Operacja zmniejszenia żołądka – wskazania, przebieg, metody i cena

Operacja zmniejszenia żołądka, polegająca na chirurgicznym zmniejszeniu objętości żołądka, jest jedną z metod leczenia otyłości. Przynosi spektakularne efekty. Dzięki niej możliwa jest nie tylko utrata masy ciała, ale i poprawa stanu zdrowia.

Pozytywnym zmianom ulega wygląd i samopoczucie, ale i wyniki badań. Spada poziom greliny i wzrasta poziom inkretyny GLP-1, powodując zmniejszone odczuwanie głodu przy lepszej kontroli glikemii. Możliwe staje się wyregulowanie gospodarki hormonalnej oraz chorób, takich jak cukrzyca, hipercholesterolemia czy nadciśnienie tętnicze.

Operacja zmniejszenia żołądka jest jednym z wielu rodzajów operacji bariatrycznych wykonywanych w ramach leczenia otyłości. Niektóre zabiegi są odwracalne, inne nie.

Do stosowanych metod wykonywania operacji bariatrycznych należą:

• mankietowa (rękawowa) resekcja żołądka, która polega na wycięciu około 70 procent żołądka (w pozostawionej części mieści się około 150 ml pokarmu),
• opaska żołądkowa – w czasie zabiegu dzieli się żołądek na dwie części, co zmniejsza uczucie łaknienia. Opaskę można w dowolnej chwili usunąć,
• by-pass żołądkowy - podczas zabiegu z górnej części żołądka wytwarza się niewielki zbiornik, który zostaje połączony z jelitem cienkim,
• balon żołądkowy - podczas zabiegu do żołądka wprowadzony zostaje silikonowy balonik wypełniony solą fizjologiczną. Ten zmniejsza pojemność żołądka i sprawia, że uczucie sytości pojawia się po zjedzeniu niewielkich porcji,
• wyłączenie żółciowo-trzustkowe, które polega na wycięciu 2/3 żołądka. Jelito cienkie zostaje podzielone na 3 części, które łączy się na kształt litery „Y”. Pierwsza część jelita połączona jest z żołądkiem, druga z przewodami żółciowymi.

Założenie opaski żołądka i balonika oraz rękawowa resekcja żołądka to operacje ograniczające (restrykcyjne). Pozostałe to zabiegi wyłączające. Możliwe są też operacje bariatryczne skojarzone.

Operacja zmniejszenia żołądka przeprowadzana jest u pacjentów: z otyłością olbrzymią (BMI >40), z otyłością zaawansowaną - II stopnia (BMI>35), gdy współtowarzyszą jej co najmniej dwie choroby bezpośrednio wynikające z otyłości. To na przykład choroba wieńcowa, bezdech senny, nadciśnienie tętnicze, cukrzyca czy zaburzenia lipidowe.

Ważny jest także wiek (pacjent powinien być w wieku od 18 do 60 lat) oraz nieskuteczność innych form terapii. W leczeniu otyłości najpierw zaleca się zmianę stylu życia i nawyków żywieniowych. Jeśli działania okażą się nieskuteczne, stosuje się farmakoterapię. Dopiero gdy ta nie przynosi rezultatów, możliwe staje się zakwalifikowanie pacjenta do operacji zmniejszenia żołądka.

Po uzyskaniu skierowania operacja zmniejszenia żołądka może być refundowana przez NFZ, czyli przeprowadzona nieodpłatnie. Średni koszt zabiegu wykonywanego prywatnie wynosi około 20 000 zł.

Przed operacją zmniejszenia żołądka pacjent musi wykonac wiele badań. To badania laboratoryjne, ale także badanie endoskopowe górnego odcinka przewodu pokarmowego, USG lub tomografia komputerowa (TK) brzucha, EKG oraz echokardiografię serca, RTG klatki piersiowej czy spirometria.

Podlega też szczegółowej ocenie przedoperacyjnej, w której uwzględnia się stan zdrowia i odżywienia, masę ciała i powikłania otyłości. Konieczna jest także ocena psychologa. Czas przygotowania do zabiegu wynosi od 6 do 12 miesięcy.

Co robić po operacji zmniejszenia żołądka?

Operacja zmniejszenia żołądka jest skuteczną metodą redukcji masy ciała pod warunkiem przestrzegania zaleceń dietetycznych zarówno zaraz po zabiegu, jak i w późniejszym okresie. Oznacza to, że po operacji zmniejszenia żołądka konieczne jest odpowiednie postępowanie, inaczej problem otyłości powróci.

Przeciwwskazania do przeprowadzenia operacji zmniejszenia to:

• ciąża,
• choroba wrzodowa,
• żylaki przełyku,
• choroby zapalne przewodu pokarmowego w aktywnej fazie,
• ciężkie choroby układu krążeniowo-oddechowego uniemożliwiające znieczulenia chorego,
• anomalie w budowie układu pokarmowego,
• choroby psychiczne (każdy przypadek rozpatrywany jest indywidualnie).

Operacji zmniejszenia żołądka nie przeprowadza się przy podejrzeniu, że chory po zabiegu nie będzie stosował się do zaleceń dietetycznych. Operacja zmniejszenia żołądka niesie za sobą ryzyko powikłań. Po zabiegu mogą pojawić się zaparcia lub biegunki czy wymioty, a także poważniejsze komplikacje.

Do najczęściej występujących powikłań po zmniejszeniu żołądka należy:

• zakażenia rany operacyjnej,
• niedrożność lub owrzodzenia miejsca zespolenia,
• niewydolność oddechowa,
• zapalenie otrzewnej,
• zatorowość płucna,
• kamica żółciowa,
• zespół przeciążenia cukrem,
• niedobory składników odżywczych.