Co to jest rezorcyna?
Rezorcyna (łac. Resorcinolum, Resorcinum), nazywana także rezorcynolem, jest związkiem chemicznym posiadającym dwie grupy hydroksylowe przyłączone do pierścienia benzenowego w pozycji meta. Należy do fenoli. To związki organiczne, które zawierają grupy hydroksylowe związane bezpośrednio z atomami węgla w pierścieniu aromatycznym.
W stanie naturalnym rezorcynol jest jednym z głównych fenoli występujących w oleju arganowym. Powstaje także na drodze syntetycznej. W kosmetykach można ją znaleźć jako INCI: Resorcinol. Pierwszej analizy chemicznej rezorcynolu dokonał w XIX wieku austriacki chemik Heinrich Hlasiwetz.
Działanie i właściwości rezorcyny
Jakie właściwości ma rezorcyna? Okazuje się, że:
"Polska nie ma wyjścia". Farmaceuci: tylko tak pokonamy kryzys lekowy
- łatwo ulega utlenieniu (stąd preparaty z rezorcyną należy chronić przed światłem),
- łatwo poddaje się obróbce,
- jest dobrze rozpuszczalna zarówno w wodzie, jak i etanolu,
- dobrze wchłania się przez skórę,
- posiada działanie przeciwzapalne (zapobiega nasilaniu zmian zapalnych),
- ma ograniczone działanie przeciwbakteryjne, przeciwgrzybicze i przeciwpierwotniakowe.
- odbarwia włosy,
- zarówno sama substancja, jak i jej opary mają działanie drażniące działanie na oczy i drogi oddechowe,
- działa złuszczająco, co udrażnia ujścia mieszków włosowych i gruczołów łojowych (odblokowuje ujścia gruczołów łojowych), hamuje wydzielanie łoju, rozjaśniania przebarwienia skóry, spłyca niewielkie blizny.
Specjaliści podkreślają, że rezorcyna to jeden z najsilniejszych reduktorów rekomendowany przez Polskie Towarzystwo Dermatologiczne jako składnik preparatów złuszczających stosowanych w leczeniu:
Właściwości rezorcyny w dużej mierze zależą od jej stężenia. I tak o ile rozcieńczony roztwór rezorcyny działa antyseptycznie, a roztwór 40-procentowy rezorcyny ma działanie przyżegające, o tyle rezorcyna w wysokich stężeniach jest żrącą substancją. Rozpuszcza naskórek.
Zastosowanie rezorcyny
Rezorcyna znajduje zastosowanie w farmaceutyce i kosmetologii. Jest wykorzystywana w kosmetykach i preparatach do skóry trądzikowej i z niedoskonałościami. Można ją znaleźć w recepturach aptecznych maści, także złożonych lub roztworów. Występuje zwykle w stężeniach od 5 do 10 proc. lub jako roztwory wodne, etanolowe oraz mieszane w stężeniach od 1 do 5 proc. Nie jest sprzedawana jako lek gotowy czy też składnik takich leków.
Rezorcynol wchodzi w skład:
- leków o działaniu keratolitycznym i grzybobójczym stosowanych miejscowo w dermatologii (jest stosowana w produktach złuszczających i przeciwtrądzikowych),
- roztworów stosowanych w zabiegach kosmetycznych,
- farb do włosów (to utleniacz stosowany głównie w farbach do włosów trwale zmieniających kolor),
- płynów do układania włosów.
Rezorcyna jest także wykorzystywana w syntezie organicznej klejów czy produkcji żywic syntetycznych formaldehydowo-rezorcynolowych.
Skutki uboczne i środki ostrożności
Zarówno stosując preparaty z rezorcyną, jak i w kontakcie z substancją, należy zachować ostrożność. Wyłącznie stosowana zewnętrznie i w niewielkim stężeniu jest bezpieczna oraz dobrze tolerowana.
Trzeba pamiętać, że rezorcyna oraz jej opary mogą powodować podrażnienia. Nie wolno przyjmować jej doustnie, choć w ten sposób stosowano ją niegdyś, traktując jako środek odkażający w chorobach pasożytniczych, infekcjach bakteryjnych oraz w nieżycie jelit i żołądka.
Dziś nie jest to już praktykowane, ponieważ wiadomo, że połknięcie rezorcyny prowadzi do oparzenia błon śluzowych, bólów i zawrotów głowy, ciężkiej biegunki, silnych drgawek, osłabienia, potów i szumów usznych.
Substancji nie należy stosować na uszkodzoną lub zranioną skórę, ponieważ grozi to ciężkim zapaleniem skóry. Może też wywołać ogólnoustrojowe działania niepożądane typowe dla fenoli. To:
Resorcinol został sklasyfikowany jako substancja o silnym działaniu alergizującym.
Warto pamiętać, że resorcinol w produktach kosmetycznych występuje w niskim stężeniu. Nie powoduje efektów ubocznych typowych dla czystej postaci.
Obecnie na rynku farmaceutycznym brakuje rezorcyny. Surowiec nie został wycofany decyzją GIF, natomiast nie wiadomo, kiedy wróci do aptek.
Treści w naszych serwisach służą celom informacyjno-edukacyjnym i nie zastępują konsultacji lekarskiej. Przed podjęciem decyzji zdrowotnych skonsultuj się ze specjalistą.