Protrakcja barków – przyczyny, objawy i ćwiczenia

Protrakcja barków to wysunięcie ich do przodu względem klatki piersiowej lub w stosunku do głównej osi ciała. Pod tym tajemniczym sformułowaniem kryją się okrągłe plecy.

Typowym wzorcem patologii jest osłabienie i skurcz koncentryczny mięśni takich jak mięsień najszerszy grzbietu i mięśni piersiowych oraz mięsień podłopatkowy, a także osłabienie i skurcz ekscentryczny takich mięśni jak: mięsień czworoboczny cześć zstępująca, rotatory zewnętrzne barku, mięsień równoległoboczny, mięsień zębaty przedni.

Przyczyny protrakcji barków są różne. Mogą za to odpowiadać zarówno uwarunkowania anatomiczne związane z nieprawidłowym wykształceniem się kości budujących staw ramienno-łopatkowy, jak i złe nawyki.

To na przykład wymuszanie niekorzystnej postawy – zgarbiona sylwetka oraz wyciągnięte ręce – podczas długotrwałej pracy przy komputerze. Protrakcja barków nasila się przez powtarzanie niezdrowych przyzwyczajeń, takich jak garbienie się podczas oglądania TV, prowadzenia samochodu, leżenia na kanapie i przeglądania telefonu czy czytania książek.

Inną sytuacją wpływającą na barki wysunięte do przodu, jest niewłaściwa metodyka treningu siłowego. Błędem jest skupianie się na kształtowaniu mięśni klatki piersiowej, a zaniedbanie treningu mięśni grzbietu.

Nie bez znaczenia jest siedzący tryb życia i mała aktywność fizyczna. W zdecydowanej większości przypadków protrakcja barków to konsekwencja osłabienia niektórych mięśni oraz napięcia innych grup mięśniowych.

Dla protrakcji barków charakterystyczna jest nieprawidłowa postawa: głowa i barki przesuwają się ku przodowi, sylwetka ulega zgarbieniu, klatka piersiowa schowana jest między ramionami. Jednak ta nieprawidłowość to nie tylko problem estetyczny, ale i źródło wielu dolegliwości. Typowe objawy to:

• chroniczne dolegliwości bólowe mięśni w okolicy pleców i karku, przewlekły ból w odcinku piersiowym i szyjnym kręgosłupa. Ból może pojawić się w każdym ze stawów składających się na obręcz barkową,
• uczucie mrowienia, a w zaawansowanej fazie drętwienia kończyn górnych,
• uczucie przeskakiwania i trzasków podczas poruszania kończyną górną,
• utrudnione oddychanie,
• utrudnione przełykanie pokarmów,
• bóle głowy, migreny,
• zmniejszenie siły mięśniowej, niewydolność mięśniowa.

Protrakcja barków wywołuje powstanie tzw. pleców okrągłych, które z czasem mogą powodować zapadanie się klatki piersiowej. Innym zagrożeniem jest pogorszenia elastyczności, które może wpływać na szybsze męczenie się podczas aktywności ruchowej. O ile w początkowym etapie można zauważyć typową postawę zamknięcia sylwetki, która dotyczy ustawienia obręczy barkowej oraz szyjnej i piersiowej części kręgosłupa, o tyle z czasem zaokrąglone plecy mogą doprowadzić do wystąpienia poważnych wad postawy w obrębie kręgosłupa.

Istnieje ryzyko pojawienia się wdowiego garbu. To wada postawy charakteryzująca się powstaniem wyniosłości tkankowej zlokalizowanej w dolnej części kręgosłupa szyjnego, u podstawy karku. Owo nieestetyczne, ale i bolesne wybrzuszenie wymaga leczenia.

Jak cofnąć barki do tyłu? W przywróceniu prawidłowej, fizjologicznej sylwetki ciała pomogą ćwiczenia wykonywane pod okiem fizjoterapeuty.

Ważne jest rozluźnianie przykurczonych grup mięśniowych, takich jak: mięśnie piersiowe, mięsień zębaty przedni, czy mięsień mostkowo-obojczykowo-sutkowy. Pomocne są także ćwiczenia wzmacniające osłabione mięśnie oraz utrzymywanie prawidłowej postawy.

Duże znaczenie ma masaż mięśniowo-powięziowy, który pozwala rozluźnić nadmiernie napięte mięśnie powodujące wysunięcie barków do przodu. Poprawia także krążenie oraz zwiększa elastyczność tkanki mięśniowej.

Odpowiednio dobrane zabiegi terapii manualnej oraz ćwiczenia pomagają cofnąć barki oraz przywrócić prawidłową postawę. Ważne jednak jest, by reagować już po pojawieniu się pierwszych symptomów. To konieczne, by uporać się z dolegliwościami, a i zapobiegać dalszemu rozwojowi niepożądanych wzorców ruchowych oraz postawy ciała. Im szybciej rozpoczęta rehabilitacja, tym większe szanse na osiągniecie celu.