biochemia krwi

Wirus odry jest rozpowszechnionym patogenem, który posiada wysokie właściwości zakaźne. Odra to choroba, którą ludzie zarażają się głównie w okresie jesienno-zimowym, zwykle drogą kropelkową. Jednorazowe zakażenie daje odporność na resztę życia. U niektórych pacjentów, średnio u co piątego, pojawiają się powikłania, zwykle zapalenie płuc i zapalenie mózgu. Rzadko zdarza się podostre twardniejące zapalenie mózgu. Obecność wirusa odry stwierdza się poprzez wykonanie wymazu z gardła i wykrycie specyficznych dla danego wirusa przeciwciał IgM. W celach diagnostycznych stosuje się genotypowanie, wykorzystywane są metody PCR lub ELISA, używane do oznaczania przeciwciał IgG i IgM. Warto pamiętać, że gdy wystąpią przeciwciała IgG, część z nich pozostaje w organizmie do końca życia.

Biochemia krwi obejmuje analizę składników osocza. Krew to cenny materiał badawczy, którego analiza dostarcza istotnych informacji na temat funkcjonowania narządów i gruczołów, stanu nawodnienia i odżywienia organizmu. Badanie osocza w postaci biochemii krwi to źródło wiedzy na temat poziomu białek, hormonów, enzymów, elektrolitów, pierwiastków a także innych składników występujących w organizmie.

Aminotransferaza alaninowa jest enzymem wewnątrzkomórkowym obecnym w hepatocytach, czyli w komórkach wątroby. W badaniach jest czułym wskaźnikiem ich uszkodzenia. Wzrost aktywności ALT może wskazywać na wirusowe zapalenie wątroby, marskość bądź stłuszczenie narządu. Jakie są wskazania do jego wykonania? Jak przedstawiają się normy? O czym świadczy ich przekroczenie?

AspAt, czyli aminotransferaza asparaginianowa to enzym występujący w komórkach naszego organizmu. Jego największe ilości znajdują się w wątrobie, ale obecny jest również w mięśniach szkieletowych, mięśniu sercowym, nerkach oraz czerwonych krwinkach. Biochemiczne badania diagnostyczne umożliwiają dokładne określenie aktywności enzymu AspAT we krwi. To z kolei pozwala na wczesne wykrycie chorób wątroby.

Czas reptylazowy (czas RT) jest to modyfikacja czasu trombinowego, w którym do badania wykorzystuje się zamiast trombiny odczynnik reptylazowy (trombinopodobny enzym), otrzymywany z jadu żmii Bothrops Atrox. Czas ten, podobnie jak czas trombinowy, służy do oceny przejścia fibrynogenu w fibrynę, czyli ostatniego etapu skomplikowanej kaskady reakcji, która w efekcie doprowadza do powstania skrzepu krwi i zahamowania krwawienia. Polega to na tym, że w wyniku aktywacji wewnątrzpochodnej lub zewnątrzpochodnej drogi krzepnięcia powstaje aktywny czynnik X. Pod jego wpływem nieaktywna protrombina (czyli II czynnik krzepnięcia) przechodzi w aktywną trombinę, a ta zamienia fibrynogen w fibrynę (włóknik), czyli główny element skrzepu krwi zatykającego krwawiące naczynie. Czas reptylazowy podobnie jak i protrombinowy jest wykorzystywany do oceny właściwego przebiegu końcowego etapu tych przemian i dlatego jego wynik nie zależy od aktywności czynników układu zewnątrzpochodnego ani układu wewnątrzpochodnego krzepnięcia. Bardzo ważne jest, że w przeciwieństwie do czasu trombinowego, na czas reptylazowy nie ma wpływu stosowanie heparyny czy obecność antytrombin. Jest on natomiast uzależniony od takich właściwości osocza, jak poziom fibrynogenu i jego prawidłowa budowa, obecność produktów degradacji fibryny, a także od zdolności do prawidłowej stabilizacji powstającej fibryny.

Fibrynoliza jest fizjologicznym, kaskadowym procesem, związanym z rozpuszczaniem powstających w naczyniach krwionośnych skrzepów, w wyniku aktywacji układu krzepnięcia. Aby zachować płynność krwi krążącej, a jednocześnie skutecznie hamować ewentualnie występujące krwawienia, musi istnieć w organizmie dynamiczna równowaga między dwoma najważniejszymi dla utrzymania hemostazy procesami, mianowicie między procesami krzepnięcia krwi, a procesami fibrynolizy (rozpuszczania skrzepów). Po uszkodzeniu ściany naczynia aktywacja układu krzepnięcia w wyniku kaskady wielu reakcji prowadzi do przekształcenia fibrynogenu w nierozpuszczalną fibrynę, czyli włóknik i powstania skrzepów krwi, które hamują krwawienie. Jednak po zatrzymaniu krwawienia powstałe skrzepy krwi muszą ulec rozpuszczeniu. Aby do tego doszło, aktywacji ulega układ fibrynolizy, a przede wszystkim jego najważniejszy składnik, czyli plazmina. Aktywna plazmina powstaje z przekształcenia plazminogenu w przebiegu skomplikowanej kaskady reakcji pod wpływem działania różnych aktywatorów plazminogenu. Plazmina jest enzymem, który rozkłada fibrynę skrzepu, a czas potrzebny do tego procesu nazywany jest czasem fibrynolizy. Aby ocenić czas fibrynolizy można zastosować pomiar czasu lizy skrzepu frakcji euglobulinowej.