Obsesyjne mycie rąk

Obsesyjne mycie rąk to rodzaj zaburzenia obsesyjno-kompulsywnego. Ludzie nim dotknięci często powtarzają działania pozornie bezcelowe i absurdalne nawet dla nich samych i nawet wtedy, gdy wcale nie chcą ich wykonywać.

 

Polecane wideo:

Charakterystyka czynności kompulsywnych

Zachowania te są zazwyczaj reakcją na obsesyjne myśli i często rządzą się bardzo sztywnymi regułami. Polegają na powtarzaniu w stereotypowy sposób jakiejś czynności, wbrew własnemu rozsądkowi i własnej woli. Im silniej chory z nimi walczy, tym większy odczuwa przymus ich wykonywania. Czynności przymusowe przynoszą chwilową ulgę, wkrótce jednak potrzeba ich kontynuowania powraca. Mimo wielokrotnego powtarzania, nigdy nie ulegają automatyzacji, zawsze towarzyszy im świadomy akt decyzji o dużym współczynniku wahania się: zrobić to, czy nie zrobić. Jednak odpowiedź z góry jest przesądzona. Mimo walki w końcu czynność zostanie wykonana. Potrzeba tego wyrasta najczęściej na podłożu fobii, natrętnych wątpliwości lub wiary w magiczną skuteczność czynności przymusowej.

Rytualny charakter czynności natrętnych

Złamanie rytuału towarzyszącego kompulsjom wiąże się z powstawaniem niepokoju i napięcia. Są one nieraz tak silne, że łatwiej choremu zdecydować się na bezsensowne, zwracające uwagę otoczenia, a wręcz kompromitujące go zachowanie, niż na powstrzymywanie się od niego. Może to łączyć się z dążeniem do ukrycia rzeczywistego charakteru takich czynności. Ich celem jest zmniejszenie napięcia lub zapobieganie wyimaginowanym, przerażającym wydarzeniom 
i sytuacjom. Dana osoba musi najpierw zrozumieć, że obsesja jest wynikiem działania jej własnego umysłu.

Czynności przymusowe a rytuały magiczne

Rytuał wykonywania kompulsji często ma zabarwienie magiczne (podobnie jak natrętne myśli) i sprawia wrażenie „odczyniania”. Najprawdopodobniej służy przede wszystkim obronie przed lękiem. Wiąże się to 
z powtarzaniem jakichś ruchów określoną liczbę razy, wykonywaniem ich w określonej kolejności itp., z pedantyczną precyzją. Nie dość dokładne wykonanie czynności zmusza do powtórzenia całego ich ciągu. Rytuały te jednak nie prowadzą do skutecznej redukcji lęku, co najwyżej do jego chwilowego osłabienia. Pedantyczność, manifestująca się nie tylko w wykonywaniu natrętnych czynności 
i rytuałów, często wysuwa się na pierwszy plan i sprawia, że efektywność funkcjonowania 
w życiu jest bardzo ograniczona, mimo ogromnego wysiłku i znacznego czasu poświęconego na wykonywanie nawet prostych czynności.

Poczucie przymusu

Za wspólny, być może najistotniejszy element zaburzeń o charakterze natręctw, uważa się poczucie przymusu i dążenie do przeciwstawiania się mu. On też sprawia, że przeżycia związane z natręctwami odczuwane są jako wewnętrzne, ale zarazem niechciane, przeszkadzające. To właśnie przymus różni kompulsje od normalnego zachowania.

Obsesja na punkcie mycia rąk

Do częstych natręctw ruchowych należy obsesyjne mycie rąk. Chorzy mają wrażenie, że dotknęli czegoś brudnego 
i dlatego muszą się zaraz oczyścić. Niejednokrotnie trzymają ręce stale 
w jednej pozycji (np. złożone jak do modlitwy), by niczego nie dotknąć. Mimo stosowania różnych środków ostrożności, mają wrażenie, że i tak się zabrudzili i co chwilę myją ręce. Prowadzi to niejednokrotnie do dotkliwej egzemy skóry rąk.

 

Objawy nerwicy a częstotliwość mycia rąk

Rytuały mycia są zróżnicowane od względnie łagodnych, polegających na myciu rąk przez 15-20 minut, po każdej wizycie w toalecie, do szorowania ich środkami dezynfekującymi całymi godzinami, aż dłonie zaczynają krwawić. W sytuacji pojawienia się wątpliwości, czy czynność mycia rąk została należycie wykonana, chory powtarza ją ponownie. Liczba, określająca powtórzenia tej czynności, odgrywa rolę liczby magicznej. Dzieje się tak, ponieważ chory jest przekonany, że tylko ona może zabezpieczyć przed złym wykonaniem.

Zadanie to powinno być bardzo precyzyjnie wykonane, zgodnie z założonym schematem. Inaczej wszystko staje się złe i nieważne.

 

Obsesyjne mycie rąk a czynności rytualne

Natrętne mycie rąk miewa więc charakter symbolicznego „oczyszczania” z win, myśli o zabrudzeniu często odnoszą się do „brudu moralnego”, a nie np. kurzu; pedantyczność 
i porządkowanie przedmiotów symbolizuje np. dążenie do uporządkowania swojego życia. Warto dodać, że najczęściej lęk przed zabrudzeniem oznacza tak naprawdę lęk przed kontaktem seksualnym. Tego typu czynności przymusowe występują znacznie częściej u kobiet.

 

Myśli i czynności natrętne mają nieraz wyraźny, chociaż nieuświadamiany przez pacjenta związek z jego konfliktowymi przeżyciami. Niektórzy chorzy mówią w wywiadzie o tych przeżyciach – np. poczuciu winy – a więc zdają sobie z nich sprawę, nie dostrzegając jednak związku z natręctwami.

Psycholog Izabela Gieryszewska, ponad rok temu

Bibliografia

  • Bryńska A., Zaburzenie obsesyjno-kompulsyjne, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków 2007, ISBN 83-233-2254-2.
  • Carson R., Butcher J., Mineka S., Psychologia zaburzeń, t. 1-2, Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne, Sopot 2003, ISBN 83-89120-17-8.
  • Kokoszka A., Zaburzenia nerwicowe. Postępowanie w praktyce ogólnolekarskiej, Medycyna Praktyczna, Kraków 2004, ISBN 83-7430-004-3.
  • Krzyżowski J., Natręctwa, obsesje, kompulsje, Medyk, Warszawa 2003, ISBN 83-87340-04-9.

Nerwica natręctw

Komentarze (16)
~Emik
~Emik ponad rok temu

@~ABC: Tu nie chodzi o zwykle mycie rąk po toalecie, przyjściu do domu z podwórka itp. Mòj syn ma tą przypadłość i właśnie często jest tak, że mimo iż właśnie skończył myć i wycierać ręce to ma uczucie,że jednak źle je umył i musi zacząć od nową. Ciągle ma wrażenie że są brudne i nagminnie powtarza tę czynność, aż mu skóra na rękach pęka. Potrafi myć ręce kilkadziesiąt razy w ciągu dnia:-(

Odpowiedz
~graz
~graz ponad rok temu

Nazywa się to SCHIZOFRENIA MANIAKALNA, szanowna pani doktor? Zaburzenia obsesyjno-kopulsyjne może to i są, ale są one objawem właśnie schizofrenii maniakalnej. To nie są żadne "rytuały" ani "magia", ani "nerwica", pani doktor. To choroba, z której się nie wychodzi do końca życia, a w czasie późniejszym prowadzi do samo unicestwiania się. Jak pani chce, mogę przedstawić takiego właśnie człowieka. Mierny bardzo artykuł. Nie powinno się takich pisać, bo wprowadza się w błąd czytających, a nie wiedzących nic na ten temat.

Odpowiedz
~ABC
~ABC ponad rok temu

Bzdury, jak mozna nie myć rąk jak jedzie się autobusem i trzyma się mokrych śliskich poręczy.Jest jeszcze kilka przykładów, załatwienie się i wyjście z toalety, jak nie myć rąk?? Czy te przypadki to tez zaburzenia obcesyjne??

Odpowiedz
zapytaj lekarza

za darmo

  • Odpowiedź w 24 godziny
  • Bez żadnych opłat
  • Lekarze, psychologowie, dietetycy

lekarzy jest teraz online

0/500

Nerwica natręctw
najnowsze pytania

Dyskusje na forum

Pomocni lekarze

Artykuły Nerwica natręctw
Nerwica natręctw

Leczenie nerwicy natręctw

Charakterystyczną cechą nerwicy natręctw są nawracające myśli o charakterze natrętnym, oraz czynności przymusowe o charakterze kompulsywnym. Stąd (...) w zakresie zachowań kompulsywnych. Psychoterapia indywidualna...

Nerwica natręctw

Jak radzić sobie z obsesjami?

Jak radzić sobie z obsesjami?

się obsesji. Zatrzymaj się Inna technika wizualizacyjna to wyobrażenie sobie znaku stopu. Niektórzy eksperci od nerwicy natręctw zalecają stosowanie rytuału (...) kognitywnych lub zmartwień osób z nerwicą...

Nerwica natręctw

Jak pozbyć się obsesyjnych myśli?

Jak pozbyć się obsesyjnych myśli?

Nowe hobby Jeżeli w wolnym czasie zajmiesz się czymś, co kochasz, obsesyjne myśli zostaną zepchnięte na dalszy plan. Może kochasz język francuski? W weekend skup się zatem na koniugacji i czarującym słownictwie. Zapisuj myśli Prowadzenie dziennika może...

Nerwica natręctw

Obsesyjne liczenie

fobiami są, np. natręctwa seksualne czy obsesyjne mycie rąk. Wszystkie z nich należy leczyć, by wywierały jak najmniejszy negatywny wpływ na nasze życie (...) . Postępowanie w praktyce ogólnolekarskiej, Medycyna Praktyczna, Kraków 2004,...

Nerwica natręctw

Natręctwa seksualne

Natręctwa seksualne są częścią życia wszystkich dorosłych osób. Każdy człowiek ma czasami nieprzyjemne i nieakceptowane myśli. Większość (...) z nas nie zwraca uwagi na takie myśli, kiedy się pojawiają, i szybko się ich pozbywa. Inaczej...

Nerwica natręctw

Natrętne myśli

wymagają wizyty u specjalisty? Osoby cierpiące na zaburzenia obsesyjno-kompulsywne (nerwicę natręctw) zwracają się po pomoc do lekarzy lub psychologów zwykle wtedy, gdy objawy stają się nie do zniesienia. Częstym czynnikiem...

Choroby zakaźne i pasożytnicze

Suszarki do rąk - czy na pewno bezpieczne?

Suszarki do rąk - czy na pewno bezpieczne?

Automatyczne suszarki do rąk są już niemal w każdej publicznej toalecie: na dworcach, w szkołach czy w galeriach handlowych. Większość z nas, mając (...) do wyboru zwykłe papierowe ręczniki i suszarkę, wybiera tę drugą opcję. Okazuje...

Dłonie i stopy

Jak dbać o suchą skórę rąk?

Jak dbać o suchą skórę rąk?

skóry naturalnej warstwy ochronnej i wysusza ją. Mycie rąk w letniej wodzie zapobiegnie jej wysuszeniu. Olejek do skórek Nie tylko skóra rąk wysusza (...) Istnieje wiele sposobów na suchą skórę dłoni...

Choroby i dolegliwości

Nadmierna higiena może zaszkodzić?

Nadmierna higiena może zaszkodzić?

Mycie rąk czy zębów to dla większości z nas codzienne, rutynowe czynności. Są jednak tacy, którzy myją się rzadko. Powiedzielibyśmy wręcz (...) się raz w tygodniu bądź rzadziej. Z kolei sondaż Grupy...