Zwiększa ryzyko raka prostaty. "Pacjentów będzie przybywać"

Rak prostaty jest najczęściej diagnozowanym nowotworem u mężczyzn w Europie. Według danych Europejskiego Centrum Informacji o Raku oraz Krajowego Rejestru Nowotworów każdego roku chorobę rozpoznaje się u ponad 350 tys. Europejczyków, w tym u około 18 tys. mężczyzn w Polsce.

Jak zaznacza dr hab. n. med. Tomasz Szopiński, urolog, rak gruczołu krokowego może mieć bardzo różny przebieg. – Nowotwór prostaty charakteryzuje się bardzo szeroką zmiennością. Oznacza to, że może wystąpić zarówno w łagodnej, jak i bardzo groźnej postaci. Oczywiście, z rakiem tzw. małego ryzyka, można żyć długo. Pamiętajmy jednak, że nie ma czegoś takiego jak uniwersalna prawda dla danego nowotworu w medycynie. Są tacy chorzy, którym w momencie rozpoznania zostają dwa lata życia – powiedział PAP dr hab. Tomasz Szopiński, urolog.

Zobacz także: Ostrzega o raku prostaty. "Charakterystyczny i przerażający objaw"

Ekspert podkreśla, że najskuteczniejszą formą ochrony jest profilaktyka. Badania należy wykonywać regularnie, także wtedy, gdy mężczyzna czuje się dobrze i nie zauważa żadnych objawów. –Tylko wczesne rozpoznanie daje szanse na skuteczne leczenie. Jeśli chodzi o ten typ raka, postać dziedziczna to zaledwie 6-9 proc. przypadków. Nie możemy jasno określić, co dokładnie wpływa na rozwój choroby – zaznaczył. Jak dodał, nawet zdrowy tryb życia nie daje pełnej gwarancji uniknięcia choroby.

Pierwszym krokiem w kierunku wykrycia raka prostaty jest oznaczenie poziomu PSA we krwi. To proste badanie może wskazać, że w organizmie dzieje się coś niepokojącego, choć podwyższony wynik nie zawsze oznacza nowotwór.

– Podstawowym narzędziem wczesnej diagnostyki raka prostaty jest oznaczenie stężenia poziomu PSA (prostate specific antigen - PAP) w surowicy krwi. To białko produkowane przez komórki gruczołu krokowego, które w normalnych warunkach przenika do krwi jedynie w znikomej ilości. Jego podwyższony poziom może świadczyć o nowotworze, ale także o stanach zapalnych – powiedziała PAP dr Justyna Rembak-Szynkiewicz, radiolog.

Jeżeli wynik PSA budzi wątpliwości, a badanie per rectum wykaże nieprawidłowości, pacjent kierowany jest zwykle na rezonans magnetyczny.

Zobacz także: Najczęstszy nowotwór złośliwy u mężczyzn. Urolog wskazuje, co może go powodować

Dr Rembak-Szynkiewicz wyjaśnia, że podczas rezonansu prostaty nie ma potrzeby umieszczania cewek w odbycie. Cewkę układa się na brzuchu pacjenta. – Dzień przed badaniem pacjent powinien stosować dietę lekkostrawną i nie zjeść kolacji. W dniu badania należy wykonać wlewkę przeczyszczającą. Samo badanie trwa od 20 do 30 minut: w trakcie podaje się paramagnetyczny środek kontrastujący – powiedziała specjalistka.

Radiolog przypomina, że w rezonansie magnetycznym nie wykorzystuje się promieniowania rentgenowskiego. Jeśli wynik badania wymaga dalszego wyjaśnienia, wykonuje się biopsję gruczołu krokowego. Najczęściej jest to biopsja fuzyjna, łącząca obraz z rezonansu z obrazem USG. Kolejnym etapem może być biopsja wykonywana w rezonansie magnetycznym. Zazwyczaj stosuje się znieczulenie miejscowe.

Specjaliści przewidują, że liczba rozpoznań raka prostaty będzie rosła. Część przypadków ma łagodny przebieg, ale u niektórych pacjentów choroba może prowadzić do przerzutów. – Pacjentów będzie przybywać. Dobra wiadomość jest taka, że w przypadku łagodnych zmian chorzy dożyją starości, oczywiście przy odpowiedniej kontroli. Natomiast będą też osoby, u których rozwiną się przerzuty do sąsiadujących narządów – powiedziała radiolog.

Jak dodaje, mężczyźni coraz częściej zgłaszają się na badania, ale barierą nadal bywa wstyd przed wizytą u lekarza. – Badanie poziomu PSA każdy mężczyzna powinien wykonać obowiązkowo po 50. roku życia, jeżeli nie ma obciążeń rodzinnych. Jeżeli w rodzinie pacjenta występował nowotwór gruczołu krokowego, to taka diagnostyka już powinna być wprowadzona po 40. urodzinach. Ryzyko zachorowania rośnie wraz z wiekiem – zaapelowała dr Rembak-Szynkiewicz.

Do czynników, które mogą sprzyjać rozwojowi raka prostaty, zalicza się m.in. otyłość, siedzący tryb życia, stany zapalne dróg moczowych, choroby weneryczne oraz wstrzemięźliwość płciową. Częściej objawy obserwuje się również u mężczyzn, których dieta obfituje w mięso i tłuszcz, a zawiera mało warzyw.

Znaczenie mogą mieć także używki i czynniki nasilające obrzęk gruczołu krokowego, w tym alkohol, zwłaszcza wysokoprocentowy, oraz nadmiar ostrych przypraw.

W diagnostyce i leczeniu raka prostaty istotna jest współpraca urologów, radiologów i onkologów. To jedna z głównych idei ESUR, czyli European Society of Urogenital Radiology.

Czternasta edycja sympozjum poświęconego rezonansowi magnetycznemu w diagnostyce raka prostaty odbędzie się w dniach 14-16 maja w Krakowie. Udział w wydarzeniu potwierdziło 300 uczestników z całego świata, głównie radiologów, ale także urologów i onkologów. Celem spotkania jest wymiana doświadczeń oraz szkolenie specjalistów zajmujących się diagnostyką raka gruczołu krokowego.

Magdalena Pietras, dziennikarka Wirtualnej Polski

Źródło: Polska Agencja Prasowa