Urazy i złamania nosa - przyczyny, objawy, leczenie

Do złamania nosa dochodzi najczęściej w wyniku urazu mechanicznego, podczas wypadku samochodowego, motocyklowego, rowerowego, bójki czy zwykłej ludzkiej niezdarności, poprzez uderzenie w ciężki przedmiot czy przewrócenie się, np. na schodach.

Często dotyczy także sportowców, złamanie nosa to jeden z najczęstszych urazów podczas walk bokserskich. Następuje wtedy zniekształcenie nosa, przemieszczenie na bok i krwotok. Po pewnym czasie powstaje obrzęk miękkich partii nosa, a chory ma trudności z oddychaniem i zaburzony węch.

Otwarte złamanie nosa objawia się widocznym przemieszczeniem części kostnych i chrzęstnych szkieletu nosa oraz otwartą raną na twarzy. Natomiast złamanie zamknięte to przesunięcie kości bez widocznej rany.

W przypadku lekkich urazów jedynymi objawami mogą być obrzęk i krwawienie, które ustępuje samoistnie. Jeśli poszkodowany doznał mocnego uderzenia z boku, nos może być wyraźnie przemieszczony na stronę przeciwną.

Często poszkodowany ma krwiaki pod oczami. Ten objaw jest bardzo ważny i nigdy nie należy go bagatelizować, nawet jeśli wydaje się, że uraz był niewielki, a poszkodowany czuje się dobrze.

Widoczne krwiaki mogą być objawem złamania podstawy czaszki, oprócz tego, może pojawić się wyciek wodojasnego płynu z nosa. Z kolei nudności, wymioty, zawroty i ból głowy, utrata przytomności czy zaburzenia pamięci są objawami urazu mózgu. O uszkodzeniu dużego naczynia świadczy masywny krwotok z nosa, który nie ustaje.

W pierwszej kolejności po urazie należy ułożyć chorego w pozycji siedzącej lub półleżącej z głową pochyloną ku dołowi, aby krew nie spływała do gardła. Można również podać leki przeciwbólowe w tabletkach.

Część osób bagatelizuje urazy nosa, uważając, że kość sama wróci na swoje miejsce. Jest to błędne myślenie i należy niezwłocznie zgłosić się do lekarza w celu nastawienia kości. W innym wypadku może dojść do nieprawidłowego zrośnięcia i pojawienia się powikłań.

Wykonywane jest przede wszystkim zdjęcie RTG nosa, aby lekarz mógł dokładnie zaobserwować złamanie. Czasami przeprowadzana jest operacja chirurgiczna, mająca na celu przywrócenie odpowiedniego kształtu nosa.

Zaleca się także przykładanie zimnych okładów na nos, aby zmniejszyć towarzyszący obrzęk. Lekarz często przepisuje kurację antybiotykową, aby zapobiec infekcji.

Rekonwalescencja po złamaniu nosa polega na częstym wypoczynku i ograniczeniu sportów kontaktowych. W przypadku zbagatelizowania złamania nosa, mogą pojawić się pewnie powikłania.

Zaliczamy do nich skrzywienie przegrody nosowej, powstanie zakażonego krwiaka i ropnia, zaburzenia węchu, a także defekt kosmetyczny. Krwawienie z jednego przewodu nosowego po 7-10 dniach lub później, pojawienie się wodnistego płynu z jednego przewodu nosowego, narastające trudności w oddychaniu, ból i zaczerwienienie skóry oraz podwyższona temperatura wymagają konsultacji ze specjalistą.

Źródła

1. Urazy czaszkowo-mózgowe
2. Kusz D. Kompendium traumatologii, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2010, ISBN 978-83-200-3766-1
3. Gaździk T. (red.), Diagnostyka w ortopedii, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2008, ISBN 978-83-200-3416-5
4. Marczyński W. (red.), Postępowanie praktyczne w ortopedii i traumatologii, Medipage, Warszawa 2008, ISBN 978-83-89769-94-7