Troponina I i T - charakterystyka, przebieg, wynikii, nieprawidłowe wyniki

Najczęstszym powodem wykonywania badania troponiny I i T jest diagnoza zawału serca. Lekarz zleci badanie poziomu troponiny I i T w przypadku pojawienia się bólu w klatce piersiowej oraz innych objawów zawału mięśnia sercowego.

Badanie poziomu troponiny I i T we krwi powinno zostać wykonane wielokrotnie: możliwie najszybciej od wystąpienia bólu w klatce piersiowej, po 3-4 godzinach i w okresie 12 do 16 godzin od wystąpienia bólu w klatce piersiowej. Badanie poziomu troponiny I i T we krwi wykonywane jest w celu oceny uszkodzenia mięśnia sercowego w innym mechanizmie niż niedokrwienny, np. w wyniku leczenia cytostatykami. Badanie poziomu troponiny I i T pozwala także na ocenę rozległości uszkodzenia serca oraz umożliwia odróżnienie zawału serca od bólu w klatce piersiowej związanego z inną przyczyną.

Krew jest zwykle pobierana z żyły od wewnętrznej strony łokcia. Obszar nakłucia jest oczyszczony za pomocą środka antyseptycznego. Zazwyczaj nie jest konieczne specjalne przygotowanie do badania. Najczęściej wykonywany jest test na obecność jednej z troponin, ponieważ oba testy są równoważne. Czasami lekarze zalecają wykonanie badania łącznie z badaniem poziomu wczesnego, ale nieswoistego markera uszkodzenia serca – mioglobiny. Oznaczanie stężenia troponiny wykonuje się natychmiast po przywiezieniu pacjenta z podejrzeniem zawału serca na oddział ratunkowy. Powinno się je powtórzyć po 3-4 i 9-12 godzinach.

Wartości referencyjne zależą od kilku czynników, m.in.: wieku, płci, metody oznaczenia, dlatego też wyniki przedstawione jako wartości liczbowe mają różne znaczenie w różnych laboratoriach. Przyjmuje się jednak, że wyniki testów są uważane za normalne, jeśli wynoszą nie więcej niż 0,1 ng/ml. Interpretacja wyników powinna zostać zawsze przeprowadzona przez lekarza. Jeżeli poziom troponiny jest wysoki, a poziomy innych markerów są prawidłowe może to oznaczać, że uszkodzenie serca jest niewielkie lub nastąpiło przynajmniej 24 godziny wcześniej.

Fizjologicznie we krwi ilość troponiny jest niewielka. Nawet najmniejszy wzrost poziomu troponiny, oznacza uszkodzenie serca. Im większa ich ilość obecna we krwi, tym uszkodzenie mięśnia sercowego jest większe. Szczególnie wysokie stężenie troponiny jest znakiem, że miał miejsce zawał mięśnia sercowego.

Podwyższony poziom może pojawić się już po 3-4 godzinach od uszkodzenia mięśnia sercowego i może utrzymywać się nawet do 10-14 dni. U większości pacjentów, którzy mieli atak serca, poziom troponiny wzrósł w ciągu 6 godzin od pojawienia się pierwszych objawów. Jej poziom może być podwyższony w okresie od 1 do 2 tygodni od ataku serca.
Zwiększone stężenie troponiny może występować również przy:

• rażąco wysokim ciśnieniu krwi w tętnicach płucnych (nadciśnienie płucne);
• zablokowaniu tętnicy płucnej przez zakrzep krwi, tłuszczu lub komórek nowotworowych (zator płucny);
• skurczu naczyń wieńcowych;
• zapaleniu mięśnia sercowego zwykle z powodu wirusa;
• ciężkim krwawieniu z przewodu pokarmowego;
• silnym kołataniu serca (na przykład ze względu na częstoskurcz nadkomorowy);
• forsownych ćwiczeniach fizycznych;
• nagłym pogorszeniu przewlekłej obturacyjnej choroby płuc;
• osłabieniu mięśnia sercowego (kardiomiopatia).

• Rozmaz krwi - charakterystyka, parametry
• Analiza żywej kropli krwi, czyli jak nie dać się nabrać
• Udar niedokrwienny – charakterystyka, objawy, leczenie

Wzrost poziomu troponin może również wynikać z pewnych zabiegów medycznych. Do zabiegów tych powodujących wzrost poziomu troponiny T, I lub C należą angioplastyka serca/stentowanie, defibrylacja serca lub kardiowersja elektryczna, chirurgia serca oraz ablacja serca.

Źródła

1. Czułe testy na troponiny
2. Kahn G. Choroby serca. Diagnostyka i terapia, Urban & Partner, Wrocław 2000, ISBN 83-87944-50-5
3. Krzemińska Pakula M. (red.), Kardiologia kliniczna, D.W. Publishing Co., Szczecin 2010, ISBN 1-57107-108-3
4. Rynkiewicz A. Ostre stany w kardiologii, Termedia, Poznań 2010, ISBN 978-83-62138-46-3