Rezonans magnetyczny barku – przebieg, wskazania i przygotowanie

Rezonans magnetyczny barku (RM lub MRI, od ang. Magnetic Resonance Imaging) to technika obrazowania, która wykorzystuje fale radiowe i silne pole elektromagnetyczne.

Dzięki rezonansowi magnetycznemu barku można ocenić stan chrząstek, mięśni, więzadeł, ścięgien i kaletek, a także ilość płynu stawowego, jak również zobaczyć przebieg nerwów i naczyń krwionośnych w okolicy stawu barkowego. Struktury kostne znacznie lepiej widać podczas tomografii komputerowej.

Badanie pozwala także wykryć, zlokalizować i ocenić rozległość oraz stopień zaawansowania zmian zapalnych, nowotworowych, pourazowych lub związanych z częstym występowaniem mikrourazów.

Rezonans magnetyczny barku odbywa się w pracowni RM. Jak wygląda badanie? Pacjent kładzie się na stole aparatu, który jest wsuwany do kanału. W trakcie rezonansu musi pozostać w bezruchu. Badanie trwa od 30 do 60 minut.

Diagnostyka niektórych schorzeń metodą rezonansu magnetycznego wymaga podania środka kontrastowego, tak zwanego kontrastu. To substancja, która poprawia widoczność obrazowanych struktur. Wstrzykuje się ją bezpośrednio do stawu lub podaje dożylnie, przez wenflon.

Rezonans magnetyczny barku wykonuje się w celu wykrywania nieprawidłowości w obrębie badanych struktur, jak i weryfikowania efektów operacji oraz monitorowania procesu chorobowego lub postępów leczenia.

Wskazaniem do RM barku są:

• zapalenie stawów: reumatoidalne, łuszczycowe czy bakteryjne,
• guzy kości i tkanek miękkich,
• uszkodzenia więzadeł i ścięgien,
• zwyrodnienia i wady rozwojowe, także niektóre przypadki osteoporozy,
• zrastające zapalenie torebki stawu ramiennego,
• zespół bolesnego barku (choroba Duplaya). To przedwczesne, nadmierne zużycie tkanek miękkich w rejonie stawu barkowego,
• martwica aseptyczna (jałowa) głowy kości ramiennej,
• tzw. bark zamrożony, objawiający się bólem i postępującym ograniczeniem mobilności ramienia w stawie barkowym,
• zespół nerwu nadłopatkowego, objawiający się przewlekłym bólem i osłabieniem siły mięśni,
• niestabilność stawu barkowo-obojczykowego.

Rezonans magnetyczny barku może być także elementem planowania zabiegów operacyjnych w obrębie stawu.

Do rezonansu barku bez kontrastu nie trzeba się specjalnie przygotowywać. Wystarczy przynieść ze sobą wyniki badań, a i założyć wygodną odzież. Przed wejściem do gabinetu trzeba zostawić metalowe przedmioty: klucze, biżuterię, telefon, zegarek czy wyjmowane protezy. Ważne jest, by ubrania były pozbawione takich elementów jak sprzączki, suwaki czy metaliczne nadruki. Ma to związek z obecnością silnego pola magnetycznego.

W przypadku wykonania rezonansu magnetycznego barku z kontrastem, należy być na czczo. Maksimum 7 dni przed terminem badania należy wykonać badanie poziomu kreatyniny we krwi.

Przeprowadzenie rezonansu jest niewskazane w przypadku obecności różnych urządzeń, takich jak neurostymulator, rozrusznik serca, pompa insulinowa, implant ślimakowy, sztuczna zastawki, implant ortopedyczny (śruby, stabilizatory, płytki, endoprotezy) czy implanty stomatologiczny.

Przeciwwskazaniem jest także antykoncepcyjna wkładka wewnątrzmaciczna, obecne w ciele odłamki pocisków, śrut, opiłki żelaza oraz tatuaże wykonane przy użyciu metalicznych barwników.

Inne względne przeciwwskazania do MRI to I trymestr ciąży, klaustrofobia (lęk przed ograniczonymi przestrzeniami) czy niemożność utrzymania ciała w bezruchu.

Rezonans magnetyczny barku to procedura dość kosztowna, czasochłonna i stosunkowo słabo dostępna. Ceny MRI barku wahają się od 500 zł do nawet 1000 zł. Można je również wykonać w ramach refundacji NFZ. Konieczne jest tylko skierowanie od specjalisty.

Rezonans wykonywany prywatnie zwykle nie wymaga skierowania (w przeciwieństwie do RTG czy tomografii stawu barkowego, które wykorzystują szkodliwe promieniowanie rentgenowskie).