Posiew nasienia - co bada, przygotowanie i przebieg badania
Posiew nasienia to badanie płodności męskiej, polegające na ocenie jakości spermy, a szczególnie obecności w niej bakterii oraz grzybów. Posiew jest także wykonywany przed każdym zabiegiem inseminacji wewnątrzmacicznej i in vitro. Zazwyczaj mężczyźni decydują się na zrobienie posiewu ze względu na problemy z powiększeniem rodziny, mimo wielomiesięcznych prób.
W tym artykule:
Co bada posiew nasienia?
Analiza nasienia obejmuje:
- ocenę właściwości fizykochemicznych nasienia tzn. objętość, zabarwienie, czas upłynnienia, odczyn i lepkość ejakulatu oddanego do badania,
- ocenę ilości plemników na jeden mililitr ejakulatu (koncentracja),
- ocenę ruchliwości plemników (ruch aktywny postępowy, ruch powolny postępowy, ruch niepostępowy i całkowity brak ruchu),
- kształt plemników,
- długość życia plemników - ocena ilości żywych i martwych plemników.
W przypadku, jeśli wynik jest w jakiś sposób nieprawidłowy, stosuje się posiew nasienia, aby sprawdzić, czy nie przyczynia się do tego infekcja. Antybiogram spermy jest wykorzystywany, jeśli w spermie stwierdzono obecność drobnoustrojów.
Tworzywa sztuczne mogą szkodzić spermie
Na próbkach sprawdza się, czy zareagują one na konkretne antybiotyki. Dzięki takiemu dodatkowemu badaniu można od razu zastosować odpowiednie leczenie.
Posiew z nasienia wykonuje się także w przypadku infekcji nieznanego pochodzenia i stanu zapalnego w układzie moczowo-płciowym, a także przy obecności leukocytów w spermie (tzw. leukocytospermia).
Posiew z nasienia pozwala wykryć przyczyny niepłodności męskiej, takie jak:
- osłabiona ruchliwość plemników,
- bakterie obecne w spermie,
- grzyby lub innymi mikroorganizmy w spermie,
- inne rodzaje zakażeń spermy.
Przygotowanie do posiewu nasienia
Na kilka dni przed badaniem nasienia (3-5 dni), należy zachować wstrzemięźliwość seksualną, ze względu na to iż częste współżycie seksualne wpływa na okresowe obniżenie ilości dojrzałych plemników. Jest wiele czynników mogących wpływać na wynik badania nasienia:
- przemęczenie,
- niedawno przebyte choroby, którym towarzyszyła gorączka,
- alkohol,
- antybiotykoterapia.
Zaleca się, aby na kilka dni przed badaniem nasienia nie spożywać alkoholu, a także wstrzymać się z analizą na okres ok. 2 tygodni po zakończeniu leczenia antybiotykami.
Przed posiewem nasienia należy poinformować lekarza o stosowaniu używek, aktualnym zażywaniu leków, szczególnie jeżeli jest długotrwałe, przebytych niedawno chorobach, szczególnie zakaźnych lub przenoszonych drogą płciową.
Należy także zgłosić występujące urazy okolicy jąder oraz częstość występowania wytrysków nasienia w okresie 3 miesięcy. Rzadkie orgazmy sprzyjają pojawieniu się nieprawidłowych lub obumarłych plemników.
Przebieg posiewu nasienia
Posiew spermy przeprowadza się w laboratorium, w niektórych placówkach jest zasada, że spermę pobiera się na miejscu, w innych można dostarczyć nasienie uzyskane w domu.
Spermę pobiera się za pomocą masturbacji i ejakulacji do specjalnie wyjałowionego pojemnika. Nasienie nie powinno być pozyskiwane z prezerwatywy, ponieważ może być pokryta środkiem plemnikobójczym.
Przed pobraniem trzeba dokładnie umyć ręce i prącie, także po odciągnięciu napletka, letnią wodą z mydłem i dokładnie opłukać. Nie można dotykać wnętrza pojemnika, do którego oddawana jest sperma, gdyż może to zanieczyścić próbkę i wpłynąć na wynik badania.
Jeżeli materiał do badania nasienia oddawany jest w domu, należy utrzymywać stałą jego temperaturę w temperaturze otoczenia ok. 37-38 stopni Celsjusza. Co ważne, nasienie musi być przetransportowane do lab oratorium w przeciągu dwóch godzin.
Następnie próbki spermy umieszcza się na specjalnych podkładach (odżywkach) i laboratorium czeka, czy zacznie się namnażanie określonych drobnoustrojów - wybranych grzybów lub bakterii, wywołujących infekcje narządów płciowych.
W związku z czasem oczekiwania na namnożenie, wyniki badania spermy otrzymuje się po około 2 tygodniach. Wynik posiewu z nasienia może być różny. Jeśli badanie nie wykryje w spermie obecności bakterii świadczy to o braku infekcji.
Jeżeli wyniki badania nasienia nie wykazują zmian patologicznych, nie przeprowadza się kolejnego badania spermy. W innym przypadku zaleca się je wykonać jeszcze 2–3 razy. Przy diagnostyce niepłodności w odstępie 3-miesięcznym, natomiast przy ustalaniu ojcostwa, po 10 i 30 dniach od pierwszego badania nasienia.
Zobacz także:
Źródła
- Współczesna andrologia. Nowe możliwości leczenia zaburzeń płodności męskiej
- Babayan R.K., Oates R.D., Siroky M.B. Podręcznik urologii, diagnostyka i leczenie, Czelej, Lublin 2006, ISBN 83-89309-74-2
- Kaye P. Płodność, niepłodność, bezpłodność, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2009, ISBN 978-83-200-3926-9
- Kleinman I., Lipshultz L., Podstawy urologii, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 1999, ISBN 83-200-2188-X
Treści w naszych serwisach służą celom informacyjno-edukacyjnym i nie zastępują konsultacji lekarskiej. Przed podjęciem decyzji zdrowotnych skonsultuj się ze specjalistą.
