Badanie radiologiczne w ortopedii i traumatologii

Badanie radiologiczne, ogólnie rzecz ujmując, polega na przechodzeniu przez wybraną część ciała osoby badanej kontrolowanych dawek promieni rentgenowskich, które rzutowane są na prostopadłą płaszczyznę z detektorem tych promieni. Najczęściej detektorem promieniowania X jest błona fotograficzna (klisza rentgenowska). Przy badaniu radiologicznym wykorzystuje się różnice w zdolności pochłaniania przez tkanki promieniowania rentgenowskiego. Kości najsilniej pochłaniają promieniowanie rentgenowskie, ponieważ zawierają znacznie większą ilość związków nieorganicznych (soli mineralnych) w porównaniu z innymi tkankami. RTG kości pozwala ustalić lokalizację, typ i stopień nasilenia zmian patologicznych szkieletu oraz rozstrzyga o rozpoznaniu złamania kości bądź zwichnięcia stawu.

Badania krwi - bilirubina

Kiedy wykonuje się badanie radiologiczne kości?

Wskazania do wykonania badania radiologicznego kości:

  • choroby ortopedyczne układu kostno-stawowego (np. koksartroza) w celu ocenienia nasilenia zmian;
  • choroby reumatologiczne, np. reumatoidalne zapalenie stawów, zesztywniające zapalenie kręgosłupa;
  • nabyte zniekształcenia narządów ruchu;
  • wrodzone wady narządów ruchu;
  • urazy z podejrzeniem złamania kości lub zwichnięcia stawu;
  • zdjęcia kontrolne po operacjach na układzie kostno-stawowym;
  • zdjęcia kontrolne w celu oceny zrostu kostnego po złamaniu;
  • ostre oraz przewlekłe zapalenie kości i stawów;
  • zdjęcia porównawcze kości i stawów kończyny zdrowej.

Badanie to wykonywane jest na zlecenie lekarza.

Opis badania radiologicznego i powikłania

Do badania radiologicznego kości pacjent odsłania tę część ciała, która ma być naświetlana promieniami rentgenowskimi. Przyjmuje pozycję zgodną z zaleceniami lekarza, który wykonuje badanie. Niekiedy, np. w przypadku ciężkiego kalectwa lub przy podejrzeniu złamania kręgów, do przeprowadzenia badania kości nie jest wymagane zdjęcie ubrania i przyjęcie specjalnego ułożenia ciała.

Najbardziej typowe projekcje do wykonania zdjęć rentgenowskich kości kończyn, kręgosłupa i miednicy to zdjęcia przednio-tylne oraz boczne. W niektórych przypadkach wykonuje się też zdjęcia skośne, np. przy urazach śródręcza i śródstopia, dla oceny stawów międzywyrostkowych kręgosłupa, przy podejrzeniu kręgozmyku, czyli przesunięcia ku przodowi kręgosłupa względem położonego poniżej kręgu.

W niektórych sytuacjach stosuje się specjalne projekcje:

  • zdjęcia przednio-tylne w rotacji wewnętrznej kończyn w stawach biodrowych – dla oceny kąta szyjkowo-trzonowego;
  • zdjęcia w projekcji Lauensteina (odwiedzenie i rotacja zewnętrzna kończyn w stawach biodrowych) – dla oceny stawu biodrowego w niektórych jego chorobach, np. w chorobie Perthesa i młodzieńczym złuszczeniu głowy kości udowej;
  • zdjęcia stawu skokowego przednio-tylne w rotacji wewnętrznej o 20 stopni – dla oceny ewentualnego uszkodzenia więzozrostu strzałkowo-piszczelowego w przypadku złamania kostki;
  • zdjęcia osiowe stawu biodrowego – dla oceny przemieszczeń przy złamaniach szyjki kości udowej.

W niektórych sytuacjach, aby dokładniej zlokalizować niewielkie zmiany kostne bądź ocenić zrosty kostne w wątpliwych przypadkach, wykonuje się zdjęcia warstwowe kości. Wynik badania radiologicznego kości przekazywany jest w formie kliszy rentgenowskiej, niekiedy z dołączonym opisem. Rentgen kości trwa zwykle nie więcej niż kilka minut. Osobę wykonującą badanie należy poinformować o przebytych chorobach i urazach odcinka kończyny lub kręgosłupa, który podlega badaniu. Kobiety w ciąży również powinny zgłosić ten fakt przed wykonaniem badania.

Badanie radiologiczne kości nie niesie ze sobą żadnego ryzyka powikłań. Można go powtarzać okresowo. Wykonywane jest u pacjentów w każdym wieku. Nie można go przeprowadzać u kobiet w ciąży. Należy unikać RTG kości u kobiet w drugiej połowie cyklu miesiączkowego, jeśli istnieje podejrzenie możliwości zapłodnienia.

Komentarze
zapytaj lekarza

za darmo

  • Odpowiedź w 24 godziny
  • Bez żadnych opłat
  • Lekarze, psychologowie, dietetycy

lekarzy jest teraz online

0/500

Badanie radiologiczne w ortopedii i traumatologii
najnowsze pytania

grupy wsparcia i fora dyskusyjne

Pomocni lekarze

Artykuły Badanie radiologiczne w ortopedii i traumatologii
Badanie radiologiczne w ortopedii i traumatologii

Jak rozpoznać złamanie na zdjęciu rentgenowskim?

, Marczyński W. (red.), Postępowanie praktyczne w ortopedii i traumatologii, Medipage, Warszawa 2008, ISBN 978-83-89769-94-7 (...) Badanie rtg to badanie, które polega na przechodzeniu...

Badanie radiologiczne w ortopedii i traumatologii

Rentgen stopy

Rentgen stopy

Zdjęcie rentgenowskie kości stopy.

Ortopedia i reumatologia

Złamania kręgosłupa

radiologiczne pomaga ustalić rodzaj uszkodzenia. Badanie tomograficzne i rezonans mogą wskazać zmiany neurologiczne. Niestabilne złamania kręgosłupa (...) uszkodzenia pomaga ustalić badanie radiologiczne,...

Badanie radiologiczne

RTG kręgosłupa - wskazania, badanie, opis

? Jak wygląda badanie? RTG kręgosłupa - wskazania Najczęstszymi wskazaniami, aby wykonać RTG kręgosłupa szyjnego są urazy okolic szyi, barków, bóle głowy (...) są najczęściej dolegliwości bólowe tamtych okolic. RTG kręgosłupa...

Badanie radiologiczne w stomatologii

Rentgen w stomatologii

Rentgen w stomatologii

Zdjęcie rentgenowskie, na którym widać nieprawidłowo rosnące zęby mądrości.

Sport a zdrowie

Co zrobić, aby sport rzeczywiście wyszedł nam na zdrowie?

Co zrobić, aby sport rzeczywiście wyszedł nam na zdrowie?

morfologii krwi obwodowej. Poprzez ukazanie liczby i jakości krwinek czerwonych, badanie ujawni obecność oraz przyczyny niedokrwistości. Morfologia (...) komplikacji kardiologicznych u sportowców oprócz dokładnego wywiadu lekarskiego...

Ból kręgosłupa - rodzaje, przyczyny, leczenie, domowe sposoby na ból kręgosłupa

Jak uniknąć bólu pleców w 7 dni?

Jak uniknąć bólu pleców w 7 dni?

Poniedziałek Ustal regularny plan ćwiczeń, który składa się z ćwiczeń na krążenie, gibkość i wzmocnienie kondycji. Skup się na właściwej technice i postawie ciała oraz poradź się profesjonalisty, aby znaleźć program odpowiedni dla ciebie. Wtorek Zachowuj...

Masaże

Czy znasz wszystkie zalety masażu?

Czy znasz wszystkie zalety masażu?

lat. Zwalczanie bólu po ćwiczeniach Badania naukowe wskazują, że masaże mogą redukować stan zapalny w mięśniach uszkodzonych w czasie treningów. Kanadyjscy

Badania

USG bioder

. Badanie USG bioder jest bardziej cenione niż RTG (badanie radiologiczne) stawów biodrowych. Wynika to z faktu, że można (a nawet trzeba) je wykonać (...) USG bioder, zwane jest też ultrasonografią...