Pieniądze za opiekę nad bliskimi od ZUS. Kto może liczyć na świadczenie?

Od 2025 roku zasiłek opiekuńczy wynosi 80 proc. podstawy wymiaru, liczony od średniej brutto z ostatnich 12 miesięcy, po odliczeniu składek społecznych (~13,71  proc.) Przykład: Przy zarobkach brutto 5000 zł miesięcznie, zasiłek wyniesie około 4000 zł brutto za pełen miesiąc.

Prawo do zasiłku opiekuńczego mają osoby podlegające ubezpieczeniu chorobowemu – zarówno pracownicy, jak i przedsiębiorcy opłacający dobrowolnie składkę. Świadczenie przysługuje, gdy musimy przerwać pracę, by osobiście opiekować się:

• dzieckiem do 8 lat – np. w razie zamknięcia przedszkola, choroby, braku opieki,
• chorym dzieckiem do 14 lat,
• niepełnosprawnym dzieckiem powyżej 8 lat (do 14 lub nawet do 18 lat przy chorobie drugiego rodzica),
• chorym członkiem rodziny – rodzicem, dziadkiem, rodzeństwem i innymi (do 14 dni rocznie).

Prawo to przysługuje na równi matce i ojcu – zasiłek dostaje ten, kto pierwszy złoży wniosek. W wyjątkowych sytuacjach, np. gdy matka po porodzie wymaga opieki, zasiłek może pobierać ojciec przez nawet 8 tygodni niezależnie od limitu.

Wniosek składa się elektronicznie przez Platformę Usług Elektronicznych ZUS (PUE ZUS) lub via mZUS, ewentualnie za pośrednictwem pracodawcy. Wymagane są tylko dwa dokumenty: oświadczenie o sprawowaniu opieki (druki ZUS Z‑15A lub Z‑15B) oraz zaświadczenie lekarskie o konieczności opieki (zwolnienie lekarskie). W niektórych przypadkach może być konieczne złożenie dodatkowych dokumentów, np. dokument potwierdzający zamknięcie placówki (np. przedszkola).

W dużych firmach (ponad 20 ubezpieczonych) zasiłek wypłaca pracodawca, a dokumenty składa się właśnie do niego. W mniejszych firmach, u zleceniobiorców, samozatrudnionych – sprawą zajmuje się ZUS.

Źródła

1. GOV
2. Zakład Ubezpieczeń Społecznych