszają, albo już się nie kwalifikuje do takich zabiegów, albo ich nie wymaga.

Chce pan powiedzieć, że w przypadku raka trzustki medycyna rozkłada ręce?

Czekamy na leki, które znacznie wydłużą czas przeżycia. Pojawiają się połączenia leków, które wydłużają przeżycie, ale wciąż w kraju nie ma do nich dostępu.

3 października przyznana została Nagroda Nobla za opisanie i wyjaśnienie procesu autofagii. Czy ten proces wykorzystuje się w leczeniu nowotworów?

Takie odkrycia nie mają bezpośredniego przełożenia na leczenie nowotworów. Natomiast znajomość naturalnych mechanizmów obronnych organizmu jest coraz częściej wykorzystywana, także w onkologii.

Onkolog nie leczy tylko chemioterapią, ale ma do dyspozycji także immunoterapię. Najczęściej są to przeciwciała monoklonalne, syntetyczne, skierowane przeciwko konkretnym składnikom nowotworu.

Można to nazwać wykorzystaniem wszystkich naturalnych sił, wzmaganiem i podnoszeniem sił odporności przeciwko nowotworom. I to już się wykorzystuje, miało to przełomowe znaczenie w przypadku chorych na czerniaka.

Są to nowoczesne leki, których celem jest podniesienie naszej naturalnej odporności przeciwko nowotworom. Pacjent dostaje wtedy dwa medykamenty razem – jeden typowo przeciwnowotworowy, a drugi – podnoszący odporność. W połączeniu dają lepsze efekty, niż gdyby działały oddzielnie.

Czy te rozwiązania można wykorzystać także do leczenia raka trzustki?

Spora część aktywności naukowej w dziedzinie raka trzustki prowadzona jest w kierunku immunoterapii, także połączeń nowych leków. Nie wiadomo, jak długo będziemy czekać na konkretne, skuteczne rozwiązania. Na razie wszystko jest na etapie badań.

Panie profesorze, co pan mówi pacjentowi, który przychodzi do pana z zaawansowanym rakiem trzustki, z przerzutami i niczego złego nie podejrzewa? Jak pan przekazuje tę informację?

To zadanie trudniejsze niż najbardziej skomplikowana operacja. Mówię z reguły prawdę, stawiając przed chorym konkretne zadania, np. żeby poddał się paliatywnej terapii, która przedłuży jego życie i pozwoli przygotować się jemu i rodzinie na to, co nieuchronnie nastąpi.

Ewa Rycerz

O autorze

Ewa Rycerz

Zdobywczyni Nagrody Specjalnej w konkursie Dziennikarz Medyczny 2016 Roku. Członkini Stowarzyszenia Dziennikarze dla Zdrowia. W mediach od 2007 r. Karierę zaczynała w Radiu Centrum, następnie związała się z Kurierem Lubelskim i Wydawnictwem Wspólnota. W WP abcZdrowie i WP parenting od 2015 r.

Ewa Rycerz, 6 miesięcy temu

Rak trzustki

Komentarze (62)
~Shrek 303
~Shrek 303 9 miesięcy temu

Gdyby polscy (idioci) lekarze kierowali na badania zamiast dawac panadol i ibuprom to moze by sie co zmienilo. A tak mowia ze pan-i sobie cos wymysla. Nie chca kierowac do specjalistow bo sami musza sie na chapac z nfztu a jak wysla to juz nic nie dostana. Moj brat zmarl a lekarz z paczkowa mowil ze "cos pan sobie wymysla" teraz moja matka zostala zdiagnozowana z tym samym nowotworem a lekarz robil to samo co z moim bratem "niech pani weznie srodki przeciwbolowe" cale szczescie wyjechalem z tego pojebanego kraju gdzie lekarz k takiej dzioze jak paczkow maja kwalifikacje zeby byc maksymalnie weterynazem. Pozdrawiam

Odpowiedz
~gregor
~gregor 9 miesięcy temu

Zgadzam się z tobą kolego. Lekarze tylko kroją i nie starają się spróbować czegoś innego niż to co w książkach ze szkół wynieśli. Najgorsze jest to że jeżeli rak się rozlezie po całym organiźmie to nic nie można zrobić nawet wit b17 straszne :(

Odpowiedz
~bronco
~bronco 9 miesięcy temu

Taki polski profesor który, raka leczył jakimś specjalnym izotopem krzemu i odradzał jedzenie cukru, przeszczepiał rakowe komórki królikom i one chorowały. To oznacza, że interwencja chirurgiczna może roznieść raka po całej jamie otrzewnej a jeśli komórki będą miały styczność z limfatycznym układem to po całym organizmie do wszystkich węzłów. Może to lipa ale ja zakładam taką opcję. "Infekcję" rakiem w tradycyjnym sensie a nie powstawanie raka na poziomie komórkowym.

Odpowiedz
~dD Mix Kolanko
~dD Mix Kolanko 9 miesięcy temu

To, co "naukawcy" dopiero badają, niektórzy od lat stosują. Na wzmocnienie procesów immunologicznych skuteczna jest Vilcacora, natomiast guzy bardzo skutecznie leczy Amygdalina/Laetril, inaczej zwany witaminą B17. Jasne, że można choremu powiedzieć - "ciesz się życiem", ale jaki to ma wpływ na pacjenta, wy konowały! Mój Tata chciał walczyć, dopóki tego nie usłyszał. To go załamało, i spowodowało, że przestał wierzyć - od tego momentu było już po nim. Tak więc najważniejsze - owszem, nie bagatelizować problemu, ale NIE PODDAWAĆ SIĘ, nie wierzyć lekarzom, bo nie są wszechwiedzący i próbować innych metod, nie tylko tych nieskutecznych, które ma do zaoferowania współczesna medycyna!

Odpowiedz
zapytaj lekarza

za darmo

  • Odpowiedź w 24 godziny
  • Bez żadnych opłat
  • Lekarze, psychologowie, dietetycy

lekarzy jest teraz online

0/500

Rak trzustki - przyczyny, objawy raka trzustki, leczenie
najnowsze pytania

DYSKUSJE NA FORUM

Pomocni lekarze

Artykuły Rak trzustki - przyczyny, objawy raka trzustki, leczenie
Rak trzustki - przyczyny, objawy, leczenie

Objawy raka trzustki, które zwykle ignorujemy

Objawy raka trzustki, które zwykle ignorujemy

). Żółtaczka Żółtaczka to jeden z najbardziej zauważalnych objawów raka trzustki. Wywołana jest uciskiem rozwijającego się nowotworu na przewód żółciowy (...) lub przemęczeniem niż nowotworem, ale pamiętajmy,...

Rak nerki - przyczyny, objawy, diagnostyka, klasyfikacja, przerzuty, leczenie

Rak nerki - podstawowe informacje

Rak nerki - podstawowe informacje Odtwórz wideo

Rak nerki to wyjątkowo trudny do leczenia nowotwór złośliwy. W Polsce problem zachorowań jest duży - odnotowuje się około 4 tys. zachorowań każdego (...) roku. Początkowo nowotwór ten nie daje żadnych...

Piegi

Pieprzyki a rak skóry

Pieprzyki a rak skóry Odtwórz wideo

więc bezwzględnie skonsultować z lekarzem i jeśli to koniecznie niezwłocznie je usuwać. Im później wykryty nowotwór złośliwy, tym mniejsza szansa (...) Ocenia się, że w niedalekiej przyszłości 1 na 90 osób będzie zagrożona...

Choroby zakaźne skóry

Niepokojące zmiany skórne

Niepokojące zmiany skórne Odtwórz wideo

objawami. Rak podstawnokomórkowy skóry - najczęściej występujący u człowieka nowotwór złośliwy, o niskim stopniu złośliwości, rzadko powodujący (...) przerzuty - rozpoczyna się guzkiem perłowym. Jest to odstająca...

Rak trzustki - przyczyny, objawy, leczenie

Rak trzustki (prezentacja edukacyjna)

Rak trzustki (prezentacja edukacyjna)

jest uboga w błonnik bądź nadużywają alkoholu. Wykazano również, że cukrzyca jest powiązana ze wspomnianym nowotworem (10-20% chorych na raka trzustki (...) . Rak trzustki jest wyleczalny tylko przy...

Rak pęcherza moczowego - przyczyny, objawy, leczenie, przerzuty

Rak pęcherza moczowego - objawy

Rak pęcherza moczowego - objawy Odtwórz wideo

Rak pęcherza moczowego to jeden z najczęstszych nowotworów występujących u ludzi starszych. Średnia wieku w momencie rozpoznania choroby wynosi 68 (...) lat. Zachorowalność na nowotwór wiąże się bardzo często z paleniem...